Τραμπ και Ιράν σε επικίνδυνη ισορροπία: Γιατί αποφεύγουν προς το παρόν τον ολοκληρωτικό πόλεμο

Η εύθραυστη ισορροπία μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν δοκιμάζεται ξανά μετά τη νέα ανταλλαγή πυρών που έβαλε τέλος σε έναν μήνα σχετικής ηρεμίας, χωρίς όμως μέχρι στιγμής να οδηγεί τις δύο πλευρές σε έναν ολοκληρωτικό πόλεμο.

Ο Ντόναλντ Τραμπ επιχειρεί να εμφανίσει τη σύγκρουση ως περιορισμένη στρατιωτική επιχείρηση, χαρακτηρίζοντάς την «παιχνιδάκι», την ώρα που η Ουάσινγκτον και η Τεχεράνη συνεχίζουν έναν επικίνδυνο ανταγωνισμό ισχύος με επίκεντρο τα Στενά του Ορμούζ, την οικονομία και τον κίνδυνο μιας ανεξέλεγκτης κλιμάκωσης.

Νέα ανταλλαγή πυρών μετά από έναν μήνα παύσης

Η σχεδόν ενός μήνα παύση των εχθροπραξιών μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν τερματίστηκε αυτή την εβδομάδα, με τις δύο πλευρές να επιστρέφουν σε έναν νέο κύκλο στρατιωτικών ενεργειών.

Ο αμερικανικός στρατός εξαπέλυσε την Τρίτη νέα πλήγματα κατά του Ιράν, προκαλώντας την αντίδραση της Τεχεράνης, η οποία προχώρησε σε επιθέσεις κατά της Ιορδανίας, του Μπαχρέιν και του Κουβέιτ, παρά την προειδοποίηση του Ντόναλντ Τραμπ ότι οποιαδήποτε ανταπόδοση θα οδηγούσε σε «πολύ σκληρότερο χτύπημα».

Ωστόσο, σε αντίθεση με τις σφοδρότερες επιθέσεις που είχαν σημειωθεί έναν μήνα νωρίτερα, οι τελευταίες ενέργειες παρέμειναν περιορισμένες, γεγονός που σύμφωνα με αναλυτές δείχνει ότι καμία από τις δύο πλευρές δεν επιθυμεί προς το παρόν να επιστρέψει σε μια πλήρη πολεμική σύγκρουση.

«Μέχρι στιγμής, και οι δύο πλευρές έχουν επικεντρώσει σε μεγάλο βαθμό τις επιθέσεις τους σε στρατιωτικούς και όχι σε πολιτικούς ή ενεργειακούς στόχους», ανέφερε ο Ντάνι Σιτρίνοβιτς, πρώην επικεφαλής του τμήματος Ιράν της ισραηλινής στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών.

Όπως σημείωσε, παρά τις απειλές υψηλόβαθμων Ιρανών αξιωματούχων, η Τεχεράνη δεν έχει επαναλάβει επιθέσεις κατά της Σαουδικής Αραβίας ή των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων.

Η εύθραυστη ισορροπία στα Στενά του Ορμούζ

Παρά τον περιορισμένο χαρακτήρα των τελευταίων χτυπημάτων, η κατάσταση παραμένει ιδιαίτερα επικίνδυνη, καθώς υπάρχει πάντα ο κίνδυνος ενός λάθους υπολογισμού που θα μπορούσε να παρασύρει τις δύο χώρες σε μια ανεξέλεγκτη σύγκρουση.

Ο Χαμιντρεζά Αζίζι, αναλυτής για το Ιράν στη δεξαμενή σκέψης International Crisis Group (ICG), εκτίμησε ότι «καμία πλευρά δεν θέλει να επιστρέψει σε έναν ολοκληρωτικό πόλεμο».

Ωστόσο, όπως ανέφερε, η διατάραξη της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ από το Ιράν και η αμερικανική οικονομική πίεση προς την Τεχεράνη γίνονται «όλο και πιο μη βιώσιμες» και για τις δύο πλευρές.

Τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν το μεγάλο στρατηγικό διακύβευμα της σύγκρουσης, καθώς από τη συγκεκριμένη θαλάσσια δίοδο περνά σημαντικό μέρος της παγκόσμιας ενεργειακής τροφοδοσίας.

Ο Τραμπ επιχειρεί να υποβαθμίσει τη σύγκρουση

Την ίδια στιγμή, ο Ντόναλντ Τραμπ επιχειρεί να περιορίσει τον πολιτικό αντίκτυπο της σύγκρουσης στο εσωτερικό των Ηνωμένων Πολιτειών, λίγους μήνες πριν από τις κρίσιμες ενδιάμεσες εκλογές.

Ο Αμερικανός πρόεδρος προσπάθησε την Παρασκευή να μειώσει τη σημασία της στρατιωτικής εμπλοκής με το Ιράν, αποφεύγοντας να χαρακτηρίσει την κατάσταση «πόλεμο».

«Πολλοί δεν τον αποκαλούν πόλεμο. Εγώ λέω ότι είναι μια στρατιωτική σύγκρουση, επειδή για εμάς είναι παιχνιδάκι. Δεν είναι κάτι σπουδαίο. Το κάναμε στη Βενεζουέλα και κάναμε κι αυτό», δήλωσε σε δημοσιογράφους στο Οβάλ Γραφείο.

Η τοποθέτησή του έγινε μετά τις δηλώσεις του αντιπροέδρου του Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος είχε αναφέρει ότι δεν θα χρησιμοποιούσε τον όρο «πόλεμος» για τη σύγκρουση με το Ιράν.

Η κυβέρνηση Τραμπ προσπαθεί να παρουσιάσει τη σύγκρουση ως ελεγχόμενη, καθώς η αύξηση των τιμών των καυσίμων αποτελεί σοβαρό πολιτικό κίνδυνο για τους Ρεπουμπλικάνους ενόψει των εκλογών του Νοεμβρίου, στις οποίες απειλείται η πλειοψηφία τους στο Κογκρέσο.

Ο Τραμπ υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ πραγματοποιούν μόνο «σποραδικά πλήγματα» και ότι «δεν πολεμούν αυτή τη στιγμή».

Παράλληλα, ισχυρίστηκε ότι η Ουάσινγκτον έχει τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ και ότι έχει αποδεκατίσει τις ιρανικές ένοπλες δυνάμεις.

«Αυτό που έχουμε καταφέρει είναι αξιοσημείωτο. Έχουμε πάρει τον έλεγχο της Βενεζουέλας και, ουσιαστικά, έχουμε επίσης τον έλεγχο του Ιράν», δήλωσε.

Όταν του ζητήθηκε να εξηγήσει τον χαρακτηρισμό «παιχνιδάκι», δεδομένου ότι 18 Αμερικανοί στρατιώτες έχουν σκοτωθεί από την έναρξη της σύγκρουσης, ο Τραμπ εμφανίστηκε ενοχλημένος και επιχείρησε να συγκρίνει την κατάσταση με τους πολέμους στο Βιετνάμ και το Αφγανιστάν.

«Δεν νομίζω ότι έχει σημασία πώς θα το αποκαλέσετε. Αυτό που έχει σημασία είναι ότι έχουμε σημειώσει μεγάλη επιτυχία. Εμποδίσαμε το Ιράν να αποκτήσει πυρηνικά όπλα», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος.

Το κόστος του πολέμου πιέζει τις ΗΠΑ

Παρά τις προσπάθειες της κυβέρνησης Τραμπ να εμφανίσει τη σύγκρουση ως ελεγχόμενη, οι επιπτώσεις γίνονται αισθητές στο εσωτερικό των ΗΠΑ.

Η άνοδος στις τιμές των καυσίμων προκαλεί ανησυχία, ενώ η κοινή γνώμη εμφανίζεται ολοένα πιο επιφυλακτική απέναντι στη στρατιωτική εμπλοκή.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις, το κόστος του πολέμου για την Ουάσινγκτον είχε φτάσει περίπου τα 40 δισεκατομμύρια δολάρια έως τον Ιούλιο.

Την Τρίτη, ο αμερικανικός στρατός συνόδευσε 40 εμπορικά πλοία που μετέφεραν 18 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ, αριθμός που αποτελεί ρεκόρ για περίοδο πολέμου, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους.

Ωστόσο, η κίνηση αυτή δεν έχει εξαλείψει τις ευρύτερες οικονομικές συνέπειες. Η μέση τιμή της βενζίνης στις ΗΠΑ ανέρχεται σήμερα σε 4,14 δολάρια το γαλόνι, έναντι 3,19 δολαρίων πριν από έναν χρόνο, σύμφωνα με την Αμερικανική Ένωση Αυτοκινήτου (AAA).

Παράλληλα, τα αποθέματα στο Στρατηγικό Απόθεμα Πετρελαίου των ΗΠΑ έχουν υποχωρήσει στο χαμηλότερο επίπεδο από το 1983, καθώς η κυβέρνηση χρησιμοποιεί αποθέματα έκτακτης ανάγκης για να περιορίσει τις επιπτώσεις.

Ανησυχία για τα στρατιωτικά αποθέματα των ΗΠΑ

Η σύγκρουση επιβαρύνει επίσης τα αμερικανικά στρατιωτικά αποθέματα.

Σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το CNN, οι ΗΠΑ έχουν καταναλώσει σχεδόν το 80% των αναχαιτιστικών πυραύλων ενός βασικού συστήματος αντιπυραυλικής άμυνας.

Συγκεκριμένα, ο αμερικανικός στρατός φέρεται να έχει χρησιμοποιήσει σχεδόν τα τέσσερα πέμπτα των πυραύλων THAAD και περίπου το ήμισυ των αναχαιτιστικών Patriot από την έναρξη της σύγκρουσης.

Ο Τραμπ υποστήριξε αργότερα ότι οι ΗΠΑ διαθέτουν «τεράστιες ποσότητες» πυρομαχικών, παραδεχόμενος όμως ότι ορισμένα είδη βρίσκονται σε πιο περιορισμένη διαθεσιμότητα.

Την ίδια ώρα, δημοσκόπηση του Πανεπιστημίου της Μασαχουσέτης (UMass Amherst) έδειξε ότι πάνω από τα δύο τρίτα των Αμερικανών αποδοκιμάζουν τον χειρισμό της σύγκρουσης από τον πρόεδρο, ενώ η συνολική αποδοχή του Τραμπ υποχώρησε στο 32%.

Γιατί το Ιράν μπορεί να επιλέξει την κλιμάκωση

Στο Ιράν, η οικονομική πίεση είναι ακόμη μεγαλύτερη.

Ο πληθωρισμός έχει φτάσει σε «ανησυχητικά επίπεδα», σύμφωνα με ιρανικά μέσα ενημέρωσης, ενώ πολλά νοικοκυριά δυσκολεύονται να καλύψουν ακόμη και βασικές ανάγκες.

Ο ετήσιος πληθωρισμός για το δωδεκάμηνο έως τον Ιούλιο έφτασε το 66%, σύμφωνα με την Ιρανική Υπηρεσία Εργατικών Ειδήσεων (ILNA).

Παράλληλα, η χώρα φαίνεται να καταναλώνει μέρος των στρατιωτικών της αποθεμάτων.

Ο αναλυτής Αράς Αζίζι εκτίμησε ότι η οικονομία του Ιράν έχει δεχθεί τεράστιο πλήγμα, αλλά το καθεστώς γνωρίζει ότι μια πλήρης υποχώρηση θα μπορούσε να οδηγήσει στην πτώση του.

Για τον λόγο αυτό, η Τεχεράνη ενδέχεται να επιλέξει την κλιμάκωση, θεωρώντας ότι δεν μπορεί να αντέξει επ’ αόριστον την οικονομική πίεση.

Η διπλωματία παραμένει στο τραπέζι

Το Ιράν έχει δηλώσει ότι είναι έτοιμο να επιστρέψει στις διαπραγματεύσεις, εφόσον η Ουάσινγκτον επανέλθει στις δεσμεύσεις της βάσει του μνημονίου κατανόησης που υπεγράφη τον Ιούνιο.

«Δηλώνω ξεκάθαρα ότι εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες επιστρέψουν στις δεσμεύσεις τους, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν θα ανταποδώσει άμεσα», δήλωσε ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν.

Ο Τραμπ, ωστόσο, εμφανίζεται ικανοποιημένος με τη σημερινή κατάσταση.

«Δεν προσπαθώ να πιέσω το Ιράν να επιστρέψει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Μου αρέσει πολύ περισσότερο η θέση μας τώρα, με σχεδόν πλήρη έλεγχο του Στενού του Ορμούζ και την οικονομία τους να καταρρέει», έγραψε στο Truth Social.

Όπως προειδοποίησε ο Ντάνι Σιτρίνοβιτς, ΗΠΑ και Ιράν «κατανοούν τους κινδύνους μιας ανεξέλεγκτης κλιμάκωσης», αλλά συνεχίζουν να ανεβαίνουν τη «σκάλα της έντασης».

«Το πρόβλημα είναι ότι αυτή η ισορροπία είναι απίθανο να διατηρηθεί», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Διαβάστε επίσης:

Μεξικό: Νεκρός από πυροβολισμό βρέθηκε ο βουλευτής Ζενιαζέν Εσκομπάρ (Video)

Υπόθεση Λίντσεϊ Κλάνσι: Κακοδικία μετά το αδιέξοδο των ενόρκων για τη δολοφονία των τριών παιδιών της – Τι ακολουθεί

Αμερικανικές εταιρείες με «άκρες» στον Τραμπ διεκδικούν μερίδιο στο πετρέλαιο της Βενεζουέλας

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.