Η στεγαστική κρίση έχει αρχίσει να εξελίσσεται σε πολιτικό πονοκέφαλο για κυβερνήσεις και Βρυξέλλες, με την Ελλάδα να ψάχνει πλέον ευρωπαϊκές «συνταγές» μπροστά στο εκρηκτικό μείγμα ακριβών ενοικίων, περιορισμένης προσφοράς κατοικιών και χιλιάδων κλειστών διαμερισμάτων.

Το παράδοξο είναι ότι την ώρα που νέοι εργαζόμενοι και οικογένειες δυσκολεύονται να βρουν αξιοπρεπή κατοικία, περισσότερα από 790.000 ακίνητα παραμένουν κλειστά σε όλη τη χώρα. Άλλα είναι εγκαταλελειμμένα, άλλα μπλοκαρισμένα από κληρονομικά ή φορολογικά ζητήματα και άλλα κρατούνται εκτός αγοράς είτε για επενδυτικούς λόγους είτε εν αναμονή καλύτερων αποδόσεων.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η κυβέρνηση επιχειρεί να ανοίξει τη συζήτηση σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Με ελληνική πρωτοβουλία, το στεγαστικό ανεβαίνει στην ατζέντα του άτυπου Eurogroup στη Λευκωσία, με τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης να βάζει στο τραπέζι παραδείγματα χωρών που δοκίμασαν πιο επιθετικές παρεμβάσεις απέναντι στην έκρηξη των ενοικίων.

Στην πραγματικότητα, η Ευρώπη αναζητά τρόπο να αντιμετωπίσει ένα πρόβλημα που δημιουργήθηκε από πολλές πλευρές ταυτόχρονα: χρόνια έλλειψη νέων κατοικιών, εκτίναξη του κόστους οικοδομής, βραχυχρόνιες μισθώσεις, επενδυτικά funds, Golden Visa και αδυναμία πολλών κρατών να αναπτύξουν ουσιαστική κοινωνική κατοικία.

Η Ισπανία είναι ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα σύγκρουσης με την αγορά ακινήτων. Η κυβέρνηση Σάντσεθ επέλεξε να τραβήξει τη γραμμή πιο επιθετικά, ειδικά σε περιοχές όπου η στεγαστική πίεση είχε γίνει πολιτικά εκρηκτική.

Σε περιοχές υψηλής ζήτησης εφαρμόστηκαν περιορισμοί στις αυξήσεις ενοικίων, ενώ μεγάλες εταιρείες ακινήτων υποχρεώθηκαν να διαθέσουν μέρος των κατοικιών τους με χαμηλότερα μισθώματα. Παράλληλα, ενεργοποιήθηκαν βαριές επιβαρύνσεις για ιδιοκτήτες που κρατούν κλειστά ακίνητα επί χρόνια.

Οι τοπικές αρχές μπορούν πλέον να αυξάνουν σημαντικά τον δημοτικό φόρο ακινήτων για κατοικίες που μένουν άδειες, στέλνοντας ουσιαστικά μήνυμα ότι το «κρατάω το σπίτι κλειστό μέχρι να ανέβουν κι άλλο οι τιμές» δεν θα μένει χωρίς κόστος.

Την ίδια στιγμή, η Ισπανία χτύπησε και τη Golden Visa, βάζοντας τέλος στο πρόγραμμα αγοράς ακινήτων από επενδυτές εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η λογική ήταν σαφής: περιορισμός της κερδοσκοπίας και της μετατροπής ολόκληρων περιοχών σε πεδίο επενδυτικών τοποθετήσεων.

Στο στόχαστρο μπήκαν και οι βραχυχρόνιες μισθώσεις τύπου Airbnb, καθώς σε πολλές ισπανικές πόλεις οι κάτοικοι κατήγγειλαν ότι χιλιάδες σπίτια εξαφανίστηκαν από τη μακροχρόνια αγορά για να γίνουν τουριστικά καταλύματα.

Η Κροατία ακολούθησε διαφορετικό δρόμο, συνδέοντας το στεγαστικό με το δημογραφικό πρόβλημα και την εγκατάλειψη της περιφέρειας. Η κυβέρνηση επέβαλε φόρους σε κενές και δευτερεύουσες κατοικίες που παραμένουν ανενεργές, ενώ παράλληλα προωθεί επιδοτήσεις στεγαστικών δανείων για νέους αγοραστές.

Ταυτόχρονα, χρηματοδοτούνται ανακαινίσεις παλιών ή εγκαταλελειμμένων κατοικιών σε μικρές πόλεις και χωριά, με στόχο να επιστρέψει πληθυσμός στην περιφέρεια και να αναζωογονηθούν περιοχές που χάνουν συνεχώς κατοίκους.

Και στην Ιρλανδία, όμως, το κράτος αποφάσισε να πιέσει τους ιδιοκτήτες ακινήτων. Το Δουβλίνο αντιμετωπίζει το στεγαστικό κυρίως ως πρόβλημα έλλειψης προσφοράς και έχει ενεργοποιήσει φόρους για σπίτια που μένουν κλειστά αλλά και για οικόπεδα που παραμένουν αναξιοποίητα, παρά το γεγονός ότι μπορούν να οικοδομηθούν.

Παράλληλα, μέσω του σχεδίου «Housing for All», η ιρλανδική κυβέρνηση χρηματοδοτεί μαζικά κοινωνική και προσιτή κατοικία, επιχειρώντας να αυξήσει γρήγορα το διαθέσιμο απόθεμα ακινήτων.

Στην Αθήνα, το οικονομικό επιτελείο παρακολουθεί στενά όλα αυτά τα μοντέλα, γνωρίζοντας ότι το στεγαστικό κινδυνεύει να εξελιχθεί σε μία από τις μεγαλύτερες κοινωνικές βόμβες της επόμενης περιόδου.

Η τριετής φοροαπαλλαγή για όσους επαναφέρουν κλειστά ακίνητα στην αγορά, τα προγράμματα ανακαίνισης και οι ενεργειακές αναβαθμίσεις αποτελούν μόνο μέρος του σχεδιασμού. Στο τραπέζι βρίσκεται και το νέο μοντέλο κοινωνικής αντιπαροχής, με δημόσια ακίνητα να αξιοποιούνται για κατασκευή κατοικιών με κοινωνικά κριτήρια.

Ωστόσο, στην αγορά ακινήτων αρκετοί θεωρούν ότι οι παρεμβάσεις αυτές δύσκολα αρκούν από μόνες τους. Το κόστος οικοδομής παραμένει υψηλό, οι βραχυχρόνιες μισθώσεις εξακολουθούν να απορροφούν σημαντικό αριθμό κατοικιών και οι τιμές πώλησης συνεχίζουν να κινούνται ανοδικά.

Το μόνο βέβαιο είναι ότι το στεγαστικό έχει πάψει να είναι απλώς ζήτημα ακινήτων. Για ολοένα περισσότερους πολίτες εξελίσσεται σε βασικό πρόβλημα επιβίωσης.

Διαβάστε επίσης:

Final Four 2026: Έκτακτα μέτρα ανακοίνωσε η ΕΛ.ΑΣ – Απαγόρευση συναθροίσεων και πορειών στο κέντρο της Αθήνας

Όλυμπος: Σε εξέλιξη επιχείρηση για τη διάσωση Ισπανού ορειβάτη

Πώς έγινε το τροχαίο στην Αττική Οδό με νεκρό έναν μοτοσικλετιστή – Τι αναφέρει η ΕΛ.ΑΣ για την εμπλοκή περιπολικού

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.