Ένα πρώιμο και ιδιαίτερα έντονο κύμα καύσωνα σαρώνει την Ευρώπη πριν καν ξεκινήσει επίσημα το καλοκαίρι, προκαλώντας έντονη διεθνή ανησυχία. Ο ΟΗΕ περιγράφει την κατάσταση ως «βίαιη υπενθύμιση» των επιπτώσεων της κλιματικής κρίσης, την ώρα που ο υδράργυρος κινείται σε επίπεδα που θυμίζουν κορύφωση καλοκαιριού.

Μάλιστα, σύμφωνα με τους ειδικούς, η Ευρώπη θερμαίνεται με ρυθμό σχεδόν διπλάσιο από τον παγκόσμιο μέσο όρο, γεγονός που ενισχύει τη συχνότητα ακραίων φαινομένων.

Στη δυτική Ευρώπη καταγράφονται θερμοκρασίες που παραπέμπουν σε Ιούλιο και Αύγουστο. Βρετανία και Γαλλία σημειώνουν διαδοχικά ιστορικά υψηλά για τον Μάιο, ενώ στην Ισπανία οι προβλέψεις κάνουν λόγο για θερμοκρασίες που ενδέχεται να αγγίξουν ακόμη και τους 40 βαθμούς Κελσίου.

Ο εκτελεστικός γραμματέας της Σύμβασης-Πλαισίου του ΟΗΕ για την Κλιματική Αλλαγή, Σάιμον Στιελ, ήταν κατηγορηματικός: «Ο βασικός ένοχος είναι η εξάρτηση του κόσμου από τον άνθρακα, το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο». Όπως σημείωσε, η επιστημονική κοινότητα δεν αφήνει περιθώρια αμφισβήτησης, καθώς η κλιματική αλλαγή καθιστά τέτοια φαινόμενα πιο συχνά και πιο έντονα.

Στο Λονδίνο ο υδράργυρος εκτοξεύτηκε στους 35,1 βαθμούς Κελσίου, τιμή που αποτελεί το υψηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί ποτέ στη Βρετανία για τον μήνα Μάιο. Το προηγούμενο ρεκόρ είχε σπάσει μόλις μία ημέρα νωρίτερα, ενώ μετεωρολόγοι χαρακτήρισαν τις συνθήκες «υψηλές ακόμη και για την καρδιά του καλοκαιριού».

Στη Γαλλία, οι θερμοκρασίες ξεπέρασαν τους 39 βαθμούς, οδηγώντας τις Αρχές στο να ενεργοποιήσουν για πρώτη φορά από το 2004 σύστημα προειδοποίησης για καύσωνα μέσα στον Μάιο. Δεκατρείς περιφέρειες τέθηκαν σε πορτοκαλί συναγερμό, ενώ τουλάχιστον επτά άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους, με τους θανάτους τους να συνδέονται άμεσα ή έμμεσα με την ακραία ζέστη.

Ανάμεσα στα θύματα βρίσκονται δύο αθλητές που συμμετείχαν σε αγώνες, αλλά και πολίτες που πνίγηκαν στην προσπάθειά τους να δροσιστούν σε παραλίες και σημεία κολύμβησης.

Παράλληλα, καταγράφονται εικόνες έντονης θερμικής καταπόνησης, με την άσφαλτο στο Παρίσι να παρουσιάζει παραμορφώσεις, ενώ κάτοικοι και επισκέπτες καταφεύγουν σε σιντριβάνια και στον Σηκουάνα για δροσιά.

Στη Βρετανία, τέσσερις έφηβοι έχουν επίσης χάσει τη ζωή τους από πνιγμό μέσα στις τελευταίες ημέρες, ενώ η κατάσταση επιβαρύνεται από τα δομικά χαρακτηριστικά των κατοικιών και τη χαμηλή χρήση κλιματιστικών.

Στην Ισπανία έχουν εκδοθεί προειδοποιήσεις υψηλού κινδύνου, με τους μετεωρολόγους να μιλούν για συνθήκες που παραπέμπουν στην «καρδιά» του καλοκαιριού, ενώ ασυνήθιστα υψηλές θερμοκρασίες καταγράφονται και στην Πορτογαλία.

Στην Ιταλία, και ειδικότερα στο Μιλάνο, ο υδράργυρος ξεπέρασε τους 35 βαθμούς Κελσίου, ενώ περισσότερες από δέκα πόλεις έχουν τεθεί σε ζώνη αυξημένου κινδύνου για τη δημόσια υγεία. Το ιταλικό υπουργείο Υγείας έχει ενεργοποιήσει μηχανισμούς προειδοποίησης, ενώ στην περιφέρεια του Λάτιο έχει αποφασιστεί απαγόρευση βαριάς εργασίας σε εξωτερικούς χώρους κατά τις μεσημεριανές ώρες μέχρι τον Σεπτέμβριο.

Οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι το φαινόμενο αυτό δεν αποτελεί εξαίρεση αλλά τείνει να γίνει κανόνας. «Γνωρίζουμε πέρα από κάθε αμφιβολία ότι τέτοια φαινόμενα έχουν γίνει πιο πιθανά και πιο ακραία λόγω της κλιματικής κρίσης», σημειώνει ο κλιματολόγος Πίτερ Θορν, προσθέτοντας ότι πολλά από τα φετινά ρεκόρ είναι «ασύλληπτα».

Ο θερμικός θόλος που βάζει «φωτιά» στην Ευρώπη

Στο επίκεντρο του φαινομένου βρίσκεται ένα ισχυρό σύστημα υψηλών πιέσεων που δρα σαν «θερμικός θόλος», παγιδεύοντας θερμές αέριες μάζες από τη βόρεια Αφρική πάνω από τη δυτική Ευρώπη. Το σύστημα αυτό εμποδίζει την είσοδο ψυχρότερων αερίων μαζών, διατηρώντας την ατμόσφαιρα ξηρή, στάσιμη και ασυνήθιστα θερμή.

Κεντρικό στοιχείο του φαινομένου του θερμικού θόλου αποτελούν οι λεγόμενες «τροπικές νύχτες», κατά τις οποίες η θερμοκρασία παραμένει υψηλή ακόμη και στη διάρκεια της νύχτας, επιβαρύνοντας τον ανθρώπινο οργανισμό και περιορίζοντας τη δυνατότητα φυσικής αποκατάστασης.

Όπως τονίζεται, σε αρκετές περιοχές της Ευρώπης οι θερμοκρασίες εμφανίζονται αυξημένες ακόμη και κατά 17 βαθμούς Κελσίου σε σχέση με τις φυσιολογικές τιμές, ενώ το κύμα καύσωνα χαρακτηρίζεται από μεγάλη διάρκεια, με την αποκλιμάκωση να αναμένεται σταδιακά.

Όπως επισημαίνουν ειδικοί, τα λεγόμενα «blocking highs» εμφανίζονται πλέον συχνότερα τους θερινούς μήνες, αν και παραμένει ασαφές αν αυτό συνδέεται άμεσα με την κλιματική αλλαγή ή αποτελεί μέρος φυσικής κλιματικής μεταβλητότητας.

Πέρα από τα τοπικά καιρικά μοτίβα στην Ευρώπη, σημαντικό ρόλο παίζει και η ταχεία θέρμανση της Αρκτικής, η οποία ενισχύει περαιτέρω το πρόβλημα.

Ο κίνδυνος από τους πρώιμους καύσωνες και το σήμα κινδύνου από τους αγρότες

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι οι πρώιμοι καύσωνες θεωρούνται πιο επικίνδυνοι, καθώς το ανθρώπινο σώμα δεν έχει προλάβει να προσαρμοστεί στις υψηλές θερμοκρασίες.

Σύμφωνα με τον περιβαλλοντικό επιδημιολόγο Γαρύφαλλο Κωνσταντινούδη του Imperial College London, μόνο σε Αγγλία και Ουαλία ενδέχεται να έχουν καταγραφεί περίπου 250 επιπλέον θάνατοι που συνδέονται με τη ζέστη μέσα σε λίγα 24ωρα.

Τα δεδομένα είναι ενδεικτικά της κλίμακας του προβλήματος: Το καλοκαίρι του 2024, στην Ευρωπαϊκή Ένωση, οι θάνατοι από ακραία ζέστη ήταν περίπου τριπλάσιοι από εκείνους σε τροχαία δυστυχήματα, 16 φορές περισσότεροι από τις ανθρωποκτονίες και χιλιάδες φορές περισσότεροι από τα περιστατικά τρομοκρατίας.

Την ίδια ώρα, αγρότες σε ολόκληρη την Ευρώπη εκπέμπουν σήμα κινδύνου για τις καλλιέργειες, καθώς αυξάνονται οι φόβοι για παρατεταμένη ξηρασία και σοβαρές απώλειες στην παραγωγή. Η ανησυχία εντείνεται από το γεγονός ότι η τρέχουσα κατάσταση μπορεί να είναι μόνο η αρχή μιας ακόμη πιο δύσκολης περιόδου.

Οι επιστήμονες παρακολουθούν επίσης την πιθανότητα επιστροφής του El Niño, εξέλιξη που θα μπορούσε να ανεβάσει περαιτέρω τις παγκόσμιες θερμοκρασίες τους επόμενους μήνες. «Αυτή είναι η νέα πραγματικότητα», αναφέρουν χαρακτηριστικά οι ειδικοί, με την Ευρώπη να τη βιώνει ήδη με ιδιαίτερη ένταση.

Διαβάστε επίσης:

Μπαγκλαντές: Τον έσωσε το brand name «Ντόναλντ Τραμπ» – Ο… viral αλμπίνος βούβαλος γλίτωσε τη θυσία

Σοκ στην Κωνσταντινούπολη: Ταύρος μπούκαρε σε… κουρείο και έκανε… χαμούλη (Video)

Υπονοούμενα Tραμπ ότι η συμφωνία με το Ιράν εξαρτάται από την προσχώρηση περισσότερων χωρών στις Συμφωνίες του Αβραάμ

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.