Συντηρητισμός, πατριαρχία, ομοφοβία: Σιγή από το Υπ. Παιδείας για το αναχρονιστικό βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική αγωγή»

Τη… χρονοκάψουλα έβαλαν μπροστά στο υπουργείο Παιδείας και στο Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής (ΙΕΠ), πηγαίνοντας τα παιδιά της Τρίτης Γυμνασίου σε προηγούμενος αιώνες και αναπαράγοντας έννοιες, απόψεις και μοτίβα συμπεριφορών που δεν είναι απλά ξεπερασμένα, αλλά μπορεί να γίνουν και επικίνδυνα.

Το πρόβλημα έχει προκύψει εδώ και ημέρες, σχεδόν από τις αρχές Ιουλίου όταν έγινε γνωστό ότι το Υπουργείο και το ΙΕΠ ενέκρινε το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική αγωγή» για την Γ’ Γυμνασίου, με προσβλητικές, αναχρονιστικές και ανατριχιαστικές προσεγγίσεις σε θέμα ισότητας φύλων και γάμου, ρόλων, ακόμα και για το βιασμό. Αλλά ως τώρα από την επίσημη Πολιτεία δεν υπάρχει ανταπόκριση στη σφοδρή κριτική που έχει διατυπωθεί.

Θα ήταν αναμενόμενο (όχι ορθό) ένα τέτοιο βιβλίο εάν ζούσαμε γύρω στις αρχές του 20ου αιώνα, ή λίγο αργότερα σε κάποια περιοχή με πολιτιστική και κοινωνική καθυστέρηση. Μπορεί να ήταν ένα ιδανικό βιβλίο για… Ταλιμπάν και διάφορες κοινωνίες στις οποίες οι γυναίκες απλά υπηρετούν τους άνδρες. Το μόνο που δεν λέει το απαράδεκτο βιβλίο είναι πως πρέπει να πέφτει και κάνα… μπερτάκι από τους άνδρες στις γυναίκες, έτσι για να… στρώνουν. Αλλά με το δρόμο που έχει πάρει το σημερινό υπουργείο και το ΙΕΠ, αυτή η ιδέα περί… ξύλου ίσως μπει στο επόμενο.

Ιδίως με δεδομένο ότι παρά το σάλο, ούτε το υπουργείο, ούτε το ΙΠΕ έχουν αντιληφθεί το παραμικρό και σφυρίζουν αδιάφορα. Για τον συγγραφέα, τον Παύλο Μάραντο, δεν τρέχει κάστανο, καθώς ο ίδιος υποστηρίζει ότι δεν στοχοποιεί κάποιο φύλο, ούτε αναπαράγει στερεότυπα.

Στο μεταξύ το βιβλίο είναι τόσο κακογραμμένο και με αφόρητο copypaste (έστω και κεκαλυμμένα) των πιο καφενειακών, «μαγκίτικων» απόψεων περί του «ανώτερου ρόλου του άνδρα», που δεν αντέχει καν σε σοβαρή κριτική. Στο… AI να το δίνανε το βιβλίο για συγγραφή, με ορισμένες υποτυπώδεις οδηγίες, ώστε να λάβει υπόψη του τις σύγχρονες δυτικές κοινωνίες (και όχι αυτές της «Ανατολίας», ούτε τις «άγριες» επαρχίες της Ελλάδας του ’50) θα το έκανε καλύτερο.

Ας πάρουμε όμως τα πιο προκλητικά και μεσαιωνικού τύπου, με την αναγκαία και επιβεβλημένη όμως κριτική, που ασκείται και από πολλές πλευρές:

Τι αναφέρει το βιβλίο και ποια είναι η κριτική

Γάμος: Ο γάμος ορίζεται ως ένωση δύο ανθρώπων διαφορετικού φύλου με σκοπό την οικογένεια και τη γέννηση παιδιών.   

• Δεν συμβαδίζει με τη νομοθεσία μετά τον γάμο ομόφυλων ζευγαριών (2024) και συνδέει τον γάμο με την τεκνοποίηση. Αν δεν θες να κάνεις παιδιά ή δεν μπορείς να κάνεις παιδιά, τότε δεν νοείται και γάμος, υποστηρίζει δηλαδή ο συγγραφέας. Πάλι καλά που δεν εισηγείται δήλωση προθέσεων τεκνοποιίας και διαδικασία αξιολόγησης ικανότητας για τεκνοποίηση.

Έμφυλοι ρόλοι: «Ο άντρας μαθαίνει να ασχολείται με τις βαριές δουλειές, η γυναίκα με το νοικοκυριό».

• Ααναπαράγει παραδοσιακά στερεότυπα αντί να τα αποδομεί. Ο άνδρας δεν φοράει ποδιά, σαν να μας λέει ο… πολλά βαρύς συγγραφέας, ενώ η γυναίκα είναι περίπου ανίκανη να κρατήσει σφυρί. Πάλι καλά που δεν λέει «στην κουζίνα σας κυρίες μου, ασχοληθείτε με τα πιάτα». Πάλι καλά να λέτε.

Μονογονεϊκή οικογένεια: Ο ορισμός αναφέρεται στην άγαμη μητέρα, στον διαζευγμένο ή χήρο γονέα.

• Πολύ λογικά επικρίθηκε γιατί γίνεται ρητή αναφορά στην άγαμη μητέρα αλλά όχι στον άγαμο πατέρα και γιατί θεωρήθηκε παρωχημένη η διατύπωση. Για τον συγγραφέα κάποια πράγματα είναι… αόρατα από τη δεκαετία του 1970 που τα βλέπει.

Ρόλος της μητέρας: Δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στην παρουσία της μητέρας και στη μητρότητα.

• Παρουσιάζει τη φροντίδα του βρέφους κυρίως ως ευθύνη της μητέρας και όχι ισότιμα των δύο γονέων. Σημαντική είναι η παρουσία και των δύο γονέων. Οποιαδήποτε προσπάθεια τεχνητού διαχωρισμού είναι επαίσχυντη. Δεν υπάρχει χειρότερο πράγμα από το να επιμένεις ότι ο ρόλος του ενός γονιού είναι σημαντικότερος από του άλλου.

Εργασία των γυναικών: Υπάρχει σύνδεση της κρίσης της οικογένειας με κοινωνικές αλλαγές, μεταξύ αυτών και η αυξημένη εργασία των γυναικών.

• Αφήνει την εντύπωση πως η γυναικεία εργασία παρουσιάζεται ως παράγοντας αποδυνάμωσης της οικογένειας. Ο συγγραφέας απορρίπτει αυτή την ερμηνεία, λέει ότι δεν κατάλαβαν καλά όσοι διάβασαν το συγκεκριμένο απόσπασμα.

Κακοποίηση – συμβουλές προς κορίτσια: Το βιβλίο δίνει… πρακτικές συμβουλές προς τα κορίτσια, όπως να θυμούνται ότι οι άνδρες έχουν μεγαλύτερη σωματική δύναμη και να αποφεύγουν ορισμένες καταστάσεις.

• Εδώ ο συγγραφέας δίνει ρέστα στην αναπαραγωγή στερεοτύπων και ουσιαστικά κεκαλυμμένης άφεσης αμαρτιών στους πραγματικούς ενόχους. Η ευθύνη μετατοπίζεται στη συμπεριφορά των πιθανών θυμάτων αντί στην ευθύνη των δραστών.

Βιασμός: Τον προσεγγίζει χαρακτηρίζει «προσωπικό θέμα…». Αναφέρεται ότι πολλά θύματα δεν μιλούν εύκολα και προτείνεται να απευθύνονται στην οικογένεια ή σε πρόσωπα εμπιστοσύνης.

• Μόνο που ο βιασμός είναι έγκλημα. Χωρίς κανένα ελαφρυντικό. Και κυρίως χρειάζεται να αποσυνδεθεί το θύμα από οποιοδήποτε αίσθημα ντροπής. Γι’ αυτό και η προσέγγιση ως «προσωπικό θέμα» δεν βοηθά.
• Πάλι καλά που δεν λέει «μην φοράτε προκλητικά ρούχα». Ίσως του χρόνου, στο επόμενο βιβλίο αυτό.

Διαβάστε επίσης

Άργος: Σε κλειστό κύκλο και κλίμα βαθιάς οδύνης η κηδεία του 20χρονου που δολοφονήθηκε από αστυνομικούς (Video)

Νέα, τέταρτη σύλληψη, για την δολοφονική επίθεση στην Βάγια Νέστορα

Απίστευτο περιστατικό στη Μάνη: Αυτοκίνητο έπεσε σε πισίνα ξενοδοχείου

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.