Η επόμενη μέρα της συνόδου του ΝΑΤΟ

Το κείμενο έχει συνταχθεί λίγες ημέρες πριν ολοκληρωθούν οι εργασίες της συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ (Άγκυρα, 7-8 Ιουλίου 2026). Η περιρρέουσα ατμόσφαιρα, κυρίως όμως ο χαρακτήρας και το καταστατικό του Βορειοατλαντικού Συμφώνου, μας επιτρέπει με βεβαιότητα να διαγνώσουμε ότι:

● Την επομένη των εργασιών η Συμμαχία θα συνεχίσει να υπάρχει και να υπηρετεί τους καταστατικούς της στόχους, προσαρμοσμένους στις απαιτήσεις του 21ου αιώνα.

● Η δομή του ΝΑΤΟ θα στηρίζεται στις δεσμεύσεις, πολιτικές και οικονομικές, που θα αναληφθούν κατά τη διάρκεια των εργασιών της Άγκυρας προκειμένου ο εκσυγχρονισμός να έχει εκπληρωθεί το 2030.

● Η αμυντική πολιτική θα ενισχυθεί ισότιμα από την πλειονότητα των μελών και από την αμυντική βιομηχανία τους, χωρίς αποκλεισμούς, που εκκινούν από εθνοκεντρικές πολιτικές επιδιώξεις.

● Θα αυξηθούν τα προγράμματα συμπαραγωγών προκειμένου να καλυφθούν ταχύτερα οι αμυντικές ανάγκες.

● Τα κενά, από τις ανακοινωμένες μετακινήσεις δυνάμεων των ΗΠΑ εκτός Συμμαχίας, θα αναπληρωθούν από τις υπάρχουσες δυνατότητες των κρατών – μελών, τις δυνάμεις χωρών που επιχειρησιακά και στρατηγικά συνεργάζονται με το ΝΑΤΟ, χωρίς να είναι μέλη του, μεταξύ των οποίων και η Κύπρος, η οποία διαχρονικά ορίζεται ως «αβύθιστο αεροπλανοφόρο», για άμεση αναπλήρωση του αεροπλανοφόρου των ΗΠΑ που ανακοινώθηκε ότι θα αποχωρήσει από την περιοχή.

● Κράτη τα οποία με τις πολιτικές και στρατηγικές επιλογές τους απομακρύνθηκαν από το αμυντικό δόγμα επανέρχονται στον αμυντικό κορμό και τον επιχειρησιακό προγραμματισμό. Υποχρεωτικά θα υπαχθούν στον νέο γεωστρατηγικό σχεδιασμό του ΝΑΤΟ.

● Τα διμερή προβλήματα μελών, όπως τα σημαντικά μεταξύ ΗΠΑ – Τουρκίας, αντιμετωπίζονται σε άλλα πεδία συζητήσεων, έστω και αν απασχολούν τον γενικότερο ΝΑΤΟϊκό προγραμματισμό.

● Η ένταση Τουρκίας – Ελλάδας θα απασχολήσει τις συζητήσεις της Άγκυρας, έστω και με αποχρώσεις στα συμπεράσματα των εργασιών.

Η επίθεση στον Ντόκο

Αντιμέτωποι με τις ανάγκες συνθέσεως, που επιβάλλονται από τις διεθνείς προκλήσεις, αξίζει να ασχολούμεθα με την ουσία των θεμάτων και τη μελλοντική εξέλιξη της Συμμαχίας.

Στην ψύχραιμη και ορθολογική απαίτηση των εξελίξεων κάθε αναφορά σε αξιωματούχους του υπουργείου Εξωτερικών που αντιπροσωπεύουν τη χώρα στο ΝΑΤΟ και υπηρετούντων στο γραφείο πρωθυπουργού αδικεί το σημαντικό έργο που έχει πραγματοποιήσει η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Εξωτερικών συντονίζοντας και το υπουργείο Άμυνας.

Επίσης, εξαιτίας της σοβαρότητας της συνόδου στην Άγκυρα, απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή και ανάλυση όσων συμβαίνουν εις βάρος της χώρας μας από κέντρα που δραστηριοποιούνται διεθνώς ή και στην Ελλάδα.

Η επίθεση και παραβίαση του πρωτοκόλλου ασφάλειας του γραφείου Ντόκου, από Ρώσους stand up comedians, δεν μπορεί να απασχολεί περιστασιακά τη συζήτηση που αφορά στις δυνατότητες δυνάμεων, ιδιωτών και κρατών, με χρήση των νέων τεχνολογιών να θίγουν την αξιοπιστία ενός συμμάχου στο ΝΑΤΟ ή εταίρου στην Ε.Ε. Γνωρίζουμε ακόμη από τη στρατιωτική μας θητεία, πριν ακόμη βρεθούμε σε θέσεις υψηλής ευθύνης, ότι υπάρχουν συγκεκριμένες προβλέψεις για να επικοινωνήσουν ανώτατοι αξιωματούχοι κυβερνήσεων.

Το πρωτόκολλο προβλέπει διασταύρωση του αιτήματος συνομιλίας, εξακρίβωση των συνομιλητών, επιβεβαίωση του χρόνου και τόπου συνομιλίας και γενικότερη γνώση του θέματος συζήτησης. Την ευθύνη εφαρμογής του πρωτοκόλλου ασφαλείας έχει ο διευθυντής του γραφείου και το προσωπικό ασφαλείας του αξιωματούχου πριν ανοίξει η γραμμή επικοινωνίας.

Τα τελευταία χρόνια της υπηρεσίας μου στο υπουργείο Εξωτερικών με έκπληξη διαπίστωσα την ευκολία των επικοινωνιών διευθύνσεων με αρχές του εξωτερικού, υπηρεσίες στο εσωτερικό της χώρας και γραφεία ηγετών με την απλή χρήση του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, όπως ακριβώς έπραξαν οι Ρώσοι.

Η ΕΥΠ ειδοποιείται πριν…

Δυστυχώς, παρά τα σοβαρά προβλήματα και τις πειθαρχικές συνέπειες για τους χειριστές των φακέλων, μάλλον δεν διδαχτήκαμε, με αποτέλεσμα το πρόβλημα να ξεπεράσει τα όρια και να φθάσει στο επίπεδο ασφάλειας των επικοινωνιών του συμβούλου Εθνικής Ασφάλειας. Βεβαίως η ΕΥΠ ειδοποιείται πριν αρχίσει η επικοινωνία και όχι μετά τη συζήτηση κατά την οποία έγινε και αναφορά σε εξελισσόμενες συναντήσεις εξειδικευμένων υπηρεσιών, πέρα από τα διπλωματικά αποδεκτά όρια. Το σημείο που θίγεται το απόρρητο των πληροφοριών είναι τόσο δυσδιάκριτο όσο το όριο μεταξύ «ευφυΐας και τρέλας».

Δεν μπορεί να θεωρηθεί τυχαίο γεγονός το ότι η επίθεση γίνεται πριν από τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ. Καλύτερα να συνεξεταστεί με όσα εξελίσσονται στην περιοχή μας στο πλαίσιο της διπλωματίας, των δράσεων των Εκκλησιών, των προοπτικών ενεργειακών συσχετισμών, την αναζήτηση αναθεώρησης της τουρκικής στρατηγικής που αφορά τη σχέση με τη Μόσχα, κυρίως στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ, παρά στην πραγματικότητα της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.

Η περιπέτεια της Άγκυρας

Η Άγκυρα καταβάλλει κάθε προσπάθεια ώστε με αξιοπρέπεια να ξεφύγει από τη στενωπό στην οποία έχει περιπέσει. Ικανοποιείται με τη δήλωση του Προέδρου Τραμπ ότι φέρει δώρα στον Πρόεδρο Ερντογάν και συνειδητά παραβλέπει ότι οι νομοθέτες στις ΗΠΑ, παρά τις συνεχείς προσπάθειες του Τομ Μπάρακ, διατηρούν τους περιορισμούς CAATSA που αφορούν την απαγόρευση συμμετοχής της Τουρκίας στη συμπαραγωγή και απόκτηση των F-35.

Εκτιμάται ότι μάλλον δεν αποτελεί ενδεδειγμένη κίνηση δημοσίων σχέσεων από τους λομπίστες, που επιλέγονται για την προβολή των ελληνικών ενδιαφερόντων, το ανακάτεμα των κινητήρων της General Electric F-110 με τις απαιτήσεις της νομοθεσίας που κινητοποιείται στις ΗΠΑ εξ αιτίας της τουρκικής προτίμησης προς το σύστημα αεράμυνας S-400 και της προμήθειας των συστοιχιών του ρωσικού οπλικού συστήματος.

Τα ρωσικά πυρηνικά εργοστάσια στην Τουρκία οφείλουν όσοι εργάζονται για την προώθηση των ελληνικών ενδιαφερόντων να τα προτάσσουν και να τα διατηρούν στη σημαντική συζήτηση στις ΗΠΑ, προκειμένου να αντιλαμβάνονται όλοι οι συνομιλητές το πρόβλημα που δημιουργείται από τις τουρκικές επιλογές για τα γεωστρατηγικά συμφέροντα των ΗΠΑ και την ισορροπημένη συνεργασία, που εξασφαλίζει, με τη συνδρομή όλων των συμμάχων, αποτελεσματικότητα στο ενιαίο αμυντικό δόγμα του ΝΑΤΟ και στους νέους γεωστρατηγικούς σχεδιασμούς του.

Στην Άγκυρα θα αρθούν πολλές παρεξηγήσεις, που ήδη έχουν συζητηθεί κατά την προετοιμασία της συνόδου κορυφής. Ο γενικός γραμματέας γνωρίζει τις απόψεις των ηγετών του ΝΑΤΟ καθώς και τις διαφοροποιήσεις που διαμορφώθηκαν μέχρι τη συνάντηση κορυφής στην Άγκυρα. Οι προσωπικές επαφές με τον Πρόεδρο των ΗΠΑ δεν ήταν εύκολες και ευχάριστες. Στην Άγκυρα ο κ. Ρούτε υποχρεώνεται να φέρει στη σύνοδο κορυφής προτάσεις που θα συμπεριλαμβάνουν τις απόψεις των ΗΠΑ, του Καναδά και των ευρωπαϊκών χωρών, προκειμένου να εξυπηρετείται άμεσα και αποτελεσματικά το αμυντικό δόγμα.

Η δυσαρέσκεια του Τραμπ

Η πολιτική δυσαρέσκεια του Προέδρου Τραμπ για τη στάση των συμμάχων στην κρίση του Κόλπου και τη σύγκρουση με το Ιράν αποτελεί σημαντικό πολιτικό θέμα, αλλά πέρα από τα όρια της αμυντικής συμμαχίας. Αφορά κυρίως τον ΟΗΕ, το Συμβούλιο Ασφαλείας και τις σχέσεις ΗΠΑ – Ε.Ε. παρά το αμυντικό δόγμα του ΝΑΤΟ.

Στις συνομιλίες μεταξύ συμμάχων παραλείψεις, παρανοήσεις και απαξίωση των συμμαχικών δομών προφανώς και θα απασχολήσουν τις εργασίες του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, επειδή οι επιθέσεις του Ιράν στόχευσαν και βάσεις χωρών του ΝΑΤΟ σε διάφορα μήκη και πλάτη του κόσμου.

Ο προεδρεύων Τούρκος ηγέτης θα συντονίζει τις εργασίες, αλλά η τουρκική αντιπροσωπεία θα υποχρεωθεί σε εξηγήσεις που απαιτεί το ΝΑΤΟ και όχι σε γενικόλογες τουρκικές θεωρίες περί αξίας της τουρκικής στρατιωτικής παρουσίας όταν η Άγκυρα τα τελευταία χρόνια επίμονα ναρκοθετεί κάθε ΝΑΤΟϊκή επιλογή στρεφόμενη κατά της διεύρυνσης της Συμμαχία, δημιουργώντας εντάσεις με συμμάχους, εξυπηρετώντας σε όλα τα πεδία αντιπαράθεσης τη στρατηγική της Μόσχας.

Η προβολή των ελληνικών θέσεων

Από τα αναγνώσματα διαφαίνεται ότι ο Έλληνας πρωθυπουργός και η συνοδεία του με προετοιμασμένες, δομημένες και ήδη καλά παρουσιασμένες προτάσεις εντάσσουν τα συμφέροντα της χώρας στον ευρύτερο ΝΑΤΟϊκό σχεδιασμό, δημοσιοποιώντας με αμεσότητα τους λόγους που επιβάλλουν

● την άρση του casus belli,

● τον τερματισμό των τουρκικών απαιτήσεων να μη συμπεριλαμβάνεται όλο το Αιγαίο στον επιχειρησιακό αμυντικό σχεδιασμό του ΝΑΤΟ,

● την ανάγκη μεγαλύτερης σύγκλισης των συμμάχων,

● την απαίτηση συμμετοχής σε προγράμματα συμπαραγωγής αμυντικών συστημάτων,

● τη δυναμική των τριμερών και άλλων στρατηγικών συνεργασιών που προφανώς δεν στρέφονται κατά οποιουδήποτε συμμάχου.

Απαιτήθηκαν πολλά χρόνια για να αντιληφθούν σύμμαχοι, αλλά και πολιτικές δυνάμεις στη χώρα ότι πετύχαμε σημαντική αναβάθμιση του ρόλου μας στη Συμμαχία και στην περιοχή μας. Απαιτήθηκε χρόνος και επένδυση διπλωματικού κεφαλαίου για να αντιληφθούν σύμμαχοι, πολιτικές δυνάμεις και ανταγωνιστές τη γεωστρατηγική αξία της Κύπρου στην Ε.Ε.

Δεν χρειάζεται να σπαταληθεί άλλος χρόνος και διπλωματικό κεφάλαιο για να αντιληφθούν σύμμαχοι, πολιτικοί σχηματισμοί και ανταγωνιστές ότι:

● Η Ελλάδα δεν απειλείται από συμμάχους σε μία δομημένη συμμαχία, που καλείται να αντιμετωπίσει διεθνείς προκλήσεις.

● Η Ελλάδα εξοπλίζεται και αναδιοργανώνει την αμυντική της βιομηχανία για τις ανάγκες της Συμμαχίας και της ευρωπαϊκής άμυνας, που συγκλίνουν χωρίς να ανταγωνίζονται η μία την άλλη.

● Η Ελλάδα δεν νιώθει απειλούμενη από τον επανεξοπλισμό άλλων συμμάχων, όταν οι σύμμαχοι συμπεριφέρονται σύμφωνα με τις απαιτήσεις του ΝΑΤΟ, δεν απειλούν συνεχώς την κυριαρχία της και δεν εξυπηρετούν με κάθε τρόπο τη γεωστρατηγική, πολιτισμική και εκκλησιαστική πολιτική της Μόσχας εις βάρος του ΝΑΤΟ και κάθε μέλους του.

* Ο Θεόδωρος Ι. Θεοδώρου είναι πρέσβης ε.τ.

Διαβάστε επίσης:

Ο κλιματισμός είναι κόστος

Προσωπική αντιπαράθεση Σαμαρά – Μητσοτάκη

Η «μάχη των αριθμών»: Το νέο «μοντέλο» αντιπαράθεσης Τσίπρα που φέρνει νεύρα στη Ν.Δ.

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.