WSJ: Όλο το παρασκήνιο πίσω από την απόφαση Τραμπ να εγκαταλείψει την κατάπαυση του πυρός στο Ιράν

Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ετοιμαζόταν να αναχωρήσει από τον Λευκό Οίκο για την Τουρκία το βράδυ της Δευτέρας, όταν οι κορυφαίοι βοηθοί του σε θέματα εθνικής ασφάλειας μπήκαν στο Οβάλ Γραφείο με αναφορές για νέες ιρανικές επιθέσεις, σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal.

Ο Υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και ο Υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ του είπαν ότι το Ιράν είχε εκτοξεύσει πυραύλους κρουζ κατά πλοίων και μη επανδρωμένα αεροσκάφη μονής κατεύθυνσης εναντίον πλοίων που επιδίωκαν να διασχίσουν το Στενό του Ορμούζ μέσω μιας νότιας διαδρομής, σύμφωνα με άτομα που γνωρίζουν τη συζήτηση. Τρία πλοία είχαν χτυπηθεί μέσα σε λίγες ώρες το ένα από το άλλο, συμπεριλαμβανομένου ενός δεξαμενόπλοιου υγροποιημένου φυσικού αερίου, είπαν στον πρόεδρο.

Εξοργισμένος από τα χτυπήματα, ο Τραμπ τους πίεσε να απαντήσουν αν πίστευαν ότι το Ιράν ήταν σοβαρό για την επίτευξη τελικής συμφωνίας. Τελικά, αφού το συζήτησε με τους ανώτερους βοηθούς του, ο πρόεδρος αποφάσισε ότι δεν ήταν.

Οι αιφνιδιαστικές επιθέσεις προκάλεσαν μια έντονη αντίδραση από τον Τραμπ που αφαίρεσε ορισμένα από τα εναπομείναντα κίνητρα της συμφωνίας, αφήνοντας ελάχιστα από το ειρηνευτικό πλαίσιο που είχε υπογράψει στο παλάτι των Βερσαλλιών στη Γαλλία πριν από δύο εβδομάδες, υπό χειροκροτήματα. Ο πρόεδρος ανακάλεσε την άδεια πώλησης πετρελαίου του Ιράν, διέταξε αρκετούς γύρους επιθέσεων σε ιρανικούς στόχους εντός και γύρω από το στενό την Τρίτη και την Τετάρτη, και απείλησε να πλήξει πολιτικές υποδομές στη χώρα, συμπεριλαμβανομένων των μονάδων αφαλάτωσης που παρέχουν πόσιμο νερό.

Ένας Ιρανός διπλωμάτης δήλωσε την Τετάρτη ότι οι ΗΠΑ παραβίασαν την ειρηνευτική συμφωνία δημιουργώντας μια ναυτιλιακή οδό που δεν ήταν συντονισμένη με την Τεχεράνη, υποστηρίζοντας ότι αυτό δικαιολογούσε την απόφαση της Ισλαμικής Δημοκρατίας να πυροβολήσει κατά των πλοίων.

Η ξαφνική κατάρρευση άφησε το πλαίσιο της εκεχειρίας σε εκκρεμότητα, με τους ξένους ηγέτες να προσπαθούν να προσδιορίσουν εάν η δήλωση του Τραμπ σηματοδοτεί μια επιστροφή σε ολοκληρωτικό πόλεμο ή μια άλλη βίαιη παράκαμψη στις διαπραγματεύσεις. Καθώς οι σύμμαχοι του Κόλπου προετοιμάζονται για περισσότερα αντίποινα, οι αγορές ενέργειας προετοιμάστηκαν για ένα ακόμη οικονομικό πλήγμα, και η κυκλοφορία μέσω του στενού βρίσκεται για άλλη μια φορά σε στασιμότητα.

«Για μένα, νομίζω ότι τελείωσε», είπε ο Τραμπ για την κατάπαυση του πυρός στη σύνοδο κορυφής του Οργανισμού Βορειοατλαντικού Συμφώνου στην Άγκυρα της Τουρκίας. «Δεν θέλω να ασχοληθώ μαζί τους… Είναι ψεύτες, είναι απατεώνες, είναι άρρωστοι άνθρωποι».

Το βράδυ της Τετάρτης, αφού ο Χέγκσεθ υπαινίχθηκε ότι οι ΗΠΑ θα χτυπήσουν το Ιράν «ακόμα περισσότερο και ακόμη βαθύτερα», ο αμερικανικός στρατός δήλωσε ότι ξεκίνησε μια δεύτερη ημέρα επιθέσεων με στόχο να «υποβαθμίσει περαιτέρω την ικανότητά τους να απειλούν την ελευθερία της ναυσιπλοΐας στο στενό». Ένας Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι το Ιράν είχε επιλέξει «την οδό της βίας» και θα αντιμετωπίσει τις συνέπειες.

Τα γεγονότα σηματοδότησαν ένα σημείο καμπής για τον Τραμπ, ο οποίος είχε περάσει εβδομάδες παρουσιάζοντας το μνημόνιο που υπέγραψε με το Ιράν στα μέσα Ιουνίου ως απόδειξη ότι η εκστρατεία πίεσης είχε πετύχει.

Ο χρόνος των επιθέσεων του Ιράν εξόργισε τον Τραμπ, ο οποίος είχε προηγουμένως δηλώσει ότι είχε δώσει στο Ιράν «μια εβδομάδα άδεια» από τις διαπραγματεύσεις για την κηδεία του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, του ανώτατου ηγέτη του Ιράν που σκοτώθηκε σε αμερικανική επιδρομή τον Φεβρουάριο. «Αντίθετα, αρχίζουν να εκτοξεύουν πυραύλους σε πλοία», είπε στην Άγκυρα.

«Η συμφωνία είναι πολύ απλή», δήλωσε ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς στο Μιλγουόκι την Τετάρτη. «Αν πυροβολήσουν πλοία, θα τους εξοντώσουμε».

Οι τιμές του πετρελαίου εκτοξεύτηκαν πάνω από 6% μετά τα σχόλια του Τραμπ ότι κήρυξε το τέλος της εκεχειρίας, υπογραμμίζοντας πώς οι ανανεωμένες μάχες γύρω από το στενό θα μπορούσαν γρήγορα να προκαλέσουν το είδος του οικονομικού σοκ που προσπάθησε να αποφύγει από την έναρξη του πολέμου τον Φεβρουάριο.

Η αντιπαράθεση αποκάλυψε τα ελαττώματα της χαλαρά διατυπωμένης προσωρινής ειρηνευτικής συμφωνίας, η οποία υπόσχεται ελεύθερη διέλευση από το στενό, αλλά αφήνει ασαφές ποιος θα ελέγχει, θα συντονίζει και θα αστυνομεύει τη διαδρομή.

Η συμφωνία άρχισε να καταρρέει την Κυριακή, όταν τα πλοία που πλησίαζαν τη νότια διαδρομή έλαβαν προειδοποίηση από Ιρανούς χειριστές μέσω ραδιοφωνικής μετάδοσης. «Αυτή η διαδρομή δεν είναι ασφαλής, βρίσκεστε σε κίνδυνο», ανέφερε το μήνυμα, σύμφωνα με μια ηχογράφηση που κοινοποιήθηκε στην Journal. «Οι πύραυλοι και τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη μας είναι έτοιμα να σας πυροβολήσουν».

Λίγο αργότερα, ιρανικές δυνάμεις εκτόξευσαν πυραύλους σε τρία εμπορικά πλοία, συμπεριλαμβανομένου ενός καταριανού δεξαμενόπλοιου που έπιασε φωτιά στο μηχανοστάσιό του και αναγκάστηκε να απομακρύνει το πλήρωμά του.

Ο αμερικανικός στρατός εργαζόταν εδώ και εβδομάδες για να διατηρήσει έναν από τους κεντρικούς στόχους της συμφωνίας: την καθοδήγηση εμπορικών πλοίων μέσω του στενού, μέσω του οποίου διοχετευόταν το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου πριν από τη σύγκρουση.

Το Ναυτικό βοηθούσε κρυφά πλοία να διέρχονται από τη νότια διαδρομή του στενού, η οποία αγκαλιάζει την ακτογραμμή του Ομάν, δήλωσαν αξιωματούχοι. Περισσότερα από 125 πλοία έχουν διασχίσει το στενό με αυτόν τον τρόπο, λένε αξιωματούχοι του αμερικανικού Ναυτικού. Η προσπάθεια πλοήγησης πραγματοποιήθηκε σε μεγάλο βαθμό τη νύχτα, με τα πλοία να απενεργοποιούν τα αυτόματα συστήματα αναγνώρισής τους, ενώ ένα αμερικανικό αντιτορπιλικό παραμένει σε ζωντανή ασύρματη επαφή με τη γέφυρα και το κέντρο επιχειρήσεων του πλοιοκτήτη.

Η βοήθεια των ΗΠΑ προς τα εμπορικά πλοία εξόργισε την Τεχεράνη, η οποία προτρέπει τα πλοία να χρησιμοποιήσουν τη βόρεια διαδρομή, στα ανοικτά των νότιων ακτών του Ιράν, προειδοποιώντας ότι η νότια διαδρομή ήταν ναρκοθετημένη.

Το Ιράν εκτοξεύει επίσης drones από τις ακτές του εναντίον εμπορικών πλοίων που προσπαθούν να διασχίσουν τη νότια διαδρομή εδώ και εβδομάδες, δήλωσαν αξιωματούχοι. Τέσσερα ευρωπαϊκών ιδιοκτησιών υπερδεξαμενόπλοια που προσπάθησαν να διασχίσουν το κέντρο του στενού την Τρίτη προειδοποιήθηκαν από το IRGC ότι θα δεχθούν επίθεση.

Ενώ ο Τραμπ δεν έχει διατάξει την επαναφορά του ναυτικού αποκλεισμού, Αμερικανοί αξιωματούχοι λένε ότι τα πολεμικά πλοία παραμένουν στις θέσεις τους σε περίπτωση που αποφασίσει να το πράξει. «Μπορεί να το επαναφέρουμε», δήλωσε ο Τραμπ την Τετάρτη.

Τα σχόλια του Τραμπ σχετικά με την εκεχειρία σηματοδοτούν «μια επικίνδυνη κλιμάκωση», δήλωσε η γερουσιαστής Τζιν Σαχίν, η κορυφαία Δημοκρατική στην Επιτροπή Εξωτερικών Σχέσεων της Γερουσίας, η οποία βρισκόταν στην Άγκυρα για τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ.

«Η πιθανή κατάρρευση αυτού του Μνημονίου Κατανόησης είναι ένα σαφές παράδειγμα ότι ο πρόεδρος μπήκε σε αυτόν τον πόλεμο χωρίς σχέδιο, χωρίς τελικό στόχο και χωρίς την ικανότητα να μεσολαβήσει σε μια διαρκή συμφωνία», είπε.

Διαβάστε επίσης:

Οι ΗΠΑ χτύπησαν την περιοχή γύρω από τον πυρηνικό σταθμό της Μπουσέρ στο Ιράν – Στο στόχαστρο τις βάσεις τους βάζουν οι Φρουροί

Πύρινη κόλαση: Πολύνεκρο δυστύχημα σε φωτιά σε εργοστάσιο παπουτσιών στην Κίνα – Η δήλωση Σι για βαριές απώλειες (Video)

Reuters: Ο Πούτιν πιθανότατα θα κλιμακώσει τον πόλεμο στην Ουκρανία παρά τις ειρηνευτικές προσπάθειες του Τραμπ

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.