Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε ότι θα παραστεί στη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα για έναν λόγο: Τον Τούρκο πρόεδρο, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
«Πηγαίνω λόγω του Ερντογάν», δήλωσε ο Τραμπ σε δημοσιογράφους στις 24 Ιουνίου, αποκαλώντας τον Τούρκο ηγέτη «φίλο» και «σεβαστό ηγέτη», αφήνοντας παράλληλα ανοιχτό το ενδεχόμενο στενότερης αμυντικής συνεργασίας μεταξύ Ουάσινγκτον και Άγκυρας.
Όπως αναφέρει το αμερικανικό δίκτυο Fox, οι δηλώσεις αυτές υπογραμμίζουν μια εντυπωσιακή μετατόπιση στη σχέση Ουάσιγκτον-Τουρκίας. Μόλις λίγα χρόνια πριν, μετά την απόκτηση από την Τουρκία του ρωσικού συστήματος αντιαεροπορικής άμυνας S-400 το 2019, η Ουάσιγκτον την απέκλεισε από το πολυεθνικό πρόγραμμα μαχητικών F-35 και, το επόμενο έτος, επέβαλε κυρώσεις στην υπηρεσία αμυντικών προμηθειών της Τουρκίας, εδραιώνοντας την εικόνα της Τουρκίας ως ενός από τους πιο δύσκολους συμμάχους του ΝΑΤΟ.
Σήμερα, παρά το γεγονός ότι πολλές από αυτές τις διαφωνίες παραμένουν άλυτες, η Τουρκία καθίσταται ολοένα και πιο δύσκολο να παραγκωνιστεί από τη Συμμαχία, καθώς το ΝΑΤΟ βρίσκεται αντιμέτωπο με τη Ρωσία, την αστάθεια στη Μέση Ανατολή και την κατάσταση στη Μαύρη Θάλασσα, όπου ο γεωπολιτικός ανταγωνισμός εντείνεται.
«Η Τουρκία είναι κρίσιμη για την κυβέρνηση Τραμπ», δήλωσε ο πρώην πρέσβης των ΗΠΑ στην Τουρκία, Τζέιμς Τζέφρι, ο οποίος υπηρέτησε ως ειδικός εκπρόσωπος του Τραμπ για τη Συρία κατά την πρώτη του θητεία, στο Fox News Digital.
«Ο πρόεδρος Τραμπ έχει μια εξαιρετική σχέση με τον πρόεδρο Ερντογάν της Τουρκίας, ο οποίος υπήρξε ένας απίστευτος εταίρος στην περιοχή», δήλωσε η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Άννα Κέλι, στο Fox News Digital, προσθέτοντας ότι ο Τραμπ θα έχει διμερή συνάντηση με τον Ερντογάν στη σύνοδο του ΝΑΤΟ.
Ο Τζέφρι σημείωσε ότι η συμπάθεια του Τραμπ προς τον Ερντογάν είναι πραγματική, αλλά αντικατοπτρίζει κάτι περισσότερο από προσωπική χημεία.
«Ο πρώτος λόγος, που είναι μοναδικός για τον Τραμπ, είναι ότι πραγματικά συμπαθεί τον Ερντογάν και ο Ερντογάν τον συμπαθεί», είπε ο Τζέφρι. «Είναι η εικόνα ενός σκληρού τύπου που παίρνει αποφάσεις», πρόσθεσε.
Ωστόσο, υποστήριξε ότι η στρατηγική σημασία της Τουρκίας υπερβαίνει κατά πολύ τη σχέση των δύο ηγετών, περιγράφοντας την Τουρκία ως «ουσιώδη για τη διατήρηση του περιμετρικού δακτυλίου των ΗΠΑ γύρω από την Ευρασία» λόγω της στρατιωτικής της ισχύος, της γεωγραφικής της θέσης και της προθυμίας της να προβάλλει ισχύ.
Το ΝΑΤΟ επιστρέφει στις βασικές αρχές της συλλογικής άμυνας μετά από δεκαετίες που επικεντρωνόταν κυρίως στην αντιτρομοκρατία, δήλωσε ο ανώτερος ερευνητής του Hudson Institute, Καν Κασαπόγλου, επισημαίνοντας ότι αυτό ασκεί ανανεωμένη πίεση στους συμμάχους να φέρουν σημαντικές στρατιωτικές δυνατότητες στο τραπέζι.
«Όταν η Συμμαχία επιστρέφει στη λογική του Ψυχρού Πολέμου, το ερώτημα του τι φέρνεις στο τραπέζι γίνεται πιο σημαντικό», είπε. «Τα κράτη που προσφέρουν ισχύ πυρός στο ΝΑΤΟ θα λαμβάνουν VIP μεταχείριση», πρόσθεσε.
Το ΝΑΤΟ συμφώνησε σε στόχο αμυντικών δαπανών 5% του ΑΕΠ για όλους τους συμμάχους το 2025, έπειτα από χρόνια όπου ο Τραμπ κατηγορούσε τους Ευρωπαίους συμμάχους ότι με τις χαμηλές δαπάνες τους «εκμεταλλεύονταν» τις ΗΠΑ.
Όπως σημειώνουν οι αναλυτές, τόσο οι επιθέσεις του Τραμπ στο ΝΑΤΟ, όσο και ο πόλεμος της Ρωσίας στην Ουκρανία, άλλαξαν τα δεδομένα.
Η Τουρκία διαθέτει τον δεύτερο μεγαλύτερο στρατό του ΝΑΤΟ, μετά τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ελέγχει τον Βόσπορο και τα Δαρδανέλια, συνορεύει με τη Συρία, το Ιράκ και το Ιράν, και έχει αναπτύξει μία από τις μεγαλύτερες αμυντικές βιομηχανίες της Συμμαχίας.
«Δεν υπάρχει πραγματική ασφάλεια για το ΝΑΤΟ χωρίς πλήρη ενσωμάτωση της Τουρκίας», δήλωσε ο Ριτς Άουτσεν, πρώην σύμβουλος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ και μη μόνιμος ανώτερος ερευνητής στο Atlantic Council, σε πρόσφατη παρουσίαση.
Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, η αστάθεια στη Μέση Ανατολή και η κατάρρευση του καθεστώτος του Μπασάρ αλ-Άσαντ στη Συρία έχουν ενισχύσει περαιτέρω τη στρατηγική αξία της Τουρκίας, σύμφωνα με αναλυτές.
Ο Τζέφρι υποστήριξε ότι η Τουρκία «υπήρξε καθοριστική για το να παραμείνει η Ουκρανία στη μάχη», επικαλούμενος την εφαρμογή από την Άγκυρα της Σύμβασης του Μοντρέ του 1936, που εμπόδισε επιπλέον ρωσικές ναυτικές ενισχύσεις να εισέλθουν στη Μαύρη Θάλασσα, την παροχή drones Bayraktar στο Κίεβο, και τον ρόλο της ως διαμεσολαβητή μεταξύ Ουκρανίας και Ρωσίας.
«Δεν μπορείς να περιορίσεις τη Ρωσία στη Μαύρη Θάλασσα χωρίς την Τουρκία», είπε.
Η κατάρρευση του καθεστώτος του Μπασάρ αλ-Άσαντ έχει επίσης φέρει την Ουάσιγκτον και την Τουρκία σε πιο στενή στρατηγική ευθυγράμμιση μετά από χρόνια διαφωνιών για τη Συρία. Ο Τζέφρι υποστήριξε ότι η Τουρκία έπαιξε κεντρικό ρόλο στην υποστήριξη της αντιπολίτευσης που τελικά ανέτρεψε τον Άσαντ, προκαλώντας σοβαρό πλήγμα τόσο στο Ιράν όσο και στη Ρωσία. «Μία από τις μεγάλες απώλειες του Ιράν τα τελευταία τρία χρόνια ήταν η Συρία – και αυτό είναι όλο του Ερντογάν», είπε.
Ωστόσο, δεν είναι όλοι πεπεισμένοι ότι η αυξανόμενη στρατηγική αξία της Τουρκίας πρέπει να υπερισχύει των ανησυχιών που εξακολουθούν να υπάρχουν.
Οι επικριτές υποστηρίζουν ότι η εξωτερική πολιτική της Τουρκίας υπό τον Ερντογάν αποκλίνει ολοένα και περισσότερο από εκείνη πολλών συμμάχων του ΝΑΤΟ. Επισημαίνουν την υποστήριξη της Τουρκίας προς τη Χαμάς μετά τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου 2023 στο Ισραήλ, τη συνεχιζόμενη κατοχή του ρωσικού συστήματος S-400 και τις προσπάθειες εμβάθυνσης των σχέσεων με μη δυτικά μπλοκ, όπως οι BRICS και ο Οργανισμός Συνεργασίας της Σαγκάης, οργανισμοί στους οποίους πρωταγωνιστικό ρόλο διαδραματίζουν η Κίνα και η Ρωσία.
«Η Τουρκία είναι η μόνη χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ που έχει υποβάλει αίτηση ένταξης σε οντότητες όπως ο Οργανισμός Συνεργασίας της Σαγκάης και οι BRICS», δήλωσε ο Σινάν Τζιντί, ανώτερος ερευνητής στο Foundation for Defense of Democracies, σε πρόσφατη ενημέρωση Τύπου. Υποστήριξε, επίσης, ότι η Τουρκία είναι η μοναδική χώρα εντός της Συμμαχίας που υποστηρίζει ανοιχτά τη Χαμάς, ενώ επιδιώκει διευρυμένη πρόσβαση σε προηγμένη αμερικανική αμυντική τεχνολογία.
Ο Ερντογάν έχει επανειλημμένα υπερασπιστεί τη Χαμάς και έχει απορρίψει προσπάθειες χαρακτηρισμού της ως τρομοκρατικής οργάνωσης, φέρνοντας την Τουρκία σε αντίθεση με την Ουάσιγκτον και πολλούς άλλους συμμάχους του ΝΑΤΟ. Οι επικριτές υποστηρίζουν ότι αυτή η στάση περιπλέκει τις προσπάθειες εμβάθυνσης των αμυντικών δεσμών ΗΠΑ-Τουρκίας, παρά την προσωπική συμπάθεια του Τραμπ προς τον Τούρκο ηγέτη.
«Το μόνο πράγμα που στέκεται πραγματικά εμπόδιο απέναντι στις επιθυμίες του Ερντογάν είναι ουσιαστικά το Κογκρέσο των Ηνωμένων Πολιτειών», είπε ο Τζιντί.
Η κυβέρνηση Τραμπ αντιμετώπισε αντιδράσεις στο Κογκρέσο, κυρίως από Δημοκρατικούς, για την απόφασή της να προχωρήσει σε πώληση όπλων ύψους 700 εκατομμυρίων δολαρίων προς την Τουρκία.
Ο βουλευτής Γκρέγκορι Μικς, επικεφαλής Δημοκρατικός στην Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής, κατηγόρησε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ ότι δεν αιτιολόγησε επαρκώς την απόφαση, ούτε αντιμετώπισε τις ανησυχίες για τη συνεχιζόμενη κατοχή του ρωσικού συστήματος S-400 από την Τουρκία.
Ο Τζέιμς Τζέφρι εκτίμησε ότι η προτεινόμενη πώληση κινητήρων F110 για μαχητικά αεροσκάφη, ύψους 700 εκατ. δολαρίων, αποτελεί ένα πιο διαχειρίσιμο ζήτημα από την επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35. Ο ίδιος εξήγησε ότι η επιστροφή της Άγκυρας στο πρόγραμμα εξακολουθεί να «σκοντάφτει» στην κατοχή του ρωσικού αντιαεροπορικού συστήματος S-400, καθώς η ταυτόχρονη λειτουργία του ρωσικού συστήματος με το πιο προηγμένο stealth μαχητικό των ΗΠΑ θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο ευαίσθητη τεχνολογία.
«Το F-35 είναι μια διαφορετική υπόθεση», είπε ο Τζέφρι, υποστηρίζοντας ότι η λειτουργία του ρωσικού S-400 μαζί με το αμερικανικό μαχητικό 5ης γενιάς αποτελεί τεχνικό, και όχι μόνο πολιτικό, πρόβλημα, καθώς θα μπορούσε να εκθέσει ευαίσθητη τεχνολογία των ΗΠΑ.
Διαβάστε επίσης:
Φονικοί σεισμοί στη Βενεζουέλα: Ξεπέρασαν τους 3.500 οι νεκροί, σύμφωνα με νεότερο απολογισμό
Kηδεία Χαμενεΐ: Μήνυμα ανυπακοής από το Ιράν και απόπειρα ανασχηματισμού της περιφερειακής τάξης
Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.
Το topontiki.gr σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά υβριστικά σχόλια και διαφημίσεις. Οι χρήστες που παραβιάζουν τους κανόνες συμπεριφοράς θα αποκλείονται. Τα σχόλια απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των αναγνωστών.