Πολωνία: Θεσμικός σεισμός για τον έλεγχο της Δικαιοσύνης – Σύγκρουση πρωθυπουργού Τουσκ με πρόεδρο Ναβρότσκι και καταγγελίες για «πραξικόπημα» (Video)

Σε μετωπική σύγκρουση με απρόβλεπτες πολιτικές και θεσμικές προεκτάσεις εξελίσσεται η αντιπαράθεση στην Πολωνία για τον έλεγχο της Δικαιοσύνης. Η ένταση κορυφώθηκε μετά την απομάκρυνση του προέδρου του Συνταγματικού Δικαστηρίου από τα καθήκοντά του, με την ηγεσία του θεσμού να κάνει λόγο για παράνομη κατάληψη, να καταγγέλλει απόπειρα «πραξικοπήματος» και την αστυνομία να επεμβαίνει στις εγκαταστάσεις του ανώτατου δικαστικού οργάνου.

Όπως μεταδίδει το Reuters, ο πρόεδρος του Συνταγματικού Δικαστηρίου, Μπόγκνταν Σβιέτσκοφσκι, «τέθηκε σε αναστολή καθηκόντων, με την ηγεσία του θεσμού να αμφισβητεί τη νομιμότητα της απόφασης και να καταγγέλλει απόπειρα παράνομης κατάληψης του Δικαστηρίου».

Οι εξελίξεις ήταν τέτοιες, ώστε ο πρόεδρος της χώρας, Κάρολ Ναβρότσκι, αποφάσισε να ακυρώσει την επίσκεψή του στη Σενεγάλη και να επιστρέψει στην Πολωνία. Το αεροσκάφος που τον μετέφερε είχε ήδη ξεκινήσει το ταξίδι, όταν έγινε γνωστή η επέμβαση της αστυνομίας στο Συνταγματικό Δικαστήριο και η αναστολή των καθηκόντων του προέδρου του.

«Σε μια στιγμή όπως αυτή, ο πρόεδρος πρέπει να βρίσκεται στην Πολωνία. Διακόπτω το ταξίδι μου προς τη Σενεγάλη. Επιστρέφω», ανακοίνωσε ο Ναβρότσκι μέσω X.

Από την πλευρά του, ο πρωθυπουργός, Ντόναλντ Τουσκ, υπερασπίστηκε τις κυβερνητικές πρωτοβουλίες, συνδέοντάς τες με την αποκατάσταση της νομιμότητας στη λειτουργία των θεσμών. Σε ανάρτησή του στο Χ ανέφερε: «Η αποκατάσταση του κράτους δικαίου είναι καθήκον μας. Μετά από χρόνια αναρχίας υπό την ηγεσία του PiS (σ.σ. κόμμα Νόμος και Δικαιοσύνη), αυτή η διαδικασία είναι δύσκολη, ενίοτε επώδυνη, και απαιτεί αποφασιστική δράση. Δεν υπάρχει άλλος τρόπος».

Αστυνομική επέμβαση και εκατέρωθεν καταγγελίες για παράνομες ενέργειες

Η παρουσία των αστυνομικών δυνάμεων στις εγκαταστάσεις του Συνταγματικού Δικαστηρίου ήρθε έπειτα από επεισόδια που εκτυλίχθηκαν έξω από το κτίριο. Σύμφωνα με την αστυνομία, η επέμβαση πραγματοποιήθηκε μετά τη ρίψη επικίνδυνων αντικειμένων κατά των αστυνομικών, όπως μετέδωσε το Reuters.

Την ίδια στιγμή, η πλευρά του Συνταγματικού Δικαστηρίου αμφισβητεί ευθέως τη νομιμότητα των ενεργειών που βρίσκονται σε εξέλιξη. Σε μήνυμα που αναρτήθηκε στον επίσημο λογαριασμό του θεσμού, γίνεται λόγος για «παράνομη κατάληψη» της ιστοσελίδας του δικαστηρίου, ενώ σημειώνεται ότι ο Μπόγκνταν Σβιέτσκοφσκι εξακολουθεί να είναι ο νόμιμος πρόεδρός του.

Η ανακοίνωση περιλαμβάνει, μάλιστα, ιδιαίτερα βαριές αιτιάσεις επισημαίνοντας ότι: «Όλα τα άτομα που συμμετέχουν σε αυτές τις ενέργειες διαπράττουν το αδίκημα του πραξικοπήματος».

Τα σημερινά γεγονότα αποτελούν την πιο πρόσφατη εκδήλωση μιας παρατεταμένης διαμάχης για τη σύνθεση και τη λειτουργία του Συνταγματικού Δικαστηρίου, η οποία έχει οδηγήσει ουσιαστικά σε παράλυση τον θεσμό. Οι διαφωνίες αφορούν κυρίως τους διορισμούς των δικαστών και το ποια πολιτική και θεσμική πλευρά έχει δικαίωμα να καθορίζει τη σύνθεσή του.

Ειδικότερα, νωρίτερα μέσα στη χρονιά, ο Ναβρότσκι, σύμμαχος της πρώην εθνικιστικής κυβέρνησης, δεν προχώρησε στην ορκωμοσία τριών από τους έξι δικαστές που είχε επιλέξει το κοινοβούλιο. Από την πλευρά του, ο Σβιέτσκοφσκι εμπόδισε την ανάληψη καθηκόντων από δικαστές που είχαν εκλεγεί με την υποστήριξη της σημερινής κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας.

Η «κληρονομιά» του PiS και η σύγκρουση για τη Δικαιοσύνη

Για να γίνει κατανοητό το βάθος της σημερινής κρίσης, πρέπει να ανατρέξει κανείς στις αλλαγές που προώθησε το εθνικοσυντηρητικό κόμμα Νόμος και Δικαιοσύνη (PiS) κατά τη διάρκεια της διακυβέρνησής του. Οι παρεμβάσεις στη σύνθεση και στον τρόπο λειτουργίας των δικαστικών οργάνων είχαν προκαλέσει έντονες αντιδράσεις από την Ευρωπαϊκή Ένωση, με βασικό σημείο αντιπαράθεσης τη συμβατότητά τους με την ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης και τις αρχές του κράτους δικαίου.

Μετά την ανάληψη της εξουσίας, ο Τουσκ επιχείρησε να ακυρώσει τις αλλαγές της προηγούμενης περιόδου, υποστηρίζοντας ότι στόχος του είναι η επαναφορά της ανεξαρτησίας των δικαστικών θεσμών. Οι κινήσεις αυτές, ωστόσο, συνάντησαν την αντίσταση του προέδρου Ναβρότσκι, ο οποίος έχει τη στήριξη του PiS και αποδίδει στην κυβέρνηση πρόθεση να θέσει τη Δικαιοσύνη υπό τον δικό της έλεγχο.

Κομβικό σημείο της αντιπαράθεσης αποτέλεσε η επιλογή νέων μελών του Συνταγματικού Δικαστηρίου από την κοινοβουλευτική πλειοψηφία και η άρνηση του προέδρου της χώρας να επικυρώσει με την ορκωμοσία ορισμένους από τους διορισμούς. Στη συνέχεια, ακολούθησαν διαδικασίες ορκωμοσίας που αμφισβητήθηκαν, καθώς και διαφωνίες για το κατά πόσο οι νεοεκλεγέντες δικαστές μπορούν να συμμετέχουν κανονικά στις εργασίες του θεσμού.

Η αντιπαράθεση έχει πλέον ξεπεράσει τα όρια μιας διαφωνίας για πρόσωπα και διορισμούς. Κυβέρνηση και προεδρία αμφισβητούν ανοιχτά τη νομιμότητα των ενεργειών της άλλης πλευράς, με αποτέλεσμα να βρίσκεται σε εξέλιξη μια βαθιά θεσμική σύγκρουση.

Στο επίκεντρο βρίσκεται πλέον το ποιος νομιμοποιείται να διοικεί το Συνταγματικό Δικαστήριο, αλλά και το κατά πόσο οι αποφάσεις του θα γίνονται αποδεκτές από το σύνολο των κρατικών θεσμών.

Διαβάστε επίσης:

Eνδιάμεσες εκλογές ΗΠΑ: Αριθμός ρεκόρ 47,9 εκατομμυρίων Αμερικανών έχει ήδη ψηφίσει – Αυξημένη συμμετοχή από Δημοκρατικούς, Αφροαμερικανούς και ισπανόφωνους

«Πράσινο φως» από Στέιτ Ντιπάρτμεντ για την πώληση πυραύλων Patriot στην Ουκρανία

Η Νάνσι Πελόζι επιχειρεί να «συνετίσει» Μαμντάνι και Ελ Σαγιέντ για τη στάση τους απέναντι στο Ισραήλ – «Είναι λάθος»

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.