WSJ: Οι ΗΠΑ πιέζουν για επιστροφή του ρωσικού φυσικού αερίου στην Ευρώπη μέσω Ουκρανίας – Οι αντιδράσεις και το σχέδιο Τραμπ

Takeaways by to pontiki AI

• Οι ΗΠΑ προωθούν σχέδιο για την επανέναρξη των εξαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου στην Ευρώπη μέσω Ουκρανίας, επιδιώκοντας μια ενεργειακή εκεχειρία πριν από τον χειμώνα.
• Η πρόταση προβλέπει τη χρήση αμερικανού διαμεσολαβητή και τη δέσμευση των ρωσικών εσόδων σε λογαριασμό μεσεγγύησης, ώστε να παρακαμφθούν οι ευρωπαϊκές κυρώσεις και να αποφευχθεί η χρηματοδότηση του πολέμου.
• Η Ευρωπαϊκή Ένωση αντιδρά στο σχέδιο, καθώς έχει δεσμευτεί για τον πλήρη τερματισμό των εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου έως το τέλος του 2027, θεωρώντας τη Ρωσία στρατηγική απειλή.
• Το Κίεβο συνεχίζει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά ρωσικών διυλιστηρίων, ενώ η Μόσχα έχει προς το παρόν απορρίψει τις αμερικανικές προσπάθειες για ενεργειακή εκεχειρία ενόψει των διαπραγματεύσεων στο Άμπου Ντάμπι.

Οι ΗΠΑ προωθούν την επιστροφή του ρωσικού φυσικού αερίου στην Ευρώπη μέσω Ουκρανίας, επιδιώκοντας ενεργειακή εκεχειρία μεταξύ Μόσχας και Κιέβου πριν από τον χειμώνα. Το σχέδιο, ωστόσο, συναντά ισχυρές αντιδράσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία έχει αποφασίσει να τερματίσει τις εισαγωγές ρωσικού αερίου έως το τέλος του 2027, σύμφωνα με τη Wall Street Journal.

Την πρόταση παρουσίασαν οι Αμερικανοί απεσταλμένοι Τζάρεντ Κούσνερ και Στιβ Γουίτκοφ κατά τις επισκέψεις τους στη Μόσχα και το Κίεβο τον Σεπτέμβριο. Προβλέπει πωλήσεις ρωσικού αερίου μέσω αμερικανικού διαμεσολαβητή, ώστε να παρακαμφθούν οι ευρωπαϊκές κυρώσεις, δημιουργώντας παράλληλα δυνητικά επικερδείς ευκαιρίες για Αμερικανούς επενδυτές, σύμφωνα με συμμετέχοντες στις συνομιλίες.

Η Ουάσιγκτον θεωρεί ότι η επάνοδος της Ρωσίας στην ευρωπαϊκή αγορά θα μπορούσε να αποτελέσει ισχυρό κίνητρο για τον Βλαντίμιρ Πούτιν να αποδεχθεί εκεχειρία. Αντίθετα, οι ηγέτες των μεγαλύτερων ευρωπαϊκών χωρών δεν επιθυμούν νέα ενεργειακή εξάρτηση από τη Μόσχα, την οποία αντιμετωπίζουν ως βασική στρατηγική απειλή.

Η πίεση Τραμπ και οι συνομιλίες στο Άμπου Ντάμπι

Το σχέδιο είχε υποχωρήσει στην αμερικανική ατζέντα τον Οκτώβριο, όταν η Ουκρανία, υπό την πίεση του Ντόναλντ Τραμπ, ανέστειλε μονομερώς για σχεδόν δύο εβδομάδες τις επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια.

Στο ίδιο διάστημα, η Ρωσία συνέχιζε να βομβαρδίζει ουκρανικές ενεργειακές υποδομές και άρχισε να αποστέλλει ντίζελ στις ΗΠΑ, ενώ η Ουάσιγκτον επικεντρώθηκε στην προοπτική ευρύτερης ειρηνευτικής συμφωνίας, όπως αναφέρει η Wall Street Journal.

Ωστόσο, την Παρασκευή το Κίεβο επανέλαβε τις αεροπορικές επιχειρήσεις, πραγματοποιώντας τρεις επιθέσεις σε τρία μεγάλα ρωσικά διυλιστήρια μέσα σε τρεις ημέρες.

Η εξέλιξη ενίσχυσε την ανάγκη ενεργειακής εκεχειρίας ενόψει των τριμερών διαπραγματεύσεων ΗΠΑ, Ρωσίας και Ουκρανίας, που προγραμματίζονται για τα μέσα Νοεμβρίου στο Άμπου Ντάμπι. Μέχρι στιγμής, η Μόσχα έχει απορρίψει τις σχετικές αμερικανικές προσπάθειες.

Το σχέδιο για τους αγωγούς και τα ρωσικά έσοδα

Η αμερικανική πρόταση περιλαμβάνει τρεις βασικές προβλέψεις:

• Επανεκκίνηση των εξαγωγών μέσω του σοβιετικής εποχής δικτύου αγωγών, που συνδέει τα κοιτάσματα Ουρενγκόι της Σιβηρίας με την Ευρώπη μέσω Ουκρανίας.
• Έσοδα για το Κίεβο από τα τέλη διέλευσης του φυσικού αερίου, τα οποία θεωρούνται ιδιαίτερα αναγκαία για την ουκρανική οικονομία.
• Δέσμευση των ρωσικών εσόδων σε λογαριασμό μεσεγγύησης υπό δικαιοδοσία τρίτης χώρας, ώστε η Μόσχα να μην μπορεί να τα χρησιμοποιήσει για τη χρηματοδότηση του πολέμου, σύμφωνα με ανώτερο Αμερικανό αξιωματούχο.

Ο Λευκός Οίκος επιχειρεί επίσης να πείσει τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις ότι η επανέναρξη των προμηθειών θα μπορούσε να μειώσει τις τιμές ενέργειας, καθώς η Ευρώπη προετοιμάζεται για τον χειμώνα με τα χαμηλότερα εποχικά αποθέματα φυσικού αερίου των τελευταίων ετών.

Η αντίδραση της ΕΕ και η αλλαγή στάσης Τραμπ

Η αμερικανική προσέγγιση αποτελεί πλήρη ανατροπή της πολιτικής που ακολουθούσε ο Τραμπ κατά την πρώτη θητεία του. Τότε επέκρινε επανειλημμένα την Άνγκελα Μέρκελ για τον Nord Stream 2, προειδοποιώντας ότι θα καθιστούσε τη Γερμανία «όμηρο της Ρωσίας», ενώ στα τέλη του 2019 επέβαλε κυρώσεις στον αγωγό.

Λίγο περισσότερο από δύο χρόνια αργότερα, η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία, έχοντας χρηματοδοτήσει τις στρατιωτικές της δυνάμεις με ενεργειακά έσοδα και υπολογίζοντας ότι η οικονομική εξάρτηση της Ευρώπης θα απέτρεπε την αντίδρασή της.

Ο πόλεμος, αντίθετα, οδήγησε την ΕΕ να αντιμετωπίσει τη ρωσική ενεργειακή εξάρτηση ως στρατηγική ευπάθεια. Η ευρωπαϊκή νομοθεσία προβλέπει πλήρη απαγόρευση των εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου έως το τέλος του 2027.

Η επίσημη ευρωπαϊκή θέση είναι ότι οι αγορές δεν πρέπει να επαναληφθούν ούτε μετά από συνολική ειρηνευτική συμφωνία, πολύ περισσότερο στο πλαίσιο μιας εύθραυστης ενεργειακής εκεχειρίας που θα επέτρεπε στον Πούτιν να συνεχίσει τον πόλεμο και θα μπορούσε να χρηματοδοτεί τον στρατό του.

«Σίγουρα δεν θα εμπιστευόμουν τη Ρωσία. Ακόμη κι αν αύριο υπήρχε ειρήνη, κάτι που όλοι ελπίζουμε», δήλωσε τον Οκτώβριο ο Ευρωπαίος επίτροπος Ενέργειας Νταν Γιόργκενσεν σε ουγγρική εφημερίδα, σε συνέντευξη που επιβεβαίωσε το γραφείο του, ζητώντας μόνιμη απαγόρευση των εισαγωγών.

Η κυβέρνηση Τραμπ εκτιμά, πάντως, ότι η ευρωπαϊκή αντίσταση μπορεί να αποδειχθεί λιγότερο άκαμπτη από όσο φαίνεται.

Ανώτερος αξιωματούχος χώρας της Βόρειας Ευρώπης υποστήριξε ότι η επιστροφή στο ρωσικό αέριο αντιβαίνει σε όσα πρεσβεύουν οι Ευρωπαίοι. Αξιωματούχος μεγάλης ευρωπαϊκής χώρας συνέκρινε την πρόταση με την απόφαση του Νέβιλ Τσάμπερλεν να θυσιάσει την Τσεχοσλοβακία στον Χίτλερ, αυτή τη φορά με αντάλλαγμα επιχειρηματικές συμφωνίες.

Nord Stream: Τα εμπόδια και η εναλλακτική μέσω Ουκρανίας

Οι ΗΠΑ εξετάζουν και την πιθανή επαναλειτουργία των Nord Stream ως μέρος ευρύτερης συμφωνίας, με στόχο όχι μόνο τον τερματισμό του πολέμου, αλλά και την αντιμετώπιση των μακροχρόνιων εντάσεων της Ρωσίας με τους Ευρωπαίους συμμάχους της Ουάσιγκτον.

Ανώτερος Αμερικανός αξιωματούχος εκτίμησε ότι το λάθος της Μέρκελ ήταν πως προώθησε τον αγωγό χωρίς προηγούμενη ευρύτερη συμφωνία ασφαλείας αποδεκτή από τη Μόσχα.

Άλλος αξιωματούχος ανέφερε ότι έχουν συζητηθεί διάφορες οικονομικές προτάσεις και ότι οι Ευρωπαίοι έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον για δραστική μείωση των τιμών φυσικού αερίου. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι οποιαδήποτε οικονομική συμφωνία θα εντασσόταν σε συνολική ειρηνευτική διευθέτηση.

Ο πρώτος Nord Stream κατασκευάστηκε από Ρωσία και Γερμανία το 2011, παρακάμπτοντας την Ουκρανία. Ο Nord Stream 1 σταμάτησε τις παραδόσεις τον Αύγουστο του 2022, ενώ ο Nord Stream 2 δεν λειτούργησε ποτέ.

Αμφότεροι υπέστησαν σοβαρές ζημιές από υποθαλάσσιες εκρήξεις τον Σεπτέμβριο του 2022, οι οποίες έχουν αποδοθεί στην Ουκρανία. Η επανεκκίνησή τους θα απαιτούσε σημαντικό χρόνο, ακόμη και αν ξεπερνιούνταν τα πολιτικά και ρυθμιστικά εμπόδια.

Αντίθετα, το δίκτυο μέσω Ουκρανίας, με συνδέσεις προς Σλοβακία, Αυστρία και Γερμανία, θα μπορούσε να επαναλειτουργήσει σχεδόν αμέσως. Περιορισμένες ποσότητες ρωσικού αερίου μεταφέρονταν μέσω αυτού μέχρι τον Ιανουάριο του 2025, εν μέσω του πολέμου.

Οι τιμές ενέργειας, ο πόλεμος με το Ιράν και τα ευρωπαϊκά αποθέματα

Η ενεργειακή εξάρτηση της Ευρώπης έχει αλλάξει σημαντικά από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία:

• 11% της ευρωπαϊκής κατανάλωσης φυσικού αερίου προέρχεται σήμερα από τη Ρωσία, έναντι 45% πριν από τον πόλεμο.
• 30% καλύπτεται από αμερικανικό υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG).
• 75% είναι περίπου η πληρότητα των ευρωπαϊκών υπόγειων αποθηκών φυσικού αερίου, με τα αποθέματα πριν από τον χειμώνα κάτω από τον μέσο όρο εννεαετίας.
• 100 δισ. ευρώ, περίπου 112 δισ. δολάρια, είναι οι πρόσθετες ενεργειακές δαπάνες της Ευρώπης λόγω του πολέμου με το Ιράν, σύμφωνα με την ΕΕ.

Οι εναπομείνασες εισαγωγές ρωσικού αερίου πραγματοποιούνται με δεξαμενόπλοια LNG ή μέσω των αγωγών TurkStream, που τροφοδοτούν Ουγγαρία και Σλοβακία.

Ευρωπαίοι αξιωματούχοι αναγνωρίζουν ότι οι συνέπειες του πολέμου του Τραμπ με το Ιράν θα μπορούσαν να περιορίσουν την αντίσταση στην επιστροφή του ρωσικού αερίου.

Οι αποστολές LNG από το Κατάρ παραμένουν εγκλωβισμένες στον Περσικό Κόλπο, ενώ οι διεθνείς τιμές ενέργειας συνεχίζουν να αυξάνονται, παρά την ενίσχυση της διέλευσης πετρελαίου από τα Στενά του Ορμούζ.

Στη Γερμανία, η ακροδεξιά Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD), το μεγαλύτερο κόμμα της αντιπολίτευσης, έχει ήδη εντάξει την επανέναρξη εισαγωγών φθηνού ρωσικού αερίου στις βασικές προεκλογικές της θέσεις ενόψει των εθνικών εκλογών του 2028.

Ο ρόλος της Ουκρανίας και ο κίνδυνος ανθρωπιστικής κρίσης

Σύμφωνα με διπλωμάτες, η ΕΕ θα μπορούσε ευκολότερα να αναθεωρήσει τη στάση της εάν το Κίεβο υποστήριζε τις πωλήσεις ρωσικού αερίου ως μέρος μιας εκεχειρίας που θα απέτρεπε εκτεταμένες διακοπές ηλεκτροδότησης και πιθανή ανθρωπιστική καταστροφή στις μεγάλες ουκρανικές πόλεις.

Μια τέτοια κρίση θα μπορούσε να προκαλέσει νέο κύμα προσφύγων τους επόμενους μήνες.

Η κατάσταση επιβαρύνεται από την εξάντληση των ουκρανικών αντιαεροπορικών μέσων, καθώς οι ΗΠΑ περιορίζουν τις προμήθειες αναχαιτιστικών πυραύλων Patriot λόγω της παγκόσμιας έλλειψης που έχει προκαλέσει ο πόλεμος με το Ιράν.

Διαβάστε επίσης:

«Θα συντριβούμε στο έδαφος – Δεν έχουμε άλλο χρόνο». Ο συγκλονιστικός διάλογος των πιλότων με τον Πύργο Ελέγχου πριν από τη συντριβή του Learjet (video)

Ενδιάμεσες εκλογές ΗΠΑ: Ο Τραμπ… βλάπτει σοβαρά τους Ρεπουμπλικάνους – Ακρίβεια, πόλεμος και αλαζονεία βυθίζουν το GOP

Σύγκρουση τρένων στην Ισπανία: Ταυτοποιήθηκαν 66 από τους 69 νεκρούς – Δώδεκα ξένοι ανάμεσα στα θύματα

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.