Γερμανία: Θρίαμβος της ακροδεξιάς AfD στη Σαξονία-Άνχαλτ και βαριά ήττα για το CDU – Το δύσκολο παζλ της επόμενης κυβέρνησης και οι διεθνείς αντιδράσεις

Ιστορική νίκη πέτυχε η Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD) στις κρατιδιακές εκλογές της Σαξονίας-Άνχαλτ, καταγράφοντας ποσοστό-ρεκόρ και αφήνοντας σε μεγάλη απόσταση τη Χριστιανοδημοκρατική Ένωση (CDU).

Η εκλογική συντριβή των Χριστιανοδημοκρατών εντείνει την πίεση στον καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς, ενώ η αδυναμία της AfD να εξασφαλίσει αυτοδυναμία ανοίγει έναν δύσκολο κύκλο διαπραγματεύσεων για τον σχηματισμό κυβέρνησης στο Μαγδεμβούργο.

Στο 44% η AfD – Ιστορική πτώση για το CDU

Η AfD συγκέντρωσε πάνω από το 44% των ψήφων, υπερδιπλασιάζοντας την εκλογική της δύναμη σε σχέση με το 2021 και καταγράφοντας το καλύτερο αποτέλεσμα στην ιστορία της σε κρατιδιακές εκλογές. Το CDU περιορίστηκε κάτω από το 20%, χάνοντας περισσότερο από το μισό της προηγούμενης δύναμής του.

Πίσω από τα δύο πρώτα κόμματα ακολουθούν το SPD, οι Πράσινοι και η Αριστερά, ενώ η Συμμαχία Σάρα Βάγκενκνεχτ (BSW) έδωσε μάχη γύρω από το εκλογικό όριο για την είσοδό της στο κρατιδιακό κοινοβούλιο.

Η επίδοση της AfD αποκτά ακόμη μεγαλύτερη πολιτική σημασία καθώς το κόμμα είχε θέσει ως βασικό στόχο την κατάκτηση της απόλυτης πλειοψηφίας των εδρών, ώστε να μπορέσει να κυβερνήσει χωρίς εταίρο. Οι προβολές, ωστόσο, δεν της έδιναν την απαιτούμενη αυτοδυναμία.

Το δύσκολο παζλ της επόμενης κυβέρνησης

Η AfD δεν αναμένεται να βρει εύκολα κυβερνητικό εταίρο, καθώς τα υπόλοιπα μεγάλα κόμματα απορρίπτουν συνεργασία μαζί της, διατηρώντας το λεγόμενο «Brandmauer», το «τείχος προστασίας» απέναντι στην ακροδεξιά.

Η Συμμαχία Σάρα Βάγκενκνεχτ έχει κρατήσει πιο σύνθετη στάση. Η επικεφαλής της στο κρατίδιο, Κλαούντια Βίτινγκ, έκρινε ότι θα ήταν «εντελώς αντιδημοκρατικό» να μην εμπλακεί με κάποιον τρόπο η AfD στη διακυβέρνηση, χωρίς ωστόσο να δεσμεύεται για σταθερή κυβερνητική συνεργασία.

Ο επικεφαλής της AfD στη Σαξονία-Άνχαλτ, Ούλριχ Ζίγκμουντ, από την πλευρά του ξεκαθάρισε ότι το κόμμα του δεν πρόκειται να εγκαταλείψει τις πολιτικές του θέσεις προκειμένου να εξασφαλίσει έναν συνασπισμό, αφήνοντας ανοικτό ακόμη και το ενδεχόμενο νέων εκλογών.

Μέχρι σήμερα στο Μαγδεμβούργο κυβερνούσε συνασπισμός του CDU, του SPD και του FDP, όμως με τους νέους συσχετισμούς η συνέχιση αυτού του σχήματος δεν είναι δυνατή.

Ανεπαρκής για την εξασφάλιση πλειοψηφίας εμφανίζεται και ένας πιθανός συνασπισμός CDU, SPD και Πρασίνων.

Ένα από τα σενάρια είναι ο σχηματισμός κυβέρνησης μειοψηφίας υπό το CDU, η οποία θα χρειάζεται ανοχή ή στήριξη από την Αριστερά, κατά τρόπο αντίστοιχο με πολιτικές φόρμουλες που έχουν εφαρμοστεί σε άλλα ανατολικογερμανικά κρατίδια.

Το ενδεχόμενο, πάντως, προκαλεί σοβαρές αντιδράσεις στους Χριστιανοδημοκράτες, καθώς το CDU έχει επισήμως αποκλείσει συνεργασία τόσο με την AfD όσο και με την Αριστερά.

Η ήττα χτυπά προσωπικά τον Μερτς

Το αποτέλεσμα συνιστά σοβαρό πολιτικό πλήγμα και για τον καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς. Το CDU υπέστη ιστορική ήττα σε ένα κρατίδιο στο οποίο διατηρούσε επί δεκαετίες ισχυρή παρουσία, με τη συζήτηση να μεταφέρεται πλέον και στο μέλλον της ηγεσίας του κόμματος.

Στο εσωτερικό της Χριστιανοδημοκρατικής Ένωσης έχουν ήδη εμφανιστεί φωνές που ζητούν αλλαγή πορείας. Ο Τιμ Μπραντ, στέλεχος της Νεολαίας των Χριστιανοδημοκρατών στο Βρανδεμβούργο, ζήτησε «νέα αρχή» τόσο σε επίπεδο προσώπων όσο και πολιτικής και κάλεσε τον Μερτς να εγκαταλείψει την καγκελαρία και την προεδρία του CDU.

Μένει να φανεί εάν ανάλογες απαιτήσεις θα διατυπωθούν τις επόμενες ημέρες και από στελέχη μεγαλύτερου πολιτικού βάρους.

Η υπουργός Καγκελαρίας Νίνα Βάρκεν έκανε λόγο για ένα «πολύ δύσκολο αποτέλεσμα», το οποίο το κόμμα αποδέχεται, αλλά δεν πρόκειται «να καταπιεί έτσι απλά».

Ο ίδιος ο Μερτς απέφυγε αρχικά οποιαδήποτε δημόσια τοποθέτηση.

Από την πλευρά του, ο επικεφαλής της κοινοβουλευτικής ομάδας CDU/CSU Τόρστεν Φράι επιχείρησε να βάλει φρένο στα σενάρια αποχώρησης του καγκελάριου, υπογραμμίζοντας ότι «ο καγκελάριος εκλέγεται για τέσσερα χρόνια» και αποκλείοντας τόσο παραίτηση όσο και νέο ανασχηματισμό.

Ζίγκμουντ: «Γράψαμε ιστορία»

Στην αντίπερα όχθη, ο Ούλριχ Ζίγκμουντ πανηγύρισε τη σαρωτική επίδοση της AfD, χαρακτηρίζοντας το αποτέλεσμα ιστορικό και υποστηρίζοντας ότι αποτελεί μήνυμα που ξεπερνά τα όρια της Σαξονίας-Άνχαλτ.

Ο επικεφαλής της AfD στο κρατίδιο τόνισε ότι η παράταξή του δεν θα συμβιβαστεί ούτε θα εγκαταλείψει τις θέσεις της για χάρη ενός συνασπισμού.

Κατά τον ίδιο, το αποτέλεσμα αποτελεί μήνυμα για ολόκληρη τη Γερμανία, καθώς, όπως υποστήριξε, η AfD «βρήκε τον εαυτό της και τη θέση της» στο πολιτικό σύστημα της χώρας.

«Πρόβλημα καγκελαρίου» βλέπουν τα γερμανικά ΜΜΕ

Το αποτέλεσμα προκάλεσε σοκ και στον γερμανικό Τύπο.

Το Der Spiegel έκανε λόγο για «πρόβλημα καγκελαρίου», επισημαίνοντας ότι στο εσωτερικό του CDU τα στελέχη επιρρίπτουν ευθύνες στην ηγεσία και ότι οι επόμενες κρατιδιακές εκλογές ενδέχεται να εντείνουν ακόμη περισσότερο την πίεση.

Η Handelsblatt χαρακτήρισε τη βραδιά στο Μαγδεμβούργο «ιστορική», περιγράφοντας το αποτέλεσμα ως ιστορική επιτυχία για την AfD και «φιάσκο» για το CDU.

Η Die Zeit στάθηκε στη σιωπή και στην αμηχανία που επικράτησαν στις τάξεις των Χριστιανοδημοκρατών, σημειώνοντας ότι αυτή τη φορά η ήττα δεν μπορούσε να αντιμετωπιστεί με τις συνήθεις διατυπώσεις περί μιας «δύσκολης ημέρας».

Σε ακόμη πιο δραματικούς τόνους, η Süddeutsche Zeitung προειδοποίησε ότι η AfD βρίσκεται πλέον πολύ πιο κοντά στην εξουσία και ότι η Γερμανία δεν μπορεί να θεωρεί δεδομένη την πολιτική απομόνωση της άκρας δεξιάς.

Διχασμένες οι αντιδράσεις στην Ευρώπη

Η σαρωτική νίκη της AfD προκάλεσε έντονες και εκ διαμέτρου αντίθετες αντιδράσεις στις γειτονικές χώρες της Γερμανίας.

Ιδιαίτερα σκληρός ήταν ο πρωθυπουργός της Πολωνίας Ντόναλντ Τουσκ, ο οποίος έγραψε ότι στην Πολωνία «μόνο ηλίθιοι ή προδότες» μπορούν να χαίρονται για τον θρίαμβο της AfD στη Γερμανία. Πρόσθεσε δηκτικά ότι αρκετοί από αυτούς βρίσκονται στις τάξεις δύο κομμάτων της πολωνικής αντιπολίτευσης, της Συνομοσπονδίας (Konfederacja) και του Νόμου και της Δικαιοσύνης (PiS).

Από τη Γαλλία, ο αρμόδιος για ευρωπαϊκές υποθέσεις υπουργός Μπενζαμέν Αντάντ χαρακτήρισε το αποτέλεσμα «σοβαρή στιγμή για την Ευρώπη», καλώντας τις δημοκρατικές δυνάμεις να συνεχίσουν να υπερασπίζονται τις ευρωπαϊκές αξίες.

Ο Γάλλος υπουργός σημείωσε ότι οι πολιτικές δυνάμεις οφείλουν να ακούν «με ταπεινότητα» την οργή, τις ανησυχίες και τους φόβους των πολιτών και να δίνουν απαντήσεις, ξεκαθαρίζοντας όμως ότι «ο εθνικισμός και η ξενοφοβία δεν είναι ποτέ λύση».

Εντελώς διαφορετικό ήταν το μήνυμα από την Αυστρία. Ο επικεφαλής του ακροδεξιού Κόμματος της Ελευθερίας (FPÖ), Χέρμπερτ Κικλ, χαιρέτισε την επιτυχία της AfD ως ένδειξη πολιτικής αλλαγής στη Γερμανία.

Παραλληλίζοντας το αποτέλεσμα με τις εξελίξεις του 1989 και την πτώση του Τείχους του Βερολίνου, δήλωσε ότι «ο δυνατός άνεμος της ελευθερίας» φυσά ξανά στη Γερμανία και υποστήριξε ότι οι ψηφοφόροι γκρέμισαν το «αντιδημοκρατικό τείχος προστασίας» γύρω από την AfD. Ο Κικλ προχώρησε ακόμη περισσότερο, εκφράζοντας την προσδοκία ότι η πολιτική άνοδος της παράταξης θα καταλήξει κάποια στιγμή στην ανάδειξη της Αλίς Βάιντελ στην καγκελαρία.

Στην Τσεχία, ο πρόεδρος της Βουλής Τόμιο Οκάμουρα συνεχάρη δημόσια την AfD και εξέφρασε την ελπίδα ότι θα συμμετάσχει στη νέα κυβέρνηση της Σαξονίας-Άνχαλτ. Υποστήριξε μάλιστα ότι ο σχηματισμός συνασπισμού με αποκλειστικό σκοπό να μείνει η AfD εκτός εξουσίας θα ερχόταν σε αντίθεση με τη βούληση των ψηφοφόρων.

Ο Οκάμουρα είναι ιδρυτής του ακροδεξιού κόμματος Ελευθερία και Άμεση Δημοκρατία (SPD), το οποίο συμμετέχει στην κυβερνητική συμμαχία υπό τον πρωθυπουργό Αντρέι Μπάμπις.

Υποστήριξη από Τραμπ και Μασκ

Η εκλογική επιτυχία της AfD προκάλεσε αντιδράσεις και στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δημοσίευσε μέσω Truth Social γράφημα με το αποτέλεσμα των εκλογών στη Σαξονία-Άνχαλτ και την καθαρή επικράτηση της AfD.

Ο Ίλον Μασκ, ο οποίος έχει εκφράσει επανειλημμένα την υποστήριξή του προς το κόμμα, συνεχάρη δημόσια την Αλίς Βάιντελ. Ο Ούλριχ Ζίγκμουντ ευχαρίστησε στη συνέχεια τον Μασκ για τη στήριξή του και αναφέρθηκε ακόμη και σε πιθανή μελλοντική συνεργασία.

Η διεθνής διάσταση των αντιδράσεων αναδεικνύει το πολιτικό βάρος της αναμέτρησης. Η AfD δεν πέτυχε απλώς ένα πρωτοφανές ποσοστό σε ένα ανατολικογερμανικό κρατίδιο. Η επίδοσή της αναζωπυρώνει τη συζήτηση για το εάν και για πόσο μπορεί να διατηρηθεί το «τείχος προστασίας» που την κρατά εκτός κυβερνητικών συνεργασιών, ενώ ταυτόχρονα εντείνει την κρίση στο CDU και την πολιτική πίεση στον Φρίντριχ Μερτς.

Διαβάστε επίσης:

Το Ιράν θα κηρύξει «ζώνη απαγόρευσης» κοντά στα Στενά του Ορμούζ τις επόμενες ημέρες

Ο Νετανιάχου ζήτησε να εκκενωθούν φυλάκια εποίκων στη Δυτική Όχθη μετά τις ασφυκτικές πιέσεις από τις ΗΠΑ – Αντιδρούν οι ακροδεξιοί συνέταιροί του

Γερμανία: Η AfD κερδίζει τις εκλογές σε Σαξονία-Άνχαλτ, αλλά χωρίς αυτοδυναμία και στρέφεται στον… Μερτς για συγκυβέρνηση στο κρατίδιο

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.