Σχολεία με κενά, εκπαιδευτικοί χωρίς στέγη

Το πρώτο κουδούνι χτύπησε, οι μαθητές επέστρεψαν στα θρανία και η σχολική χρονιά ξεκίνησε με τις καθιερωμένες κυβερνητικές δηλώσεις για ένα «οργανωμένο» και «έτοιμο» εκπαιδευτικό σύστημα. Πίσω όμως από αυτήν την εικόνα, η πραγματικότητα στα δημόσια σχολεία παραμένει πολύ διαφορετική.

Ελλείψεις εκπαιδευτικών, προβλήματα στις υποδομές, συγχωνεύσεις τμημάτων, ανεπαρκής χρηματοδότηση και μεγάλες ανισότητες από περιοχή σε περιοχή, συνθέτουν ένα σκηνικό που επαναλαμβάνεται κάθε Σεπτέμβριο. Για χιλιάδες εκπαιδευτικούς, ιδιαίτερα τους αναπληρωτές, η έναρξη της σχολικής χρονιάς δεν σημαίνει μόνο την επιστροφή στην τάξη. Σημαίνει και έναν νέο αγώνα για να βρεθεί κατοικία, να καλυφθούν τα έξοδα μετακίνησης και να εξασφαλιστούν τα στοιχειώδη.

Σε αρκετές τουριστικές και νησιωτικές περιοχές το κόστος στέγασης έχει φτάσει σε επίπεδα που καθιστούν εξαιρετικά δύσκολη την παραμονή ενός εκπαιδευτικού στον τόπο όπου καλείται να υπηρετήσει. Την ίδια στιγμή τα σχολεία αναζητούν πόρους ακόμη και για βασικές ανάγκες, ενώ οι ελλείψεις προσωπικού μεταφράζονται σε χαμένες διδακτικές ώρες και σε παιδιά που δεν λαμβάνουν την υποστήριξη που χρειάζονται.

Το πρόβλημα επομένως δεν είναι απλώς ένας αριθμός σε έναν πίνακα του υπουργείου Παιδείας. Είναι η καθημερινότητα μαθητών, γονέων και εκπαιδευτικών και τελικά το κατά πόσον το κράτος μπορεί να εγγυηθεί το αυτονόητο: ένα δημόσιο σχολείο που θα λειτουργεί με επάρκεια και θα προσφέρει ισότιμη εκπαίδευση σε όλα τα παιδιά, ανεξάρτητα από το πού κατοικούν.

Πάνω από 10.000 κενά

Σε αυτό το πλαίσιο τα όσα καταγγέλλει στο «Ποντίκι» ο πρόεδρος της Διδασκαλικής Ομοσπονδίας Ελλάδας Νίκος Βουρδουμπάς έρχονται να επιβεβαιώσουν τους φόβους της εκπαιδευτικής κοινότητας. Πίσω από την εικόνα που επιχειρεί να παρουσιάσει η κυβέρνηση, όπως υποστηρίζει, υπάρχει μια πολύ διαφορετική πραγματικότητα: τα κενά στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση ξεπερνούν τις 10.000 θέσεις.

Το μέγεθος του προβλήματος γίνεται ακόμη πιο εμφανές στην Αττική. Στις δύο μεγάλες Διευθύνσεις Εκπαίδευσης, την Α’ και τη Γ’ Αθήνας, τα κενά ξεπερνούν τις 2.000 θέσεις, ενώ συνολικά στην Αττική οι ελλείψεις ξεπερνούν τις 3.000. Και αυτά δεν είναι απλώς «νούμερα». Κάθε κενό σημαίνει ώρες διδασκαλίας που δεν πραγματοποιούνται, τμήματα που λειτουργούν με προσωρινές λύσεις και εκπαιδευτικούς που καλούνται να καλύψουν περισσότερες ανάγκες από όσες μπορούν.

Ιδιαίτερα κρίσιμη είναι η κατάσταση στην ειδική αγωγή και την παράλληλη στήριξη. Παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες ή άλλες εκπαιδευτικές ανάγκες βρίσκονται αντιμέτωπα με καθυστερήσεις και ελλείψεις, την ώρα που, σύμφωνα με τις καταγγελίες της ΔΟΕ, σε πολλές περιπτώσεις δεν καλύπτεται ούτε το 50% των αναγκών. Και το πρόβλημα δεν λύνεται απλώς με την πρόσληψη αναπληρωτών. Ακόμη και αν καλυφθούν αρκετές από τις υπάρχουσες θέσεις, παραμένουν κενά σε ειδικότητες που δεν προσλαμβάνονται στον απαιτούμενο αριθμό. Το αποτέλεσμα είναι ο εκπαιδευτικός να καλείται να κάνει «λίγο απ’ όλα», προκειμένου να συνεχιστεί στοιχειωδώς η λειτουργία του σχολείου.

Ο πρόεδρος της ΔΟΕ θέτει έτσι ένα ευρύτερο ερώτημα: Πώς μπορεί να εξασφαλιστεί η ισότιμη εκπαίδευση όταν το εκπαιδευτικό προσωπικό δεν επαρκεί; Η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο δύσκολη όταν τα κενά συνδυάζονται με τις συγχωνεύσεις τμημάτων και σχολικών μονάδων. Η εκπαιδευτική κοινότητα έχει ήδη δώσει μάχες απέναντι σε τέτοιες αποφάσεις, με χαρακτηριστικά παραδείγματα την Πάτρα και τη Χίο, όπου ύστερα από κινητοποιήσεις και πιέσεις γονέων και εκπαιδευτικών οι συγχωνεύσεις ανατράπηκαν.

Το ζήτημα της στέγασης

Στο μεταξύ, τα σχολικά κτίρια παραμένουν ένα ακόμη μεγάλο μέτωπο. Υποδομές που δεν ανταποκρίνονται στις σύγχρονες ανάγκες, ζητήματα ασφάλειας και ελλείψεις βασικού εξοπλισμού συνυπάρχουν με μια διαρκή προσπάθεια των σχολείων να βρουν μόνα τους πόρους. Χορηγίες τραπεζών και επιχειρήσεων έρχονται να καλύψουν ανάγκες που κανονικά θα έπρεπε να αποτελούν υποχρέωση της πολιτείας. Νέα σχολεία ωστόσο δεν χτίζονται με τον ρυθμό που απαιτούν οι ανάγκες.

Και αν για τα σχολεία το πρόβλημα είναι η χρηματοδότηση, για τους εκπαιδευτικούς είναι πλέον ζήτημα επιβίωσης. Ένας νεοδιόριστος εκπαιδευτικός καλείται να ξεκινήσει την επαγγελματική του ζωή με αποδοχές περίπου στα 815 ευρώ, ενώ ένας αναπληρωτής μπορεί να βρεθεί εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά από το σπίτι του και να πρέπει ταυτόχρονα να πληρώνει ενοίκιο, μετακινήσεις και καθημερινά έξοδα.

Παράλληλα το ζήτημα της στέγασης έχει λάβει εκρηκτικές διαστάσεις σε περιοχές όπως τα Χανιά και άλλους δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς. Η αντίφαση είναι χαρακτηριστική: η πολιτεία μπορεί να οργανώνει τη φιλοξενία δεκάδων εκατομμυρίων τουριστών, αλλά δυσκολεύεται να εξασφαλίσει στέγη για τους εκπαιδευτικούς που μετακινούνται για να στελεχώσουν τα σχολεία. Δεν είναι τυχαίο ότι περισσότεροι από 2.000 αναπληρωτές παραιτήθηκαν ή δεν ανέλαβαν υπηρεσία την περασμένη χρονιά.

Όταν ένας εργαζόμενος διαπιστώνει ότι ο μισθός του δεν επαρκεί ούτε για να πληρώσει το ενοίκιο στον τόπο όπου εργάζεται, η στελέχωση των σχολείων μετατρέπεται σε έναν φαύλο κύκλο. Για τον Βουρδουμπά πίσω από όλα αυτά βρίσκεται μια συγκεκριμένη πολιτική αντίληψη: η εκπαίδευση αντιμετωπίζεται ως κόστος και όχι ως δημόσιο αγαθό. Η υποχρηματοδότηση, οι ελλείψεις, οι συγχωνεύσεις και η μεταφορά ευθυνών στις ίδιες τις σχολικές μονάδες συνθέτουν, σύμφωνα με τον ίδιο, μια λογική απαξίωσης και εμπορευματοποίησης της δημόσιας εκπαίδευσης. Απέναντι σε αυτή την κατάσταση οι εκπαιδευτικοί δηλώνουν ότι θα συνεχίσουν να διεκδικούν μαζί με γονείς και μαθητές.

Διαβάστε επίσης:

Ίος: «Μάχη» για πεντάστερο ξενοδοχείο μέσα σε αρχαιολογικό χώρο

ΚΚΕ: Καλεί τον λαό να μην «τσιμπάει» στους καβγάδες περί κοστολόγησης

Το Αναλόγιο είναι πάλι εδώ!

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.