Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.
Προσθέστε το topontiki.gr ως προτιμώμενη πηγή στη Google
Add topontiki.gr on GoogleΜε προβλέψεις που ξεπερνούν ακόμη και τις εκτιμήσεις της Κομισιόν για την ελληνική οικονομία, η κυβέρνηση καταθέτει σήμερα στη Βουλή τον προϋπολογισμό του 2027, επιμένοντας σε υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης, ισχυρές επενδύσεις και μεγάλα πρωτογενή πλεονάσματα.
Μόνο που πίσω από τους αριθμούς και την αισιοδοξία του οικονομικού επιτελείου παραμένει αναπάντητο το σημαντικότερο ερώτημα: πότε και με ποιον τρόπο θα αισθανθούν τα νοικοκυριά την ανάπτυξη στην τσέπη τους, όταν η ακρίβεια εξακολουθεί να απορροφά ένα ολοένα μεγαλύτερο μέρος του εισοδήματός τους;
Ο προϋπολογισμός που παρουσιάζει το οικονομικό επιτελείο φιλοδοξεί να περιγράψει μια οικονομία που συνεχίζει να αναπτύσσεται με ταχύτερους ρυθμούς από την υπόλοιπη Ευρώπη, με τις επενδύσεις να αυξάνονται, το δημόσιο χρέος να μειώνεται και τα δημόσια ταμεία να καταγράφουν υψηλά πλεονάσματα.
Πρόκειται, ωστόσο, για έναν προϋπολογισμό που στηρίζεται σε ιδιαίτερα αισιόδοξες παραδοχές, σε μια συγκυρία κατά την οποία οι διεθνείς αβεβαιότητες πολλαπλασιάζονται και οι πιέσεις στα οικογενειακά εισοδήματα δεν υποχωρούν.
Η κυβέρνηση προβλέπει ανάπτυξη 2,3% το 2027, από 2% φέτος, την ώρα που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ότι η ελληνική οικονομία θα επιβραδυνθεί στο 1,5%. Η απόσταση των δύο προβλέψεων δεν είναι αμελητέα. Αποτυπώνει δύο διαφορετικές εκτιμήσεις για το τι θα συμβεί μετά την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης, αλλά και για τη δυνατότητα της ελληνικής οικονομίας να διατηρήσει την επενδυτική της δυναμική χωρίς την ίδια ένταση ευρωπαϊκής χρηματοδότησης.
Το οικονομικό επιτελείο εμφανίζεται πεπεισμένο ότι η ολοκλήρωση του Ταμείου δεν θα ανακόψει την ανάπτυξη. Υποστηρίζει ότι υπάρχουν σημαντικές επενδυτικές «ουρές», έργα δηλαδή που έχουν ήδη συμβασιοποιηθεί και θα συνεχίσουν να υλοποιούνται τα επόμενα χρόνια, διατηρώντας θετική επίδραση στην οικονομική δραστηριότητα.
Η Κομισιόν, αντίθετα, προβλέπει αισθητή επιβράδυνση των επενδύσεων, περιορίζοντας την εκτίμησή της για την αύξησή τους στο 2,5% το 2027, όταν η Αθήνα περιμένει 7,9%.
Και εδώ προκύπτει το πρώτο μεγάλο ερώτημα: πόσο ασφαλές είναι να στηρίζεται ολόκληρο το αναπτυξιακό σενάριο σε επενδυτικές επιδόσεις που απέχουν τόσο πολύ από εκείνες που προβλέπουν οι Βρυξέλλες;
Το ακόμη μεγαλύτερο πρόβλημα βρίσκεται στην απόσταση ανάμεσα στους μακροοικονομικούς δείκτες και στην πραγματική οικονομία.
Ο νέος προϋπολογισμός αναγνωρίζει ουσιαστικά ότι η ακρίβεια αποδεικνύεται πολύ πιο επίμονη από τις αρχικές εκτιμήσεις. Ο πληθωρισμός για το 2026 αναμένεται να διαμορφωθεί κοντά στο 4%, ενώ για το 2027 προβλέπεται στο 2,8%, υψηλότερα από τις προηγούμενες προβλέψεις.
Αυτό σημαίνει ότι οι τιμές θα συνεχίσουν να αυξάνονται, έστω και με χαμηλότερο ρυθμό. Και οι αυξήσεις αυτές έρχονται να προστεθούν στις ήδη μεγάλες ανατιμήσεις των προηγούμενων ετών.
Για τα νοικοκυριά, επομένως, η αποκλιμάκωση του πληθωρισμού δεν μεταφράζεται σε επιστροφή των τιμών στα προηγούμενα επίπεδα. Το σούπερ μάρκετ, η ενέργεια, οι μεταφορές, τα ενοίκια και οι καθημερινές ανάγκες εξακολουθούν να απαιτούν ένα σημαντικό μέρος του διαθέσιμου εισοδήματος.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι νέες μόνιμες παρεμβάσεις ύψους 2,2 δισ. ευρώ που ενσωματώνονται στον προϋπολογισμό μπορεί να προσφέρουν κάποια ανακούφιση, αλλά δεν αρκούν από μόνες τους για να απαντήσουν στο πρόβλημα της συσσωρευμένης ακρίβειας.
Το κρίσιμο ζήτημα δεν είναι μόνο πόσα χρήματα επιστρέφουν στους πολίτες μέσω φορολογικών ελαφρύνσεων και ενισχύσεων. Είναι πόσα από αυτά απομένουν όταν αφαιρεθεί το αυξημένο κόστος διαβίωσης.
Την ίδια στιγμή, το Δημόσιο συνεχίζει να συσσωρεύει υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα. Για το 2026 η εκτίμηση ανεβαίνει στο 4% έως 4,1% του ΑΕΠ, έναντι 3,6% που προβλεπόταν αρχικά, ενώ για το 2027 ο στόχος τοποθετείται στο 3,3%, δηλαδή περίπου 9,1 δισ. ευρώ.
Αναμφίβολα, τα πλεονάσματα συμβάλλουν στη δημοσιονομική σταθερότητα και στη μείωση του δημόσιου χρέους. Δεν παύουν, όμως, να δημιουργούν ένα εύλογο ερώτημα: γιατί, όταν τα δημόσια έσοδα και τα πλεονάσματα ξεπερνούν τους στόχους, δεν υπάρχει μεγαλύτερο περιθώριο ουσιαστικής ελάφρυνσης των πολιτών;
Η ισχυρή εισπρακτική επίδοση δεν οφείλεται αποκλειστικά στην ανάπτυξη και στον περιορισμό της φοροδιαφυγής. Συνδέεται και με τον πληθωρισμό, ο οποίος αυξάνει την ονομαστική αξία των συναλλαγών και, μαζί της, τις εισπράξεις από έμμεσους φόρους, όπως ο ΦΠΑ.
Με άλλα λόγια, η ακρίβεια που επιβαρύνει τα νοικοκυριά μπορεί ταυτόχρονα να ενισχύει τα φορολογικά έσοδα του κράτους. Πρόκειται για μια αντίφαση που δεν μπορεί να παραβλέπεται όταν αξιολογείται η πραγματική αποτελεσματικότητα της οικονομικής πολιτικής.
Βεβαίως, ο προϋπολογισμός προβλέπει φορολογικές ελαφρύνσεις και εισοδηματικές ενισχύσεις. Το ερώτημα είναι αν αυτές επαρκούν για να αντισταθμίσουν τις απώλειες αγοραστικής δύναμης που έχουν ήδη υποστεί μισθωτοί, συνταξιούχοι και μικρομεσαία νοικοκυριά.
Το πρόβλημα του νέου προϋπολογισμού δεν είναι ότι προβλέπει ανάπτυξη ούτε ότι επιδιώκει υψηλές επενδύσεις και χαμηλότερο δημόσιο χρέος. Αυτοί είναι αναγκαίοι στόχοι για την οικονομία.
Το πρόβλημα είναι ότι η βελτίωση των μακροοικονομικών μεγεθών δεν συνοδεύεται αυτομάτως από ανάλογη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης.
Η αύξηση του ΑΕΠ δεν απαντά από μόνη της στο πρόβλημα των υψηλών ενοικίων. Η αύξηση των επενδύσεων δεν εξασφαλίζει ότι οι μισθοί θα ακολουθήσουν το κόστος ζωής. Και η μείωση του χρέους δεν σημαίνει ότι τα νοικοκυριά θα χρειάζονται λιγότερα χρήματα για να καλύψουν τις βασικές ανάγκες τους.
Ο προϋπολογισμός του 2027 κατατίθεται, λοιπόν, με ένα διπλό στοίχημα. Το πρώτο είναι να επιβεβαιωθούν οι αισιόδοξες κυβερνητικές προβλέψεις για την ανάπτυξη, παρά τις επιφυλάξεις της Κομισιόν και την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης.
Το δεύτερο, και ίσως δυσκολότερο, είναι να αποκτήσει αυτή η ανάπτυξη ουσιαστικό αντίκρισμα στην καθημερινότητα των πολιτών.
Γιατί μια οικονομία μπορεί να εμφανίζει υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης, αυξανόμενες επενδύσεις και μεγάλα πλεονάσματα, αλλά αυτό δεν αρκεί για να θεωρείται επιτυχημένη η οικονομική πολιτική, εάν ένα μεγάλο μέρος της κοινωνίας εξακολουθεί να δυσκολεύεται να βγάλει τον μήνα.
Και σε αυτό ακριβώς το ζήτημα ο νέος προϋπολογισμός αφήνει περισσότερα ερωτήματα από όσα απαντά.
Διαβάστε επίσης:
Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.
Το topontiki.gr σέβεται όλες τις απόψεις, αλλά διατηρεί το δικαίωμά του να μην αναρτά υβριστικά σχόλια και διαφημίσεις. Οι χρήστες που παραβιάζουν τους κανόνες συμπεριφοράς θα αποκλείονται. Τα σχόλια απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των αναγνωστών.