Κριτική ταινιών : «Wild horse nine» και «Nightborn»- Οι πολλές μορφές του τρόμου

Από το «Wild horse nine», το οποίο εκτυλίσσεται στο δυσπρόσιτο Νησί του Πάσχα,  ως το «Nightborn», στην εξοχή της μακρινής Φινλανδίας, ο τρόμος μπορεί να λάβει ψυχολογική, αλλά και πραγματική διάσταση. Στην πρώτη περίπτωση, ο Κρις Μακ Ντόνα εκμεταλλεύεται την έτσι κι αλλιώς «τρομακτική δουλειά» δύο πρακτόρων της CIA. Στο φινλανδικό φιλμ, η Χάνα Μπέργκχολμ αντλεί από τη μητρότητα τις δυνατότητές της να μετατραπεί σ’ ένα σκηνικό όπου η μητέρα ζει ανάμεσα στην πραγματικότητα και στις φοβίες της. Απλώς, ο έμπειρος Μακ Ντόνα τα καταφέρνει πολύ καλύτερα από την πρωτοεμφανιζόμενη Φινλανδή.

Η κρυφή γοητεία του ακατανόητου

Τίτλος ταινίας: «Wild horse nine»

Σύνοψη: Δύο πράκτορες της CIA βρίσκονται στο Νησί του Πάσχα, χωρίς να αντιλαμβάνονται το νόημα της εντολής του αφεντικού τους. Το μόνο που είναι σίγουρο είναι το γεγονός ότι προετοιμάζονται για το επικείμενο πραξικόπημα του Πινοσέτ, στη Χιλή του 1973. Στην πραγματικότητα βρίσκονται αντιμέτωποι με τους εαυτούς τους και τους φόβους τους

Σκηνοθεσία: Κρις Μακ Ντόνα

Παίζουν: Τζον Μάλκοβιτς, Σαμ Ρόγκγουελ, Αλίνα Σάλας, Τομ Γουέιτς, Στίβ Μπουσεμί

Ειδικευμένος σε ταινίες ανδρικής φιλίας («buddy buddy», όπως ονομάζονται), ο Κρις Μακ Ντόνα για μια ακόμη φορά στήνει το κινηματογραφικό σκηνικό του πάνω στη σχέση δύο πρακτόρων της CIA. Για την ακρίβεια, το σκηνικό είναι το Νησί του Πάσχα, το Ράπα Νούι, με τα περίεργα αγάλματά του, τα μοάι, να απλώνουν τη σκιά τους πάνω στους δύο ήρωες. Ο ένας, ο Κρις, όπως τον υποδύεται ο Τζον Μάλκοβιτς, βρίσκεται στον προθάλαμο του θανάτου, ταλαιπωρημένος από μια ασθένεια, η οποία τον έχει καταστήσει μορφινομανή. Η σύνδεση των δύο ανδρών μοιάζει με παράταιρη αρμονία. Εντελώς διαφορετικοί ως χαρακτήρες, κρατούν ο ένας για τον άλλον τη ζεστασιά μιας σχεδόν ακατανόητης φιλίας. Είναι πολλά τα ακατανόητα στο φιλμ. Ο λόγος της αποστολής τους, η παρελθοντική δράση του Κρις σε διάφορες αποστολές (η μία από αυτές σχετίζεται με τη δολοφονία του Κένεντι), ο ρόλος των αλόγων, από τα οποία είναι διάσπαρτο το Ράπα Νούι, ο ίδιος ο τίτλος της ταινίας. Αυτό το «nine», μοιάζει με μαγικό αριθμό, όπως οι «Τρεις πινακίδες του Έμπιγκ στο Μιζούρι» του ίδιου σκηνοθέτη.  Οι αριθμοί στο έργο του αποτελούν ένα ακόμη σημείο αναφοράς, εδώ ασφαλώς πιο δυσερμήνευτο. Ακατανόητη είναι ήδη αυτή η «αποστολή» των τεράστιων αγαλμάτων μοάι, αφού δεν γνωρίζουμε ούτε το πώς ούτε το γιατί κατασκευάστηκαν. Ακατανόητα και τα όσα συνέβησαν στη δολοφονία του Κένεντι, από την οποία ο Κρις διαθέτει ένα φιλμάκι super 8, καλύτερο από το γνωστό του Ζαπρούντερ, όπως τουλάχιστον διατείνεται ο ίδιος ο πράκτορας. Ακατανόητο ίσως είναι το ίδιο το μυστήριο του θανάτου, που με τον έναν ή τον άλλον τρόπο απειλεί τους ήρωες.

Όλο αυτό το πλέγμα μυστηρίου θα μπορούσε να οδηγήσει σε ένα φιλμ όπου τον πρώτο λόγο έχει η αγωνία για την εξέλιξή του. Όχι ότι αυτή απουσιάζει, αλλά ενδύεται το πνεύμα του κωμικού, σα να είναι κωμικά όλα όσα συμβαίνουν στον ανθρώπινο βίο μπροστά στο τέλος του. Την έχει ξαναδοκιμάσει τη συνταγή ο Κρις Μακ Ντόνα τόσο στην «Αποστολή στη Μπριζ» όσο και στα «Πνεύματα του Ινισέριν». Ίσως αυτή η μίξη του δραματικού με το κωμικό, όχι εύκολη ασφαλώς, ν’ αποτελεί και τη χαρακτηριστικότερη αρετή του σκηνοθέτη, αυτή που αιφνιδιάζει τον θεατή, δημιουργώντας μια νέα βάση για το είδος της «μαύρης κωμωδίας». Παρά τον εγκλωβισμό του στα δίχτυα των αποστολών του, ο Κρις διατηρεί τον ατίθασο χαρακτήρα του, το ελεύθερο πνεύμα του, σαν ένα καθαρόαιμο άτι. Ξανανιωμένος ερμηνευτικά ο Τζον Μάλκοβιτς, λόγω ηλικίας και ταλέντου,  κουβαλάει άρτια τον χαρακτήρα του δολοφόνου πράκτορα, μπροστά στον επαπειλούμενο χαμό του. Λίγο πριν το τέλος, αποπειράται να μυήσει στο πνεύμα του (το «μυαλό του Τζον Μάλκοβιτς», επίσης ακατανόητο) τον συμπρωταγωνιστή του, αλλά και δύο νεαρές φοιτήτριες, στην είσοδο της ζωής. Η μία με διάθεση ελευθερίας, η άλλη μπλεγμένη σε μυστήριες ίντριγκες.

Με όλα αυτά, συντίθεται ένα άτυπο γουέστερν (να άλλη μια παραπομπή των αλόγων), με αναφορά μνήμης του είδους στις σκηνές της Αριζόνα, όπου συναντούμε τον θρυλικό Τομ Γουέιτς. Οι μονομαχίες πολλές. Οι δύο «φίλοι», οι δύο «φίλες», η σύγκρουση με τον προϊστάμενο της CIA, αλλά και η τελική μονομαχία με τον θάνατο, από την οποία όλοι βγαίνουν χαμένοι. Μονομαχίες στο Κονγκό, με τη δολοφονία του Πατρίς Λουμούμπα, στους δρόμους του Τέξας με θύμα τον Κένεντι, στο πραξικόπημα του Πινοσέτ κόντρα στον Αλιέντε. Πολλοί νεκροί.  Μένει ζωντανό στον χρόνο το σινεμά (αυτό είναι το φιλμάκι του Μάλκοβιτς-Κρις), τα αγάλματα μοάι, να διασχίζουν τον χρόνο και να διατηρούν ζωντανή, αλλά και ακατανόητη, την ανθρώπινη ύπαρξη.

Αξιολόγηση: ****

Η μητρότητα ως απειλή και φοβία

Τίτλος ταινίας: «Nightborn»

Σύνοψη: Ένα ζευγάρι, στην αναμονή της γέννησης του γιού τους, βρίσκεται στην φινλανδική εξοχή, προκειμένου να ξεκινήσει την καινούρια ζωή του. Η γέννηση του παιδιού τους ξυπνάει στη μητέρα όλες τις φοβίες της. Ή μήπως είναι αυτή που βλέπει κάτι παραπάνω από τους γύρω;

Σκηνοθεσία:  Χάνα Μπέργκχολμ

Παίζουν: Σέιντι Χάαρλα, Ρούπερτ Γκραντ, Πάμελα Τολ

Η ιδέα της Φινλανδής Μπέργκχολμ θα μπορούσε να είναι ενδιαφέρουσα, εάν η σκηνοθέτης διατηρούσε την αμφισημία στην αντίληψη της διαταραγμένης πρωταγωνίστριάς της ως το τέλος. Όλα αυτά που αντικρίζει, όλα τούτα που θεωρεί ότι την απειλούν από την παρουσία του νεογέννητου γιού της, είναι αποκυήματα των βιωμάτων της μητέρας ή βλέπει κάτι που οι υπόλοιποι δεν βλέπουν; Εάν η Μπέργκχολμ ακολουθούσε με συνέπεια αυτήν την οδό των ψυχικών διακυμάνσεων της ηρωίδας, θα είχαμε να κάνουμε με μια ταινία ψυχολογικού μυστηρίου, στην οποία η μητρότητα δεν είναι μόνον χαρά, αλλά και τόπος ανασφάλειας και φοβίας.

Είναι πράγματι ο γιός της ένα σατανικό τερατάκι; Μήπως απλώς πρόκειται για έναν καθρέφτη των όσων αυτή έζησε από την καταδυναστευτική μητέρα της; Ανάμεσα σε αυτό το υλικό, το οποίο διαχειρίζεται με επάρκεια η σκηνοθέτης, ξεπετάγεται μια σειρά εμβόλιμων στοιχείων, τα οποία ξεστρατίζουν τη ταινία, την οδηγούν στα μονοπάτια μιας ακατέργαστης μεταφυσικής. Το γειτονικό δάσος με τους θρύλους του, όπως τους διηγήθηκε η γιαγιά της, η βλάστηση των λουλουδιών καταμεσής του δωματίου, η κρύπτη-υποσυνείδητο, αλλά και το φινάλε με το παιδί ανάμεσα στα δέντρα, μπερδεύουν, αντί να διαφωτίζουν. Η ανακαίνιση του σπιτιού δεν θάβει τα όσα προηγήθηκαν σε αυτό, το περιβάλλον (σύζυγος-γονείς) αδυνατεί να αντιληφθεί τα φαντάσματα τα οποία κυνηγούν τη μητέρα.

Τα ξαφνιάσματα στο μοντάζ αποτελούν τη μόνη αφηγηματική ευστοχία του φιλμ. Στο τέλος, η μητέρα μόνη της απέναντι στις φοβίες της, αλλά υποτίθεται ότι αυτή η απομόνωσή της, η φυλάκισή της, απελευθερώνει το παιδί της, το ενώνει με τη φύση που το περιβάλλει. Αυτή η σύνδεση είναι το μέλλον. Αυθαίρετα συμπεράσματα, χωρίς βάθος σκέψης, σα να βρίσκεται και η Μπέργκχολμ μπροστά στις (κινηματογραφικές) φοβίες της. Είναι και η δημιουργία μια γέννηση, που εδώ πράγματι έφερε στο φως ένα τερατάκι.

Αξιολόγηση: * 1/2

Διαβάστε επίσης:

«Πρόγονοι» και «2005-2015. Στα χρόνια του Λούκου» – Δύο προβολές επιστρέφουν στη μεγάλη οθόνη της Πειραιώς 260

Έντεκα χρόνια χωρίς τον Κώστα Τσάκωνα – Οι ατάκες που άφησαν εποχή και το προσωπικό δράμα πίσω από τις κάμερες (Videos)

British Independent Film Awards 2026: Το «Elsinore» προηγείται στις υποψηφιότητες για τα βρετανικά βραβεία (photos/videos)

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.