Ένας χρόνος με τον νέο ΚΟΚ: Οι 10 κανόνες που εξακολουθούν να αγνοούν οι οδηγοί

Στις 13 Σεπτεμβρίου 2026 συμπληρώνεται ένας χρόνος από την έναρξη ισχύος του βασικού κορμού του νέου ΚΟΚ, ο οποίος καθιέρωσε αυστηρότερες ποινές και ένα διαφορετικό σύστημα αντιμετώπισης των επικίνδυνων παραβάσεων. Ο Νόμος 5209/2025 δημοσιεύθηκε στις 13 Ιουνίου 2025, με τις περισσότερες διατάξεις του να ενεργοποιούνται τρεις μήνες αργότερα. Η μεγαλύτερη αλλαγή δεν βρίσκεται μόνο στα υψηλότερα πρόστιμα. Ο νέος Κώδικας εστιάζει περισσότερο στη συμπεριφορά του οδηγού, ενώ τιμωρεί αυστηρότερα την επανάληψη σοβαρών παραβάσεων μέσα σε διάστημα πέντε ετών. Παρ’ όλα αυτά, στους ελληνικούς δρόμους εξακολουθούν να συναντώνται καθημερινά παραβάσεις που πολλοί θεωρούν μικρές ή ακόμη και απολύτως φυσιολογικές.

1. Το γενικό όριο μέσα στην πόλη δεν είναι πλέον 50 χλμ./ώρα

Από την 1η Ιανουαρίου 2026, το γενικό όριο ταχύτητας στις κατοικημένες περιοχές μειώθηκε στα 30 χλμ./ώρα, εφόσον δεν υπάρχει διαφορετική σήμανση. Το όριο των 50 χλμ./ώρα παραμένει σε μονόδρομους με τουλάχιστον δύο λωρίδες, σε δρόμους διπλής κατεύθυνσης με δύο λωρίδες ανά κατεύθυνση και σε οδούς με διαχωριστική νησίδα. Επομένως, δεν ισχύει ότι όλοι οι δρόμοι μιας πόλης έχουν όριο 30 χλμ./ώρα, αλλά ούτε ότι χωρίς πινακίδα μπορούμε αυτομάτως να κινηθούμε με 50. Για υπέρβαση έως 20 χλμ./ώρα προβλέπεται πρόστιμο 150 ευρώ, ενώ όσο αυξάνεται η υπέρβαση προστίθενται αφαίρεση άδειας οδήγησης και βαρύτερες κυρώσεις.

2. Το κινητό επιτρέπεται μόνο τοποθετημένο σε βάση

Το να κρατά κάποιος το κινητό στο χέρι, ακόμη και για να δει τον χάρτη, να αλλάξει τραγούδι ή να απαντήσει σε ένα μήνυμα, αποτελεί παράβαση. Το ίδιο ισχύει για τη βιντεοσκόπηση, τη ζωντανή μετάδοση και τη χρήση άλλης φορητής συσκευής με οθόνη. Η χρήση επιτρέπεται μόνο όταν η συσκευή βρίσκεται σε ειδική σταθερή θέση, για ανοικτή ακρόαση ή πλοήγηση, ή όταν χρησιμοποιείται ασύρματο ακουστικό. Ο ΚΟΚ αναφέρεται πλέον ακόμη και σε συσκευές τηλεπικοινωνίας με μορφή ρολογιού χειρός. Για την πρώτη παράβαση προβλέπονται πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση του διπλώματος για 30 ημέρες. Σε περίπτωση υποτροπής, οι συνέπειες γίνονται πολλαπλάσιες.

3. Ζώνη φοράμε και στο πίσω κάθισμα

Η ζώνη ασφαλείας είναι υποχρεωτική για τον οδηγό και όλους τους επιβάτες, ανεξάρτητα από το αν κάθονται μπροστά ή πίσω και από το πόσο μικρή είναι η διαδρομή. Ο οδηγός χωρίς ζώνη αντιμετωπίζει πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση άδειας οδήγησης, ενώ προβλέπεται ξεχωριστή κύρωση για τον επιβάτη που δεν τη χρησιμοποιεί. Παράλληλα, ο οδηγός έχει υποχρέωση να μεριμνά για την ασφάλεια των συνεπιβατών του. Η αντίληψη ότι στο πίσω κάθισμα η ζώνη είναι προαιρετική παραμένει μία από τις πιο επικίνδυνες συνήθειες. Σε μια σύγκρουση, ο ασύνδετος πίσω επιβάτης μπορεί να τραυματίσει σοβαρά τόσο τον εαυτό του όσο και όσους κάθονται μπροστά.

4. Το κράνος είναι υποχρεωτικό και για τον συνεπιβάτη

Η διαδρομή «μέχρι το επόμενο στενό» δεν αποτελεί εξαίρεση. Οδηγός και συνεπιβάτης μοτοσικλέτας ή μοτοποδηλάτου πρέπει να φορούν σωστά δεμένο, εγκεκριμένο κράνος. Η μη χρήση κράνους από τον οδηγό κατατάσσεται στις σοβαρές παραβάσεις, με πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 30 ημέρες. Πρόστιμο 350 ευρώ προβλέπεται και για τον συνεπιβάτη χωρίς κράνος, ενώ ο οδηγός μπορεί να δεχθεί πρόσθετη κύρωση επειδή δεν μερίμνησε για την ασφάλειά του.

5. Τα παιδιά χρειάζονται κατάλληλο σύστημα συγκράτησης

Το να κάθεται ένα παιδί στην αγκαλιά ενός ενήλικα ή να χρησιμοποιεί μόνο τη ζώνη του αυτοκινήτου, όταν αυτή δεν είναι κατάλληλη για το ύψος και το βάρος του, δεν θεωρείται ασφαλής μεταφορά. Ο ΚΟΚ απαιτεί τη χρήση εγκεκριμένου παιδικού καθίσματος ή άλλου κατάλληλου συστήματος συγκράτησης. Παιδί κάτω των 12 ετών μπορεί να καθίσει δίπλα στον οδηγό μόνο εφόσον συγκρατείται με εγκεκριμένο σύστημα κατάλληλο για την ηλικία, το ύψος και το βάρος του. Η παράβαση τιμωρείται με 350 ευρώ και αφαίρεση άδειας για 30 ημέρες.

6. Το STOP απαιτεί πλήρη ακινητοποίηση

Η πινακίδα STOP δεν σημαίνει «κόβω ταχύτητα και, αν δεν βλέπω κάποιον, συνεχίζω». Ο οδηγός πρέπει να κάνει πλήρη διακοπή πορείας πριν από τη γραμμή ή πριν από την είσοδο στον κόμβο και στη συνέχεια να παραχωρήσει προτεραιότητα. Η παραβίαση τιμωρείται με 350 ευρώ και αφαίρεση άδειας οδήγησης για 30 ημέρες. Αν προκληθεί τροχαίο, το πρόστιμο ανεβαίνει στα 700 ευρώ και το δίπλωμα αφαιρείται για 60 ημέρες. Αντίστοιχα, στο κόκκινο φανάρι το όχημα σταματά πριν από τη γραμμή διακοπής και δεν επιτρέπεται να καταλαμβάνει τη διάβαση πεζών.

7. Το πράσινο δεν δίνει απόλυτη προτεραιότητα

Ακόμη και με πράσινο φανάρι, ο οδηγός δεν μπορεί να εισέλθει ανεξέλεγκτα σε έναν κόμβο. Οφείλει να παραχωρήσει προτεραιότητα σε όχημα ή πεζό που εξακολουθεί να κινείται από την προηγούμενη φάση της σηματοδότησης. Το ίδιο ισχύει όταν στρίβει. Ο οδηγός που αλλάζει κατεύθυνση παραχωρεί προτεραιότητα στους πεζούς που διασχίζουν τον δρόμο στον οποίο πρόκειται να εισέλθει, ακόμη και αν δεν υπάρχει διαγραμμισμένη διάβαση, όταν ο πεζός έχει ήδη κατέβει στο οδόστρωμα.

8. Δεν επιταχύνουμε όταν μας προσπερνούν

Ο οδηγός που αντιλαμβάνεται ότι ένα άλλο όχημα επιχειρεί να τον προσπεράσει πρέπει να παραμένει κοντά στο δεξί άκρο και να μην αυξάνει την ταχύτητά του. Μετά την ολοκλήρωση της προσπέρασης, το όχημα πρέπει να επιστρέφει δεξιά, εφόσον αυτό μπορεί να γίνει με ασφάλεια. Η μόνιμη κίνηση στη μεσαία ή την αριστερή λωρίδα χωρίς λόγο δεν αποτελεί «πιο ασφαλή οδήγηση», αλλά λανθασμένη χρήση του οδοστρώματος και μπορεί να δυσχεραίνει την κυκλοφορία.

9. Ένα ποτό μπορεί να είναι ήδη αρκετό

Το γενικό όριο αλκοόλ βρίσκεται στα 0,50 γραμμάρια ανά λίτρο αίματος ή στα 0,25 mg ανά λίτρο εκπνεόμενου αέρα. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι υπάρχει ένας ασφαλής αριθμός ποτών για όλους. Βάρος, φύλο, φαγητό, χρόνος κατανάλωσης και μεταβολισμός αλλάζουν σημαντικά το αποτέλεσμα. Για συγκέντρωση από 0,50 έως 0,80 g/l προβλέπονται 350 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 30 ημέρες. Από 0,80 έως 1,10 g/l επιβάλλονται 700 ευρώ και αφαίρεση για 90 ημέρες, ενώ πάνω από 1,10 g/l το πρόστιμο φτάνει τα 1.200 ευρώ, με αφαίρεση για 180 ημέρες και ποινικές κυρώσεις. Η άρνηση υποβολής σε αλκοτέστ δεν αποτελεί τρόπο αποφυγής της παράβασης. Ο οδηγός τεκμαίρεται ότι βρίσκεται πάνω από το ανώτερο όριο.

10. Τα αλάρμ δεν νομιμοποιούν το διπλοπαρκάρισμα

Τα φώτα έκτακτης ανάγκης χρησιμοποιούνται όταν το ακινητοποιημένο όχημα δημιουργεί κίνδυνο ή όταν υπάρχει πραγματική κατάσταση ανάγκης. Δεν μετατρέπουν μια απαγορευμένη στάση σε νόμιμη, ούτε επιτρέπουν στον οδηγό να κλείσει μια λωρίδα «για δύο λεπτά». Η στάση και η στάθμευση απαγορεύονται, μεταξύ άλλων, πάνω σε διάβαση και σε απόσταση μικρότερη των πέντε μέτρων από αυτή, κοντά σε διασταυρώσεις, μπροστά σε ράμπες ΑμεΑ, σε θέσεις αναπήρων και σε σημεία φόρτισης ηλεκτρικών αυτοκινήτων, εκτός αν το ηλεκτρικό όχημα φορτίζει πραγματικά. Ιδιαίτερα για τη στάθμευση σε ράμπα ή θέση ΑμεΑ, η υποτροπή μέσα σε πέντε χρόνια μπορεί να οδηγήσει σε πρόστιμο 1.000 ευρώ και αφαίρεση του διπλώματος για 180 ημέρες.

Ο νέος ΚΟΚ δεν ξεχνά την υποτροπή

Έναν χρόνο μετά, το σημαντικότερο μήνυμα του νέου ΚΟΚ παραμένει η κλιμάκωση των ποινών για τους οδηγούς που επαναλαμβάνουν επικίνδυνες παραβάσεις. Κινητό, αλκοόλ, κόκκινο, STOP, υπερβολική ταχύτητα, μη χρήση ζώνης ή κράνους και παράνομη χρήση της ΛΕΑ δεν αντιμετωπίζονται πλέον σαν μεμονωμένα περιστατικά. Η δεύτερη και η τρίτη παράβαση μέσα στην προβλεπόμενη πενταετία μπορούν να οδηγήσουν σε πρόστιμα χιλιάδων ευρώ και πολυετή αφαίρεση της άδειας οδήγησης. Το ζητούμενο, βέβαια, δεν είναι να απομνημονεύσουμε τα πρόστιμα, αλλά να πάψουμε να θεωρούμε φυσιολογικές συμπεριφορές που αυξάνουν καθημερινά τον κίνδυνο στους δρόμους.

Πηγή: autotypos

Διαβάστε επίσης:

F1 GP Ισπανίας: Ο Αντονέλι ταχύτερος – Χάμιλτον και Μπέρμαν στον τοίχο (Video)

Citroën Classic Tour: Η Citroën τιμά τα εμβληματικά της μοντέλα

Ο νέος κινητήρας της Renault δουλεύει και κάτω από το νερό – Με ποια κινεζική μάρκα συνεργάστηκε

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.