Γιατί ο Μητσοτάκης θέλει εκλογές το 2027: Η στόχευση, ο σχεδιασμός και το αφήγημα της αυτοδυναμίας της ΝΔ

Η χθεσινή συνεδρίαση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Νέας Δημοκρατίας δεν είχε μόνο εσωκομματικό χαρακτήρα. Αποδείχθηκε μια σαφής στρατηγική παρέμβαση του Κυριάκου Μητσοτάκη για το πολιτικό ημερολόγιο της χώρας.

Παρά την έντονη φημολογία των τελευταίων εβδομάδων περί πρόωρων εκλογών, ο πρωθυπουργός έκλεισε και πάλι κάθε σχετική συζήτηση, επαναλαμβάνοντας με κατηγορηματικό τρόπο ότι οι εθνικές εκλογές θα διεξαχθούν την άνοιξη του 2027. Μάλιστα, συνέδεσε ευθέως το χρονοδιάγραμμα με την ανάληψη της Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης από την Ελλάδα την 1η Ιουλίου 2027, επιχείρημα που χρησιμοποιεί σταθερά το τελευταίο διάστημα.

Στο Μέγαρο Μαξίμου θεωρούν ότι η επιλογή αυτή εξυπηρετεί πολλαπλούς στόχους.

• Ο πρώτος αφορά την εικόνα της κυβέρνησης. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης επιδιώκει να εμφανιστεί ως πρωθυπουργός που εξαντλεί τη συνταγματική θητεία και δεν προσφεύγει στις κάλπες με κομματικά κριτήρια. Η κυβέρνηση γνωρίζει ότι κάθε πρόωρη προσφυγή στις κάλπες θα συνοδευόταν από το ερώτημα «γιατί τώρα;», ιδιαίτερα σε μια περίοδο όπου συνεχίζει να δέχεται πίεση για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, την ακρίβεια και τις κοινωνικές ανισότητες. Η παραμονή έως το 2027 μεταφέρει το βάρος της πολιτικής συζήτησης από τον χρόνο των εκλογών στο κυβερνητικό έργο.
• Υπάρχει όμως και ένας δεύτερος, πιο πολιτικός υπολογισμός. Αν οι εκλογές πραγματοποιηθούν τον Μάιο του 2027, ημερομηνία που δίνουν αρκετά κυβερνητικά στελέχη τις τελευταίες μέρες, το δίλημμα της «μίας κάλπης» αποκτά πραγματική βαρύτητα. Ο πρωθυπουργός επαναλαμβάνει ότι η χώρα δεν μπορεί να οδηγηθεί σε παρατεταμένη αστάθεια, καθώς λίγες εβδομάδες αργότερα θα αναλάβει την ευρωπαϊκή προεδρία. Έτσι, το μήνυμα προς τους ψηφοφόρους θα είναι απλό. Eίτε προκύπτει αυτοδύναμη κυβέρνηση από την πρώτη Κυριακή είτε η Ελλάδα εισέρχεται σε μια κρίσιμη ευρωπαϊκή περίοδο με πολιτική αβεβαιότητα. Το ίδιο αφήγημα της αυτοδυναμίας έχει επαναλάβει σε όλες τις πρόσφατες δημόσιες παρεμβάσεις του.

Την 1η Ιουλίου του 2027 η Ελλάδα αναλαμβάνει την προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σε μια περίοδο που ενδέχεται να κορυφωθεί η διαπραγμάτευση για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο. Συνδέοντας ευθέως την εθνική κάλπη με το ποια κυβέρνηση θα κάτσει στο τιμόνι αυτής της προεδρίας, ο Μητσοτάκης κατασκευάζει το δίλημμα της μίας κάλπης. Εκλογές γύρω στον Μάιο αφήνουν το αναγκαίο περιθώριο για σχηματισμό κυβέρνησης πριν ξεκινήσει το ελληνικό εξάμηνο, ενώ ταυτόχρονα φορτίζουν την ψήφο με διακύβευμα εθνικής βαρύτητας. Η επιλογή δεν είναι τυχαία. Δίνει στην ημερομηνία περιεχόμενο πέρα από την εσωτερική αντιπαράθεση, μετατρέποντας τη σταθερότητα από αφηρημένο σύνθημα σε απτό στοίχημα ευρωπαϊκού κύρους.

Η επιλογή αυτή, ωστόσο, αλλάζει συνολικά το πολιτικό σκηνικό και επηρεάζει κυρίως την αντιπολίτευση. Ο μεγάλος ωφελημένος, τουλάχιστον χρονικά, είναι ο ΣΥΡΙΖΑ. Το κόμμα έχει μπροστά του πολλούς μήνες για να ολοκληρώσει την εσωτερική του ανασυγκρότηση, να ανανεώσει το στελεχιακό του δυναμικό και να επιχειρήσει να ανακτήσει μέρος της εκλογικής του επιρροής. Μια εκλογική αναμέτρηση τον Σεπτέμβριο του 2026 θα έβρισκε μισοδιαλυμένο όπως είναι σήμερα και άρα σχεδόν αδύνατο να εισέλθει στη Βουλή.

Αντίθετα, μεγαλύτερη πίεση δέχεται πλέον η πολιτική πρωτοβουλία του Αλέξη Τσίπρα. Σύμφωνα με το πολιτικό παρασκήνιο των τελευταίων μηνών, αν και ο αρχικός σχεδιασμός ήταν το κόμμα του Α. Τσίπρα να ανακοινωθεί το Σεπτέμβριο, ο σχεδιασμός άλλαξε και η ανακοίνωση έγινε κάπως βεβιασμένα το Μάιο ώστε να έχει τον απαραίτητο χρόνο για οργανωτική ανάπτυξη απέναντι στο ενδεχόμενο ενός εκλογικού αιφνιδιασμού το φθινόπωρο. Με την κυβέρνηση να μεταθέτει οριστικά τις κάλπες για το 2027, η ΕΛΑΣ του Α. Τσίπρα θα πρέπει να αντέξει τώρα μια προεκλογική περίοδο κατά την οποία θα βάλλεται τόσο από το ΠΑΣΟΚ όσο και από τον ΣΥΡΙΖΑ. Καλείται έτσι να αντέξει σχεδόν έναν χρόνο σε διαρκή προεκλογική κινητοποίηση, να διατηρήσει την πολιτική του δυναμική και να αποφύγει τη φυσιολογική φθορά που προκαλεί μια μακρά περίοδος δημοσκοπικής αξιολόγησης. Η διατήρηση υψηλών προσδοκιών για τόσο μεγάλο διάστημα δεν είναι εύκολη υπόθεση για κανέναν νέο πολιτικό σχηματισμό.

Ανάλογη είναι η πρόκληση και για το κόμμα της Μαρίας Καρυστιανού. Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις δείχνουν επιβράδυνση και υποχώρηση της δυναμικής του. Αν οι εκλογές απέχουν ακόμη αρκετούς μήνες, το ζητούμενο θα είναι εάν μπορεί να κρατήσει μια σταθερή κομματική παρουσία. Η ιστορία δείχνει ότι τα κόμματα διαμαρτυρίας δυσκολεύονται όταν η εκλογική αναμέτρηση απομακρύνεται χρονικά.

Το ΠΑΣΟΚ, αντίθετα, αποκτά μία ακόμη ευκαιρία. Εφόσον ο εκλογικός ορίζοντας μεταφέρεται στην άνοιξη του 2027, η Χαριλάου Τρικούπη έχει χρόνο να επιχειρήσει μια τελευταία προσπάθεια αναστροφής των δημοσκοπικών δεδομένων για να ανακτήσει τη δεύτερη θέση απέναντι στον πολιτικό χώρο που επιχειρεί να εκφράσει ο Α. Τσίπρας. Η μάχη για τη θέση της αξιωματικής αντιπολίτευσης ενδέχεται να αποτελέσει το σημαντικότερο στοιχείο της προεκλογικής περιόδου.

Παράλληλα, η χρονική μετάθεση των εκλογών επηρεάζει και τον Αντώνη Σαμαρά. Εφόσον εξακολουθεί να ισχύει η εκτίμηση ότι θα ανακοινώσει τις αποφάσεις του όταν προκηρυχθούν οι εκλογές, η αναμονή παρατείνεται. Αυτό σημαίνει περισσότερο χρόνο για πολιτικές ζυμώσεις, αλλά και μεγαλύτερη δυσκολία να διατηρηθεί αμείωτο το ενδιαφέρον γύρω από τα σχέδιά του.

Στο Μέγαρο Μαξίμου, πάντως, φαίνεται να θεωρούν ότι η μακρά προεκλογική περίοδος λειτουργεί τελικά υπέρ της κυβέρνησης. Η ΝΔ παραμένει πρώτη στις δημοσκοπήσεις, ενώ η αντιπολίτευση εξακολουθεί να είναι κατακερματισμένη. Ο ίδιος ο πρωθυπουργός χρησιμοποίησε στην Κοινοβουλευτική Ομάδα ακόμη και την παρομοίωση με την παγκόσμια πρωταθλήτρια Ισπανία, λέγοντας ότι «όποιος έχει την μπάλα βάζει γκολ», θέλοντας να δείξει πως η κυβέρνηση διατηρεί την πρωτοβουλία των κινήσεων και μπορεί να αντέξει τον πολιτικό «μαραθώνιο» μέχρι την άνοιξη του 2027.

Το μεγάλο στοίχημα, επομένως, δεν είναι απλώς η εξάντληση της τετραετίας. Είναι η μετατροπή του χρόνου σε πολιτικό πλεονέκτημα, έτσι ώστε όταν στηθούν οι κάλπες, το δίλημμα «σταθερή αυτοδύναμη κυβέρνηση ή κατακερματισμός και πολιτική αστάθεια» να αποτελεί το κυρίαρχο πλαίσιο της εκλογικής αναμέτρησης. Στην πραγματικότητα, ο Κ. Μητσοτάκης δεν θέλει απλώς εκλογές το 2027. Θέλει εκλογές με τους δικούς του όρους, σε χρόνο που ελέγχει, με διακύβευμα που ορίζει ο ίδιος και σε πεδίο όπου η αυτοδυναμία μοιάζει ρεαλιστική και όχι απλά μια ευχή. Η άνοιξη του 2027 δεν είναι, επομένως, μια ημερομηνία ανάγκης. Είναι μια απόφαση στρατηγικής, φτιαγμένη ώστε το ερώτημα στην κάλπη να μην είναι ποιος θα είναι πρώτος, αλλά αν η χώρα θα έχει την επομένη κυβέρνηση.

Οι επόμενοι μήνες θα δείξουν αν αυτή η στρατηγική θα δικαιωθεί και αν το στοίχημα του πρωθυπουργού που είναι παρόμοιο με αυτό της πρώτης τετραετίας του βγει για ακόμη μια φορά ή αν η παράταση του πολιτικού χρόνου θα δώσει στην αντιπολίτευση την ευκαιρία να ανατρέψει τους σημερινούς συσχετισμούς.

Διαβάστε επίσης

Δημοσκόπηση Interview: Σταθερή η ΝΔ, «τσιμπάει» η ΕΛΑΣ, τρίτο το ΠΑΣΟΚ, στο 12% η «δεξαμενή» Σαμαρά

Παππάς: Επιθετική η δήλωση Τσίπρα ότι ο ΣΥΡΙΖΑ έκλεισε τον κύκλο του

Κόντρες στην Αριστερά για τα ιδιωτικά ΑΕΙ – Ο Τσίπρας κοιτά προς κέντρο, ΣΥΡΙΖΑ και ΝεΑρ θέλουν πίσω το αριστερό κοινό

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.