Το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) του Ιράν ισχυρίστηκε σε ανακοίνωσή του ότι οι δυνάμεις του κατέρριψαν ένα drone MQ-9 Reaper και άνοιξαν πυρ σε ένα μαχητικό αεροσκάφος F-35 και ένα άλλο drone που είχε εισέλθει στον ιρανικό εναέριο χώρο.

Σε ανακοίνωσή του, το IRGC δεν αποκάλυψε πότε συνέβησαν τα περιστατικά. Χθες το βράδυ, ο αμερικανικός στρατός πραγματοποίησε αυτό που ονόμασε «επιθέσεις αυτοάμυνας» στοχεύοντας ιρανικές θέσεις εκτόξευσης πυραύλων και σκάφη γύρω από το Στενό του Ορμούζ.

Το IRGC προειδοποίησε στην ανακοίνωσή του ότι θα αντιδράσει σε τυχόν παραβιάσεις της κατάπαυσης του πυρός.

«Το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης προειδοποιεί για οποιαδήποτε παραβίαση της κατάπαυσης του πυρός από τον επιθετικό αμερικανικό στρατό και θεωρεί το δικαίωμά του σε αμοιβαία απάντηση νόμιμο και βέβαιο», ανέφερε δήλωση της ομάδας σύμφωνα με ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης.

Οι αμερικανικές και ιρανικές δυνάμεις έχουν ανταλλάξει πυρά στο παρελθόν κατά τη διάρκεια της κατάπαυσης του πυρός και δεν είναι σαφές πώς οι επιθέσεις θα επηρεάσουν το ζοφερό κλίμα.

Τις πρώτες πρωινές ώρες της Τρίτης (τοπική ώρα) στο Ιράν, ακούστηκαν εκρήξεις στην πόλη-λιμάνι Μπαντάρ Αμπάς, σύμφωνα με το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC).

Λίγο αργότερα, η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ δήλωσε ότι είχε πραγματοποιήσει «επιθέσεις αυτοάμυνας» γύρω από το Στενό του Ορμούζ.

Ειδικότερα, τρεις εκρήξεις ακούστηκαν στο Μπαντάρ Αμπάς, δήλωσε το IRGC νωρίς την Τρίτη (τοπική ώρα) επικαλούμενο «πηγές». Το ημιεπίσημο πρακτορείο ειδήσεων Fars του Ιράν, επικαλούμενο μάρτυρες, ανέφερε ότι παρόμοιοι ήχοι αναφέρθηκαν επίσης στον Περσικό Κόλπο κοντά στο Σιρίκ και το Τζασκ.

Λίγο αργότερα, ο εκπρόσωπος της CENTCOM, Τίμοθι Χόκινς, δήλωσε στο CNN ότι οι αμερικανικές δυνάμεις πραγματοποίησαν επιθέσεις στο νότιο Ιράν «για να προστατεύσουν τα στρατεύματά μας από τις απειλές που θέτουν οι ιρανικές δυνάμεις», προσθέτοντας ότι οι στόχοι περιελάμβαναν «σημεία εκτόξευσης πυραύλων και ιρανικά σκάφη που επιχειρούσαν να τοποθετήσουν νάρκες».

Όταν ρωτήθηκε για τις επιθέσεις, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, δήλωσε ότι «τα στενά πρέπει να είναι ανοιχτά, θα είναι ανοιχτά με τον έναν ή τον άλλον τρόπο».

Αργότερα την ίδια ημέρα, το IRGC δήλωσε ότι «κατέρριψε ένα αμερικανικό drone και ανάγκασε ένα αμερικανικό drone και ένα μαχητικό αεροσκάφος να υποχωρήσουν».

Προειδοποίησε «για οποιαδήποτε παραβίαση της εκεχειρίας από τον επιθετικό αμερικανικό στρατό», λέγοντας ότι «θεωρεί το δικαίωμά του για αμοιβαία απάντηση νόμιμο και βέβαιο».

Ο πρόεδρος του Ιράν ζητά αμυντική αναμόρφωση – Λέει ότι η στρατιωτική παρουσία των ΗΠΑ έχει απογοητεύσει τον Κόλπο

Απευθυνόμενος στους στρατιωτικούς διοικητές, ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν δήλωσε ότι οι περιφερειακές χώρες έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η στρατιωτική παρουσία των ΗΠΑ στον Κόλπο «δεν έχει διασφαλίσει τη διαρκή ασφάλειά τους» και «η εξάρτηση από την Αμερική για την ασφάλειά τους ήταν μια μη ρεαλιστική και αναποτελεσματική ιδέα».

Σύμφωνα με δήλωση του προεδρικού γραφείου του Ιράν, ο Πεζεσκιάν ζήτησε επίσης την ενημέρωση της αμυντικής δομής του Ιράν, προειδοποιώντας: «Ο εχθρός έχει αποκτήσει νέες τεχνολογίες και εργαλεία».

Οι ένοπλες δυνάμεις πρέπει να επιδιώξουν «το τεχνολογικό πλεονέκτημα και την ενίσχυση των αμυντικών δυνατοτήτων» μέσω της μεγαλύτερης χρήσης πανεπιστημίων, επιστημονικών κέντρων και εταιρειών που βασίζονται στη γνώση, ανέφερε η δήλωση.

Ο Πεζεσκιάν ευχαρίστησε επίσης τον στρατό για τη «δέσμευσή του στα επαγγελματικά καθήκοντα και την αποφυγή πολιτικών και κομματικών ζητημάτων».

«Αυτή η επαγγελματική, υπεύθυνη προσέγγιση – βασισμένη στα εθνικά συμφέροντα – θεωρείται πολύτιμο πλεονέκτημα για τη χώρα και το σύστημα», είπε.

Χαμενεΐ σε Τραμπ: «Οι ΗΠΑ δεν θα έχουν πλέον καταφύγιο στη Μέση Ανατολή»

Σκληρή απάντηση στις νέες απειλές Τραμπ, με φόντο και τα αμερικανικά πλήγματα στο Ιράν, έδωσε ο Αγιατολάχ Μοτζτάμπα Χαμενεΐ.

Πιο συγκεκριμένα, ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν ξεκαθάρισε ότι οι δυνάμεις του Κόλπου δεν θα «αποτελούν πλέον ασπίδα» για τις αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις και ότι οι ΗΠΑ δεν θα έχουν πλέον «ασφαλές καταφύγιο» στην περιοχή.

«Ο χρόνος δεν γυρνάει πίσω και οι χώρες και τα εδάφη της περιοχής δεν θα χρησιμεύουν πλέον ως ασπίδες για τις αμερικανικές βάσεις. Η Αμερική δεν θα διαθέτει πλέον ασφαλές καταφύγιο για (να διαπράξει) κακό ή για να εγκαταστήσει στρατιωτικές βάσεις στην περιοχή», υπογράμμισε ο Μοζτάμπα Χαμενεΐ σε γραπτή του δήλωση που μεταδόθηκε από την ιρανική κρατική τηλεόραση.

Οι ΗΠΑ χάνουν την επιρροή τους στην περιοχή «απομακρυνόμενες κάθε ημέρα και περισσότερο από το παλιό τους καθεστώς», πρόσθεσε ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν στο μήνυμά του με αφορμή τη μουσουλμανική γιορτή Έιντ αλ Άντχα.

Παράλληλα ο Μοζτάμπα Χαμενεΐ κάλεσε τις ισλαμικές αλλά και άλλες χώρες να υπηρετήσουν κοινά συμφέροντα τα οποία θα διαμορφώσουν μια νέα τάξη πραγμάτων και το μέλλον της περιοχής και του κόσμου. «Με ειλικρίνεια και αγνότητα, καλώ όλες τις ισλαμικές χώρες και τις κυβερνήσεις (να επιδιώξουν) τη φιλία και τη συνεργασία για το κοινό καλό», τόνισε.

Από την πλευρά τους οι Φρουροί της Επανάστασης, το επίλεκτο σώμα του στρατού του Ιράν, προειδοποίησαν ότι διατηρούν «το νόμιμο και οριστικό» δικαίωμα να απαντήσουν σε οποιαδήποτε παραβίαση της εκεχειρίας από τις ΗΠΑ.

Παράλληλα ανακοίνωσαν μέσω του ιστότοπού τους Sepah News ότι αμερικανικά αεροσκάφη «εισήλθαν στον ιρανικό εναέριο χώρο στην περιοχή του Περσικού κόλπου και μονάδες της αντιαεροπορικής άμυνας των Φρουρών της Επανάστασης εντόπισαν και κατέρριψαν ένα αμερικανικό drone MQ-9 Reaper».

Η αντιαεροπορική άμυνα «έβαλε εναντίον ενός drone RQ-4 και ενός μαχητικού αεροσκάφους F-35», πρόσθεσαν οι Φρουροί, χωρίς ωστόσο να διευκρινίζουν πότε συνέβησαν αυτά.

Τραμπ: «Τώρα μιλούν οι βόμβες»

Λίγες ώρες νωρίτερα, ο Ντόναλντ Τραμπ θέλησε να δηλώσει ότι η εποχή των παραχωρήσεων τελείωσε οριστικά, βάζοντας παράλληλα στο στόχαστρο και την πολιτική Ομπάμα απέναντι στο Ιράν.

Συγκεκριμένα, στην ανάρτησή σου, προέβη σε μία σύγκριση: από τη μία οι «παλέτες με μετρητά» που φέρεται να έδωσε ο Μπαράκ Ομπάμα, και από την άλλη η τακτική της στρατιωτικής πίεσης και της απαίτησης για πλήρη έλεγχο του εμπλουτισμένου ουρανίου που ακολουθεί ο ίδιος.

Παλινωδίες, πιέσεις και μια βαλτωμένη διαπραγμάτευση

Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε σήμερα ότι η επίτευξη συμφωνία με το Ιράν «μπορεί να πάρει λίγες μέρες». Προηγήθηκαν οι νέες, αμυντικού χαρακτήρα, σύμφωνα με την Ουάσινγκτον, αμερικανικές επιθέσεις κατά στόχων στο νότιο Ιράν, που πραγματοποιούνται εν μέσω της κρίσιμης διαπραγμάτευσης και ενδεχομένως αποσκοπούν στην άσκηση πίεσης επί της Τεχεράνης για περισσότερες παραχωρήσεις.

Παράλληλα η Τεχεράνη διατηρεί την πίεση επί της φανερά ανυπόμονης Ουάσινγκτον επιμένοντας ότι, αν και υπάρχουν καταληκτικά συμπεράσματα ως προς πολλά ζητήματα που θέτει το εκ 14 σημείων μνημόνιο συνεννόησης, αυτό δεν σημαίνει ότι η συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου μπορεί να θεωρηθεί επικείμενη.

Που βρίσκονται οι διαπραγματεύσεις;

Μετά την εφαρμογή εκεχειρίας στις αρχές του Απριλίου, οι δύο πλευρές βρίσκονται σε διαφωνία επί σειράς θεμάτων, ανάμεσά τους το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, ο πόλεμος που διεξάγει το Ισραήλ στον Λίβανο και οι ιρανικές απαιτήσεις για την άρση των αμερικανικών κυρώσεων και την αποδέσμευση των ιρανικών περιουσιακών στοιχείων στο εξωτερικό.

Επειτα από εβδομάδες έμμεσων, ως επί το πλείστον, διαπραγματεύσεων, και οι δύο πλευρές δηλώνουν ότι έχουν καταγράψει πρόοδο ως προς την κατάρτιση ενός μνημονίου συνεννόησης που θα σταματήσει τον πόλεμο και θα δώσει ένα περιθώριο 60 ημερών στις δύο πλευρές για την επίτευξη της οριστικής συμφωνίας.

Το πλαίσιο του μνημονίου εστιάζει στον τερματισμό των εχθροπραξιών και την άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού με αντάλλαγμα την λήψη μέτρων από την Τεχεράνη για την ασφαλή διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ, σύμφωνα με τον εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών Εσμαΐλ Μπαγαΐ.

Ο υψηλόβαθμος ιρανός διπλωμάτης Χοσεΐν Νουσαμπαντί δήλωσε στο πρακτορείο ISNA ότι το πιθανό πλαίσιο συμφωνίας περιλαμβάνει τον τερματισμό των εχθροπραξιών σε όλα τα μέτωπα, περιλαμβανομένου του Λιβάνου, την αποδέσμευση των παγωμένων περιουσιακών στοιχείων του Ιράν, την άρση των αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού και το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, την απόσυρση των στρατιωτικών δυνάμεων των ΗΠΑ από το περίμετρο γύρω από το Ιράν και την εγγύηση ότι το Ιράν θα είναι ελεύθερο να πωλεί το πετρέλαιό του.

Ο Χοσεΐν Νουσαμπαντί δήλωσε ότι το σχέδιο του Ιράν για αρχική συμφωνία δεν περιλαμβάνει δεσμεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.

Αξιωματούχος της κυβέρνησης Τραμπ που δεν κατονομάζεται δήλωσε ότι το Ιράν συμφώνησε επί της αρχής να ανοίξει τα Στενά του Ορμούζ με αντάλλαγμα την άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού και να απομακρύνει το απόθεμα υψηλού εμπλουτισμού ουρανίου.

Ιρανικές πηγές έχουν δηλώσει ότι η συμφωνία πλαίσιο αφορά αποκλειστικά τον τερματισμό του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, την εφαρμογή 30ήμερου πλαισίου για την κυκλοφορία στα Στενά του Ορμούζ και την ναυσιπλοΐα και ενδεχομένως την παροχή κάποιας «οικονομικής ανακούφισης» στην Τεχεράνη.

Θα ακολουθήσουν διαπραγματεύσεις επί δυσκολότερων θεμάτων όπως η τύχη του σε υψηλό βαθμό εμπλουτισμένου ουρανίου, οι λεπτομέρειες που θα ρυθμίζουν την διέλευση από τα Στενά, η άρση κυρώσεων και η λήψη μέτρων ασφαλείας.

Πρώτη φάση

Αν το Ανώτατο Εθνικό Συμβούλιο Ασφαλείας του Ιράν εγκρίνει το μνημόνιο συνεννόησης, αυτό θα σταλεί στον ανώτατο ηγέτη για την οριστική έγκριση.

Η αμερικανική πλευρά αντιλαμβάνεται ότι ο αγιατολάχ Μοζτάμπα Χαμενεΐ έχει εγκρίνει το ευρύτερο σχέδιο της συμφωνίας, σύμφωνα με τον αμερικανό αξιωματούχο.

Αν η πρώτη φάση της συμφωνίας προχωρήσει, το ζήτημα του πυρηνικού προγράμματος της Τεχεράνης θα μπορέσει να τεθεί σε διαπραγμάτευση για μία περίοδο 60 ημερών, έχουν δηλώσει οι Μπαγαΐ και Μουσαμπαντί.

Τα βασικά ζητήματα

ΟΡΜΟΥΖ ΚΑΙ ΝΑΥΤΙΚΟΣ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟΣ: Η Τεχεράνη και η Ουάσινγκτον αντιμετωπίζουν τον έλεγχο επί των Στενών του Ορμούζ και τον ναυτικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών αντίστοιχα ως βασικούς μοχλούς πίεσης.

ΒΑΛΛΙΣΤΙΚΟΙ ΠΥΡΑΥΛΟΙ: Βασικό αίτημα των ΗΠΑ πριν από τον πόλεμο ήταν η μείωση του βεληνεκούς των ιρανικών βαλλιστικών πυραύλων ώστε να μη φθάνουν στο Ισραήλ.

Η Τεχεράνη έχει αρνηθεί να συζητήσει το θέμα των πυρηνικών της πυραύλων με το επιχείρημα ότι το δικαίωμά της να εξοπλισθεί με συμβατικά όπλα δεν μπορεί να βρίσκεται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.

Σύμφωνα με στρατιωτικούς αναλυτές, έπειτα από τις αμερικανοϊσραηλινές επιθέσεις, τόσο του περασμένου Ιουνίου, όσο και στο πλαίσιο του πρόσφατου πολέμου, το Ιράν έχει διατηρήσει μέχρι και το 70% του οπλοστασίου του.

ΚΥΡΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΓΩΜΕΝΑ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ: Η οικονομία του Ιράν πλήττεται σκληρά από τις διεθνείς κυρώσεις. Η δεινή οικονομική κατάσταση της χώρας πυροδότησε την εξέγερση του περασμένου Ιανουαρίου που πνίγηκε στο αίμα από το ιρανικό καθεστώς.

Η Τεχεράνη έχει απόλυτη ανάγκη για την άρση των κυρώσεων και την αποδέσμευση των ιρανικών περιουσιακών στοιχείων που βρίσκονται σε τράπεζες του εξωτερικού. Ζητά επίσης από την Ουάσινγκτον πολεμικές αποζημιώσεις.

ΠΥΡΗΝΙΚΑ: Οι Ηνωμένες Πολιτείες του Τραμπ πιστεύουν ότι το Ιράν επιδιώκει να αποκτήσει πυρηνική βόμβα. Η Τεχεράνη το αρνείται διαχρονικά λέγοντας ότι το πυρηνικό της πρόγραμμα έχει αποκλειστικά ειρηνικούς σκοπούς.

Κομβικό σημείο είναι η διαδικασία εμπλουτισμού του ουρανίου και το απόθεμα του υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου, όχι σε ικανό βαθμό για την κατασκευή πυρηνικού όπλου, αλλά σε υπερβολικό βαθμό εμπλουτισμού στο πλαίσιο της μη στρατιωτικής χρήσης της πυρηνικής ενέργειας.

Μία πυρηνική συμφωνία μπορεί να είναι εφικτή και να περιλαμβάνει ένα μακροχρόνιο μορατόριουμ για τον εμπλουτισμό του ουρανίου και την εξαγωγή ή καταστροφή του ιρανικού αποθέματος.

Το πυρηνικό ζήτημα είναι εξαιρετικά πολύπλοκο. Ενδεχομένως το Ιράν να συμφωνήσει τελικά στην μετατροπή μέρους του σε υψηλό βαθμό εμπλουτισμένου ουρανίου του σε μία φιλική χώρα σε εμπλουτισμένο στο 5% ουράνιο και την επιστροφή του, σύμφωνα με ιρανικές πηγές.

Ωστόσο, σειρά άλλων θεμάτων θα πρέπει να αντιμετωπισθούν επίσης: για πόσο χρονικό διάστημα μπορεί να διακοπεί το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, οι πυρηνικές εγκαταστάσεις θα αποξηλωθούν κατά την διάρκεια αυτής της περιόδου, τι θα συμβεί με τα αποθέματα του ουρανίου που είναι εμπλουτισμένο στο 20% και στο 5%, καθώς και το μέλλον των προηγμένων συσκευών φυγοκέντρισης του Ιράν και των προγραμμάτων έρευνας και ανάπτυξης, μεταξύ άλλων.

Το καλύτερο που έχει η κυβέρνηση Τραμπ να ελπίζει είναι μία πυρηνική συμφωνία με την Τεχεράνη παρόμοια με την διεθνή συμφωνία του 2015.

Για εκείνη την συμφωνία όμως χρειάσθηκε πολυετής διαπραγμάτευση ανάμεσα σε πραγματικές, έμπειρες τεχνικές και πολιτικές διαπραγματευτικές ομάδες διπλωματών και εμπειρογνωμόνων.

Την συμφωνία εκείνη τορπίλισε κατά την πρώτη του προεδρική θητεία ο Ντόναλντ Τραμπ.

Η πολύ καθυστερημένη επιστροφή της Ουάσινγκτον σε μία διεθνή συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης θα έχει στοιχίσει έναν αποτυχημένο πόλεμο που κόστισε στην Ουάσινγκτον δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια, κλόνισε την παγκόσμια οικονομία, δημιούργησε τις προϋποθέσεις για ριζικό μετασχηματισμό του μεσανατολικού τοπίου και απειλεί να εκθρονίσει οριστικά τις Ηνωμένες Πολιτείες από την Μέση Ανατολή.

Διαβάστε επίσης:

Mango: Παραιτείται ο Τζόναθαν Άντικ από την αντιπροεδρία – «Θα αποδείξω την αθωότητά μου»

Μέση Ανατολή: Πώς η στρατηγική του Νετανιάχου για την περιοχή μπορεί να «σκάσει στα χέρια του»

Axios: Οι μη αναστρέψιμες επιλογές του Τραμπ και η ραγδαία πτώση της δημοτικότητάς του

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.