Πώς φρούτα και ζαχαρούχα ποτά συνδέονται με την ψυχική υγεία των εφήβων

Μπορούν οι καθημερινές επιλογές τροφίμων και ποτών να βοηθήσουν να εντοπίσουμε εφήβους που είναι πιθανότερο να εμφανίσουν σημαντικά συμπτώματα κατάθλιψης ή άγχους; Οι Davidson και συνεργάτες παρακολούθησαν Αυστραλούς μαθητές για τρία χρόνια και εξέτασαν την κατανάλωση φρούτων, λαχανικών και ζαχαρούχων ποτών. Οι έφηβοι που έτρωγαν περισσότερα φρούτα είχαν μικρότερο κίνδυνο να ξεπεράσουν τα όρια ανίχνευσης συμπτωμάτων κατάθλιψης και άγχους, ενώ όσοι κατανάλωναν περισσότερα ζαχαρούχα ποτά είχαν μεγαλύτερο κίνδυνο.

«Όταν οι ερευνητές έλαβαν υπόψη άλλους παράγοντες, τα αποτελέσματα για τα λαχανικά δεν ήταν σαφή. Τα ευρήματα δείχνουν διατροφικές συνήθειες που αξίζει να μελετηθούν για την πρόληψη, αλλά δεν αποδεικνύουν ότι μια αλλαγή στη διατροφή προλαμβάνει την ψυχική νόσο. Τα όρια έδειχναν αυξημένα συμπτώματα, όχι επιβεβαιωμένες κλινικές διαγνώσεις» επισημαίνει  η κ. Δήμητρα Ευθυμιοπούλου Διαιτολόγος-Διατροφολόγος και συνεχίζει:

Η μελέτη και τα ευρήματα

Στη μελέτη συμμετείχαν 6.537 έφηβοι, με μέση ηλικία 12,65 ετών στην αρχή, εκ των οποίων τελικά αξιολογήθηκαν 5.097 μαθητές για την ανάλυση της κατάθλιψης και 5.120 για την ανάλυση του άγχους. Οι ερευνητές ανέλυσαν ερωτηματολόγια που συμπληρώθηκαν από το 2019 έως το 2022 στο αυστραλιανό σχολικό πρόγραμμα Health4Life. Η ανάλυση ήταν παρατηρησιακή: οι ερευνητές δεν έδωσαν στους μαθητές συγκεκριμένες δίαιτες ούτε τους ανέθεσαν τι να τρώνε. Κάθε χρόνο, τα ερωτηματολόγια κατέγραφαν τη διατροφή και τα ψυχικά συμπτώματα. Οι ερευνητές τούς αξιολόγησαν μία φορά τον χρόνο.

Τα ευρήματα ήταν:

• Κάθε επιπλέον μερίδα φρούτων που δήλωναν ότι έτρωγαν καθημερινά συνδέθηκε με 13% χαμηλότερο σχετικό κίνδυνο αυξημένων συμπτωμάτων κατάθλιψης και 7% χαμηλότερο σχετικό κίνδυνο αυξημένων συμπτωμάτων άγχους.
• Οι έφηβοι που έπιναν περισσότερα ζαχαρούχα ποτά είχαν μεγαλύτερο κίνδυνο αυξημένων συμπτωμάτων κατάθλιψης και άγχους, τόσο τα αγόρια όσο και τα κορίτσια.
• Για τα λαχανικά, δεν βρέθηκε σαφής στατιστική συσχέτιση όταν οι ερευνητές έλαβαν υπόψη τους παράγοντες που είχαν μετρήσει.
• Ορισμένα ευρήματα για τα φρούτα έγιναν λιγότερο ισχυρά στις πρόσθετες αναλύσεις. Έτσι, η σχέση τους ήταν λιγότερο σταθερή από εκείνη των ζαχαρούχων ποτών.

Πιο σταθερές συσχετίσεις για τα ζαχαρούχα ποτά

Οι ερωτήσεις για τα ποτά περιλάμβαναν αναψυκτικά, συμπυκνωμένα ποτά που αραιώνονται με νερό και αθλητικά ποτά. Οι απαντήσεις μετατράπηκαν σε αριθμό φλιτζανιών την ημέρα, με κάθε φλιτζάνι να αντιστοιχεί σε 250 ml.

Η μεγαλύτερη κατανάλωση ζαχαρούχων ποτών συνδέθηκε με μεγαλύτερο κίνδυνο υπέρβασης των ορίων συμπτωμάτων κατάθλιψης και άγχους. Η σχέση εμφανίστηκε τόσο στα αγόρια όσο και στα κορίτσια. Οι εκτιμήσεις ήταν μεγαλύτερες στα αγόρια, ιδιαίτερα για το άγχος, αλλά οι αναλύσεις ανά φύλο δεν εξηγούν γιατί υπήρχε αυτή η διαφορά.

Η μέση κατανάλωση ζαχαρούχων ποτών ήταν περίπου 0,25 φλιτζάνια την ημέρα, τόσο στην αρχή όσο και στο τρίτο έτος. Σε όλη τη διάρκεια της μελέτης, τα αγόρια δήλωναν ότι έπιναν περισσότερα τέτοια ποτά.

Τα αποτελέσματα για τα λαχανικά διέφεραν από εκείνα για τα φρούτα

Οι ερευνητές εξέτασαν χωριστά τα λαχανικά, με μία μερίδα να αντιστοιχεί σε 75 γραμμάρια. Δεν βρήκαν σαφή στατιστική σχέση ανάμεσα στην κατανάλωση λαχανικών και στα όρια ανίχνευσης συμπτωμάτων κατάθλιψης ή άγχους.

Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχει σχέση ανάμεσα στα λαχανικά και την ψυχική υγεία. Οι συγγραφείς ανέφεραν ότι οι διαφορές στον τρόπο με τον οποίο οι μαθητές δήλωναν την κατανάλωσή τους ίσως εξηγούν γιατί τα αποτελέσματα για φρούτα και λαχανικά δεν ήταν ίδια.

«Η τριετής παρακολούθηση μαθητών δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης έδειξε ότι τα φρούτα, τα λαχανικά και τα ζαχαρούχα ποτά συνδέονταν διαφορετικά με την ψυχική υγεία. Η μεγαλύτερη κατανάλωση φρούτων συνδέθηκε με μικρότερο κίνδυνο αυξημένων συμπτωμάτων κατάθλιψης και άγχους, αν και ορισμένα αποτελέσματα επηρεάστηκαν όταν οι ερευνητές χειρίστηκαν διαφορετικά τα δεδομένα που έλειπαν.» αναφέρει η διαιτολόγος.

Οι σχέσεις με τα ζαχαρούχα ποτά ήταν πιο σταθερές για τις δύο εκβάσεις και στα δύο φύλα. Για τα λαχανικά, τα αποτελέσματα δεν ήταν σαφή μετά τη συνεκτίμηση άλλων παραγόντων. Συνολικά, αξίζει να μελετηθούν συγκεκριμένες διατροφικές συνήθειες στο πλαίσιο της πρόληψης στην εφηβεία. Ωστόσο, η μελέτη δεν αποδεικνύει ότι οι αλλαγές στη διατροφή προλαμβάνουν ψυχικές παθήσεις. Δεν εξηγεί τους βιολογικούς μηχανισμούς ούτε δείχνει ότι υπάρχουν οφέλη για εφήβους που έχουν ήδη σημαντικά συμπτώματα. Είναι σημαντικό να ξεχωρίζουμε τα αποτελέσματα των ερωτηματολογίων ανίχνευσης από τις κλινικές διαγνώσεις» καταλήγει η κ. Ευθυμιοπούλου.

Διαβάστε επίσης:

Η «παγίδα» των εθνικών δεικτών και οι αόρατοι ασθενείς

Ξέμεινε από απινιδωτές το νοσοκομείο Ιωαννίνων – Στον εισαγγελέα προσέφυγε ο διευθυντής της καρδιολογικής κλινικής για τις ελλείψεις

Κέντρο Υγείας Αρχαίας Ολυμπίας: Καρδιολογικές εξετάσεις μέσω Τηλεϊατρικής

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.