Οι Ηνωμένες Πολιτείες ανακοίνωσαν την Παρασκευή νέες κυρώσεις για τον περιορισμό των εξαγωγών πετρελαίου του Ιράν, συμπεριλαμβανομένης της στόχευσης 14 πλοίων, λίγο μετά την ολοκλήρωση μιας ημέρας έμμεσων συνομιλιών των δύο αντιπάλων στο Ομάν.

Ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ «έχει δεσμευτεί να περιορίσει τις παράνομες εξαγωγές πετρελαίου και πετροχημικών του ιρανικού καθεστώτος στο πλαίσιο της εκστρατείας μέγιστης πίεσης της κυβέρνησης», δήλωσε σε ανακοίνωσή του ο εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Τόμι Πίγκοτ.

Παράλληλα, η Τεχεράνη επέμεινε στην άρνησή της να τερματίσει τον εμπλουτισμό πυρηνικών καυσίμων στις συνομιλίες της Παρασκευής μεταξύ ανώτερων Αμερικανών και Ιρανών αξιωματούχων, αλλά έδειξε προθυμία να συνεχίσει να εργάζεται για μια διπλωματική λύση που θα μπορούσε να αποτρέψει ένα αμερικανικό χτύπημα.

Σύμφωνα με τα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης, ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγκτσί δήλωσε στους Αμερικανούς ομολόγους του ότι η Τεχεράνη δεν θα συμφωνούσε να τερματίσει τον εμπλουτισμό, απορρίπτοντας μια βασική απαίτηση των ΗΠΑ.

Ο Αραγκτσί, ωστόσο, δήλωσε ότι ήταν μια καλή αρχή και αυτός και ο υπουργός Εξωτερικών του Ομάν δήλωσαν ότι τα μέρη σκόπευαν να συναντηθούν ξανά.

Οι δύο πλευρές δεν συναντήθηκαν πρόσωπο με πρόσωπο, αλλά αντ’ αυτού είχαν εναλλασσόμενες συζητήσεις με Ομανούς διπλωμάτες. Καμία από τις δύο πλευρές δεν μετακινήθηκε πολύ από την αρχική της θέση, ανέφεραν άτομα που γνωρίζουν τις συζητήσεις.

Δεν ήταν άμεσα σαφές πού άφησαν οι συνομιλίες της ημέρας την ευρύτερη προσπάθεια για την εξεύρεση διπλωματικής λύσης στο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.

Οι περιφερειακοί αξιωματούχοι και πολλοί αναλυτές είχαν χαμηλές προσδοκίες ενόψει των συνομιλιών, δεδομένης της απροθυμίας του Ιράν να τερματίσει τον πυρηνικό εμπλουτισμό και της επιμονής των ΗΠΑ να συμπεριληφθεί το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων του Ιράν και η υποστήριξη των περιφερειακών πολιτοφυλακών στις διαπραγματεύσεις.

Κάποιοι συμφώνησαν σε ένα αναπόφευκτο χτύπημα, και πολλοί πίστευαν ότι το καλύτερο αποτέλεσμα, δεδομένων των σημαντικών διαφορών μεταξύ των μερών, θα ήταν μια δέσμευση για αποκλιμάκωση και μια συμφωνία για μια νέα συνάντηση.

«Αυτή είναι η πιο επικίνδυνη στιγμή στις διμερείς σχέσεις στα σαράντα και πλέον χρόνια που παρακολουθώ το Ιράν», δήλωσε πριν από τις συνομιλίες ο Άλαν Έιρ, πρώην ανώτερος διπλωμάτης των ΗΠΑ και διαπραγματευτής για τα πυρηνικά με το Ιράν. «Τα πιθανά μειονεκτήματα μιας λάθος κίνησης είναι αναλογικά υψηλά».

Ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ, ο γαμπρός του Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ, και ο Αραγκτσί παρευρέθηκαν στις συνομιλίες.

Η αμερικανική αντιπροσωπεία περιελάμβανε επίσης τον Ναύαρχο Μπραντ Κούπερ, τον διοικητή των αμερικανικών δυνάμεων στη Μέση Ανατολή, σύμφωνα με έναν Αμερικανό αξιωματούχο. Ενώ δεν είναι σύνηθες για τους αξιωματούχους της άμυνας να συμμετέχουν σε διπλωματικές συνομιλίες υψηλού επιπέδου, ο Τραμπ έχει στείλει ανώτερους στρατιωτικούς ηγέτες σε διαπραγματεύσεις κατά τη διάρκεια της θητείας του.

Η συνάντηση ήταν η πρώτη μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν από τον 12ήμερο πόλεμο του Ιουνίου. Αυτός ο πόλεμος, που ξεκίνησε από το Ισραήλ, έληξε με αμερικανική βομβαρδιστική επιδρομή σε βασικές ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις. Οι ΗΠΑ έχουν συγκεντρώσει ξανά αεροπορικές και ναυτικές δυνάμεις κοντά στο Ιράν και απειλούν να χτυπήσουν για το πυρηνικό του πρόγραμμα.

Ο Πρόεδρος Τραμπ θέλει να δει αν μπορεί να επιτευχθεί συμφωνία στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, δήλωσε η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Καρολίν Λέβιτ αργά την Πέμπτη, αλλά προειδοποίησε ότι ο Τραμπ έχει πολλές επιλογές στη διάθεσή του εκτός από τη διπλωματία.

Οι ΗΠΑ θέλουν η Τεχεράνη να σταματήσει τον εμπλουτισμό ουρανίου, να περιορίσει το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων της και να τερματίσει την υποστήριξή της σε περιφερειακούς πληρεξούσιους. Το Ιράν έχει δηλώσει ότι είναι πρόθυμο να συζητήσει μόνο το πυρηνικό του έργο.

Ο Φερνάντο Φερέιρα, γεωπολιτικός αναλυτής στην εταιρεία συμβούλων Rapidan Energy Group με έδρα την Ουάσινγκτον, δήλωσε πριν από τις συνομιλίες ότι ενώ ο Τραμπ φαίνεται πραγματικά να ενδιαφέρεται για μια συμφωνία, το χάσμα με το Ιράν εξακολουθεί να είναι πολύ μεγάλο για να επιτρέψει μια σύγκρουση.

Το Ιράν επιστρέφει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων από θέση αδυναμίας. Ο εξοπλισμός εμπλουτισμού του είτε καταστράφηκε από αμερικανικές και ισραηλινές επιθέσεις τον περασμένο Ιούνιο είτε θάφτηκε κάτω από τόνους ερειπίων. Οι διαμαρτυρίες νωρίτερα φέτος αποτέλεσαν τη μεγαλύτερη πρόκληση για το καθεστώς στα μισά του αιώνα στην εξουσία και κατεστάλησαν μόνο με βάναυση βία που άφησε χιλιάδες νεκρούς. Η οικονομία της χώρας βρίσκεται σε χάος, με το νόμισμά της να καταρρέει σε νέα χαμηλά εν μέσω της απειλής νέας σύγκρουσης.

Ωστόσο, οι κορυφαίοι ηγέτες του Ιράν προχωρούν, δείχνοντας μικρή προθυμία να συμβιβαστούν στο βασικό ζήτημα του τερματισμού του εμπλουτισμού ουρανίου και απειλώντας να προκαλέσουν έναν περιφερειακό πόλεμο εάν οι ΗΠΑ επιτεθούν.

Οι ΗΠΑ υιοθετούν επίσης σκληρή γραμμή, λέγοντας αργά την Πέμπτη ότι θέλουν να εξαλειφθεί για πάντα το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.

Αργά την Τετάρτη, ο Υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο επέμεινε ότι οι συνομιλίες θα πρέπει να περιλαμβάνουν τους βαλλιστικούς πυραύλους του Ιράν, την υποστήριξη των περιφερειακών συμμάχων του στις πολιτοφυλακές, όπως η Χεζμπολάχ και η Χαμάς, και τα ανθρώπινα δικαιώματα.

Όμως ακόμη και ο χρόνος, η τοποθεσία και το εύρος των συνομιλιών είχαν σε κάποιο σημείο γίνει ένα δράμα από μόνο του.

Την Τρίτη, το Ιράν εκτόξευσε ένα drone σε ένα αμερικανικό αεροπλανοφόρο και έστειλε κανονιοφόρους για να παρενοχλήσουν ένα πετρελαιοφόρο με σημαία ΗΠΑ, προκαλώντας εικασίες ότι η συνάντηση μπορεί να ακυρωθεί.

Ιρανοί αξιωματούχοι επίσης απέρριψαν τον αρχικά συμφωνημένο τόπο των συνομιλιών – στην Τουρκία – και τη μορφή τους – μια περιφερειακή συνάντηση για να συζητηθούν πυρηνικά ζητήματα αλλά και η υποστήριξη πυραύλων και πολιτοφυλακής.

Επιτεύχθηκε συμβιβασμός με τη συνάντηση στο Ομάν.

Οι διαφωνίες σχετικά με διαδικαστικά ζητήματα «δείχνουν πόσο δύσκολο θα είναι να γεφυρωθούν τα κενά επί της ουσίας», δήλωσε ο Αλί Βαέζ, διευθυντής του έργου για το Ιράν στην Διεθνή Ομάδα Κρίσεων, πριν από τις συνομιλίες.

Διαβάστε επίσης:

Για «ψευδοαγανάκτηση» μιλά ο Λευκός Οίκος μετά τις αντιδράσεις για βίντεο του Τραμπ με τους Ομπάμα ως πιθήκους

H Ρωσία «δείχνει» το Κίεβο ως υπεύθυνο για τη απόπειρα δολοφονίας υψηλόβαθμου Ρώσου στρατηγού

Η πριγκίπισσα διάδοχος της Νορβηγίας ζητά συγγνώμη από τον βασιλιά και τη βασίλισσα για τη φιλία με τον Επστάιν