Η στιγμή που η Μαρία Καρυστιανού άφησε να εννοηθεί καθαρά ότι το εγχείρημα για νέο πολιτικό φορέα «τρέχει» και μάλιστα «πολύ γρήγορα», ήταν και η στιγμή που άλλαξε το λεξιλόγιο όσων μέχρι χθες την αποθέωναν ή έστω τηρούσαν θετική στάση απέναντι της.

Από «η φωνή των συγγενών» και ηθικό ανάχωμα απέναντι στο πολιτικό σύστημα, μετακινήθηκε —έστω σε επίπεδο πρόθεσης— στην περιοχή της οργανωμένης πολιτικής.

Στις δημόσιες τοποθετήσεις της, η κυρία Καρυστιανού περιέγραψε ένα σχήμα που δεν θέλει να κουβαλά «ταμπέλες», με αιχμές για το υπάρχον κομματικό προσωπικό και με έμφαση σε «καθαρότητα» και «ακεραιότητα», ενώ εμφανίστηκε να μην ξεκαθαρίζει πλήρως ούτε το ζήτημα ηγεσίας («ο λαός θα δείξει»). Το πιο εκρηκτικό, όμως, σημείο ήταν το μήνυμα αποκλεισμού όσων έχουν «εμπλοκή σε πολιτικούς χώρους» — μια διατύπωση που, σε μια χώρα όπου όλοι κάποτε «κάπου πέρασαν», ακούστηκε σε αρκετούς σαν πολιτική απονομιμοποίηση. 

Ακριβώς εκεί κουμπώνει και το πρώτο κύμα επιθέσεων από πρόσωπα που ανήκουν ή κινούνται πέριξ του ΣΥΡΙΖΑ. Ο Παύλος Πολάκης ήταν από τους πρώτους που σήκωσαν το γάντι, επιλέγοντας κλασική συνταγή: μετατόπιση της συζήτησης από την υπόθεση των Τεμπών σε «πολιτική επάρκεια» και ιδεολογικούς λογαριασμούς (μνημόνια, ευθύνες, σιωπές), με σαφή στόχο να ξηλώσει το αντισυστημικό της πλεονέκτημα και να τη φέρει στο πεδίο όπου ο ΣΥΡΙΖΑ ξέρει να παίζει: κομματική αντιπαράθεση, αριθμούς, ιστορικές αφηγήσεις. 

Παράλληλα, μέσα σε ώρες φάνηκε κάτι ακόμη πιο αποκαλυπτικό: η «νευρικότητα» δεν είναι μόνο επικοινωνιακή, είναι οργανωτική. Η υπόθεση του ευρωβουλευτή Νικόλα Φαραντούρη (και το πώς συνδέθηκε δημόσια με σενάρια/«φλερτ» γύρω από το υπό διαμόρφωση σχήμα) προκάλεσε τριγμούς στην Κουμουνδούρου, με τον Σωκράτη Φάμελλο να ζητά εξηγήσεις και τον ίδιο τον Φαραντούρη να απαντά ότι παραμένει στο κόμμα. Όταν ένα κόμμα τρέχει να κάνει damage control πριν καν παρουσιαστεί επίσημα ο αντίπαλος, αυτό λέγεται φόβος αιμορραγίας. 

Το γιατί φοβούνται είναι σχετικά απλό — και το καταγράφουν πλέον ανοιχτά αναλύσεις και ρεπορτάζ: ένα ενδεχόμενο «κόμμα Καρυστιανού» δεν απειλεί πρωτίστως τη ΝΔ· απειλεί το κομμάτι της αντιπολίτευσης που επένδυσε στην οργή για τα Τέμπη ως βασικό καύσιμο πολιτικής επιβίωσης. Με άλλα λόγια, κινδυνεύουν να τους πάρει το μονοπώλιο της αγανάκτησης — και μαζί ένα τμήμα ψηφοφόρων που δεν αυτοτοποθετείται καθαρά αριστερά/δεξιά, αλλά κινείται με κριτήριο «τιμωρίας» του συστήματος. 

Ειδικά για τον «χώρο Τσίπρα», το πρόβλημα είναι διπλό. Πρώτον, ο ίδιος ο Αλέξης Τσίπρας (και ό,τι σενάριο νέου φορέα/επανεκκίνησης συζητείται στο παρασκήνιο) στοχεύει σε κοινά ακροατήρια: νέους, απογοητευμένους, «αντι-ελίτ» ψηφοφόρους που φλερτάρουν με αποχή ή με εναλλακτικές διαμαρτυρίας. Δεύτερον, μια τέτοια υποψηφιότητα, κίνηση, επειδή δεν προέρχεται από την παραδοσιακή κομματική μήτρα, μπορεί να εμφανιστεί ως «αυθεντική» ρήξη, αφήνοντας τους παλιούς παίκτες να μοιάζουν… με επαγγελματίες της ρήξης.

Σε αυτό το πλαίσιο, οι «βολές» που εκδηλώνονται τώρα έχουν κοινό παρονομαστή: επανατοποθέτηση της Καρυστιανού από το βάθρο του ηθικού κεφαλαίου στο χαμηλότερο ράφι της πολιτικής καθημερινότητας. Άλλοι την κατηγορούν για αοριστία και λαϊκισμό, άλλοι επιχειρούν να τη δέσουν σε «άκρα» ή σε ετερόκλητες συμμαχίες, άλλοι της χρεώνουν ότι «χρησιμοποιεί» την υπόθεση. Η ουσία, όμως, είναι πιο κυνική: μέχρι χθες ήταν χρήσιμη ως αντιπολιτευτικό σύμβολο· σήμερα είναι επικίνδυνη ως ανταγωνιστής ψήφων. 

Και υπάρχει και μια ακόμη παράμετρος: το ημερολόγιο. Η συζήτηση δένει με την επέτειο των Τεμπών, το ορόσημο της 28η Φεβρουαρίου, άρα μπαίνει σε περίοδο υψηλού συναισθηματικού φορτίου. Σε τέτοιες φάσεις, τα κόμματα συνήθως θέλουν να ελέγχουν το αφήγημα και τα «πρόσωπα» που το εκπροσωπούν. Αν εμφανιστεί ένας νέος φορέας που διεκδικεί να μιλά στο όνομα της κοινωνικής οργής, τότε όλοι οι άλλοι μοιάζουν να ακολουθούν. Και στην πολιτική, κανείς δεν θέλει να είναι κομπάρσος στο δικό του έργο. 

Το ερώτημα, βέβαια, δεν είναι μόνο γιατί δέχεται πυρά. Είναι και αν μπορεί να τα αντέξει. Γιατί η μετάβαση από κίνημα, σύμβολο σε κόμμα απαιτεί τρία πράγματα που δεν συγχωρούν λάθη: πρόγραμμα (όχι μόνο καταγγελία), στελέχωση (όχι μόνο «καθαρά χέρια») και οργανωτική αντοχή (όχι μόνο momentum). Αν μείνει σε αντι-πολιτική ρητορική τύπου «κανείς από τους υπάρχοντες», θα στριμωχτεί γρήγορα από την πραγματικότητα. Αν, αντίθετα, φτιάξει πειστική πρόταση διακυβέρνησης, τότε οι σημερινές «βολές» μπορεί να αποδειχθούν το καλύτερο διαφημιστικό της: στην Ελλάδα, όταν σε πυροβολούν πριν καν κατέβεις στο γήπεδο, συνήθως σημαίνει ότι σε υπολογίζουν για βασικό. 

Διαβάστε επίσης:

ΠΑΣΟΚ: Οι καραμπόλες και το κόμμα Καρυστιανού μπλοκάρουν τον Τσίπρα και δίνουν ανάσες – Καμπάνια για την ενέργεια με το βλέμμα στους αγρότες

Με ρεύμα, πετρέλαιο, αποζημιώσεις κόντρα στα μπλόκα η κυβέρνηση – Τι ανακοινώνει σήμερα ο Τσιάρας για τους αγρότες  

Σε μια κλωστή οι σχέσεις ΣΥΡΙΖΑ – Φαραντούρη λόγω… Καρυστιανού