Ελληνικά ναυπηγεία: Από φτωχοί συγγενείς της Ευρώπης διεκδικούν πρωταγωνιστικό ρόλο στα μεγάλα αμυντικά συμβόλαια

Μερίδιο από τα δισεκατομμύρια των ευρωπαϊκών εξοπλιστικών προγραμμάτων διεκδικούν τα ελληνικά ναυπηγεία, ζητώντας να μπει τέλος στην πρακτική των μεγάλων αμυντικών αγορών που αφήνουν περιορισμένο παραγωγικό έργο στην ελληνική οικονομία. Το μήνυμα προς τις Βρυξέλλες είναι σαφές: η Ελλάδα δεν μπορεί να παραμένει απλός αγοραστής πολεμικών πλοίων ή υπεργολάβος ξένων βιομηχανιών, την ώρα που η Ευρώπη επενδύει τεράστια κεφάλαια στην αμυντική της αυτονομία.

Η Ένωση Ελληνικών Ναυπηγείων (ΕΕΝ), με πρωτοβουλία του προέδρου της, Πάνου Ξενοκώστα, κατέθεσε ένα σχέδιο επτά αξόνων, διεκδικώντας εγχώρια προστιθέμενη αξία 70% στις ναυπηγήσεις, τη δημιουργία 12.000 θέσεων εργασίας και την ενεργοποίηση περισσότερων από 200 ελληνικών μικρομεσαίων επιχειρήσεων.

Η πρόταση εγκρίθηκε ομόφωνα από το Διοικητικό Συμβούλιο της Ένωσης και παρουσιάστηκε σε αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ενόψει της ελληνικής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ το δεύτερο εξάμηνο του 2027.

Το 70% και οι 12.000 θέσεις εργασίας

Στο επίκεντρο βρίσκεται η απαίτηση να επιστρέφει στην εγχώρια παραγωγή σημαντικό μέρος των χρημάτων που διατίθενται για πολεμικά πλοία.

Η ΕΕΝ προτείνει να επιτραπεί στα κράτη-μέλη, για λόγους εθνικής ασφάλειας, να καθορίζουν ελάχιστο ποσοστό εγχώριας προστιθέμενης αξίας, με την Ελλάδα να θέτει τον πήχη στο 70%.

Σύμφωνα με την Ένωση, μια τέτοια επιλογή θα μπορούσε να υποστηρίξει 12.000 θέσεις εργασίας και να δημιουργήσει παραγωγικό αντικείμενο για περισσότερες από 200 μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Ο στόχος δεν περιορίζεται στην κατασκευή του κύτους των πλοίων. Περιλαμβάνει μηχανές, συστήματα πρόωσης, ραντάρ, ηλεκτρονικά, πυραυλικά συστήματα, συντήρηση και τεχνική υποστήριξη.

Το μεγάλο στοίχημα είναι τα ελληνικά ναυπηγεία να αναλαμβάνουν ολόκληρα προγράμματα ως κύριοι ανάδοχοι και όχι να περιορίζονται σε επιμέρους εργασίες για λογαριασμό μεγάλων ευρωπαϊκών ομίλων.

Ιδιαίτερα αιχμηρή είναι η παρέμβαση της ΕΕΝ για τη χρηματοδότηση. Ζητά τη δέσμευση του 25% των πόρων του ευρωπαϊκού μηχανισμού SAFE για ναυπηγήσεις, επισκευές, συντηρήσεις και λιμενικές εγκαταστάσεις διττής χρήσης.

Παράλληλα, προτείνει τη δημιουργία ειδικού ευρωπαϊκού ταμείου για την περίοδο 2027–2035, που θα χρηματοδοτεί νέες δεξαμενές, εξοπλισμό, ψηφιοποίηση, πράσινες τεχνολογίες και εκπαίδευση προσωπικού.

Η Ένωση ζητά επίσης μεγαλύτερη εμπλοκή της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων στη χρηματοδότηση ναυπηγικών και αμυντικών έργων.

Οι συγκεκριμένες διεκδικήσεις δεν αποτελούν ευρωπαϊκές αποφάσεις. Για να υλοποιηθούν, απαιτούνται αλλαγές στους χρηματοδοτικούς κανόνες και συμφωνία μεταξύ των κρατών-μελών.

Δεκαπενταετές πρόγραμμα και τέλος στον κατακερματισμό

Σημαντική θέση στο σχέδιο κατέχει η θεσμοθέτηση 15ετούς Εθνικού Προγράμματος Ναυπηγήσεων, ώστε οι επιχειρήσεις να γνωρίζουν τις μελλοντικές ανάγκες και να μπορούν να προγραμματίζουν επενδύσεις.

Η ΕΕΝ επισημαίνει ότι σήμερα οι σχετικές αρμοδιότητες κατανέμονται σε οκτώ υπουργεία και ζητά τον ορισμό ενός υπουργού ως Εθνικού Συντονιστή.

Χωρίς μακροχρόνιο σχεδιασμό και σταθερό παραγωγικό αντικείμενο, υποστηρίζει, δεν μπορούν να δημιουργηθούν ανταγωνιστικά ναυπηγεία.

Το σχέδιο επεκτείνεται και σε νέες δραστηριότητες υψηλής τεχνολογίας, με ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τη συμπαραγωγή πυραυλικών συστημάτων, την ανάπτυξη συστημάτων μάχης και την κατασκευή πλωτών πλατφορμών εκτόξευσης δορυφόρων.

Παράλληλα, προτείνεται διατλαντική ναυπηγική συμφωνία με τις ΗΠΑ για κοινές γραμμές παραγωγής, με αναφορά στο μοντέλο συνεργασίας ONEX–Hanwha Ocean και στο Project TRIDENT.

Η ΕΕΝ θέτει μάλιστα ως ευρύτερο στόχο την ανάκτηση του 33% της παγκόσμιας ναυπηγικής παραγωγής από τη Δύση, απέναντι στην κυριαρχία των ασιατικών ναυπηγείων.

Η μάχη με τους μεγάλους της Ευρώπης

Πίσω από τις προτάσεις βρίσκεται και μια δύσκολη ευρωπαϊκή πραγματικότητα: οι ισχυρές αμυντικές βιομηχανίες της Γαλλίας, της Γερμανίας και της Ιταλίας διαθέτουν τεράστιο πλεονέκτημα στην εξασφάλιση μεγάλων συμβολαίων.

Η ΕΕΝ ζητά ισότιμους κανόνες ανταγωνισμού, ώστε οι κοινές ευρωπαϊκές προμήθειες να μη λειτουργούν προς όφελος μόνο των παραδοσιακών βιομηχανικών δυνάμεων.

Για την Ελλάδα, το διακύβευμα είναι μεγάλο. Η αύξηση των αμυντικών δαπανών μπορεί να δημιουργήσει νέες παραγωγικές δυνατότητες ή να καταλήξει σε ακόμη περισσότερες εισαγωγές εξοπλισμού.

Το πραγματικό ερώτημα είναι εάν η χώρα θα καταφέρει να μετατρέψει τις εξοπλιστικές δαπάνες σε εγχώριες επενδύσεις, τεχνογνωσία, εξαγωγές και θέσεις εργασίας. Γιατί η Ελλάδα δεν έχει ανάγκη μόνο από περισσότερα πολεμικά πλοία. Έχει ανάγκη και από ναυπηγεία που θα μπορούν να τα κατασκευάζουν.

Διαβάστε επίσης:

Η τιμή του ευρωπαϊκού φυσικού αερίου εκτοξεύτηκε στο υψηλότερο σημείο από το 2022 λόγω της ενεργειακής κρίσης

Επίδομα θέρμανσης: Ο Πιερρακάκης ανακοίνωσε αύξηση κατά 30% σε σχέση με πέρσι – Αύριο η τιμή του πετρελαίου θέρμανσης

Το LSE αποδομεί τα μνημόνια και την Τρόικα: Μειώθηκε η παραγωγικότητα στην Ελλάδα – Μετατρέπεται σε «οικονομία των καφέ»

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.