Οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης συγκεντρώθηκαν στην Κύπρο για μια άτυπη σύνοδο κορυφής που θα ξεκινήσει μια εσωτερική διαδικασία για τη θέσπιση μιας ρήτρας αμοιβαίας βοήθειας που θα μπορούσε, μια μέρα, να αντικαταστήσει το Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ, σε περίπτωση που οι Ηνωμένες Πολιτείες αποσυρθούν από τη συμμαχία, κάτι για το οποίο ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει επανειλημμένα απειλήσει.

Η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, η επιδεινούμενη ενεργειακή κρίση και η τύχη του μακροπρόθεσμου προϋπολογισμού της ΕΕ θα τεθούν επίσης στο τραπέζι. Ωστόσο, δεν θα ληφθούν αποφάσεις την Πέμπτη ή την Παρασκευή λόγω του άτυπου χαρακτήρα της συνάντησης, σύμφωνα με το Euronews.

Ως κάτοχος της εκ περιτροπής προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ, η Κύπρος θα είναι η διοργανώτρια.

Η συνάντηση θα έχει μια εμφανή απουσία: τον Βίκτορ Όρμπαν, το μακροβιότερο μέλος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, ο οποίος ηττήθηκε καθολικά στις ουγγρικές εκλογές νωρίτερα αυτόν τον μήνα, τερματίζοντας την 16ετή πρωθυπουργία του.

Ο Όρμπαν, ο οποίος θα αποχωρήσει από το αξίωμά του κάποια στιγμή τον επόμενο μήνα, αποφάσισε να μην παραστεί σε αυτή που θα ήταν η τελευταία του σύνοδος κορυφής. Το γραφείο του αναφέρει ότι αυτό οφείλεται στην παράδοση της εξουσίας.

Οι περισσότεροι ηγέτες της ΕΕ ανυπομονούν να γυρίσουν σελίδα στην εποχή του Όρμπαν, η οποία χαρακτηρίζεται από σχεδόν συνεχείς αναταραχές, παρεμποδίσεις και αντιπολίτευση. Η διαβόητη χρήση του δικαιώματος βέτο από τον Ούγγρο πρωθυπουργό για να εμποδίσει τη δράση της ΕΕ εξόργισε τους αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων και, κατά καιρούς, άφησε το μπλοκ παράλυτο σε κρίσιμες στιγμές.

Δύο από τα εκκρεμή βέτο του, για το δάνειο των 90 δισεκατομμυρίων ευρώ για την Ουκρανία και το 20ό πακέτο κυρώσεων κατά της Ρωσίας, ήρθησαν νωρίτερα την Πέμπτη μετά την επανέναρξη των ροών ρωσικού πετρελαίου μέσω του αγωγού Ντρούζμπα της σοβιετικής εποχής.

Ωστόσο, άλλα παραμένουν ενεργά, ιδίως όσον αφορά τη διαδικασία ένταξης της Ουκρανίας στην ΕΕ.

Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ο οποίος συγκρούστηκε έντονα με τον Όρμπαν, πρόκειται να παραστεί στο δείπνο των ηγετών στην Αγία Νάπα το βράδυ της Πέμπτης για να υποστηρίξει την υποψηφιότητα της χώρας του για ένταξη, η οποία θεωρείται ως εγγύηση ασφάλειας μετά τον πόλεμο.

Παρόλο που ο Όρμπαν ήταν ο κύριος επικριτής της ένταξης της Ουκρανίας, άλλες χώρες διστάζουν να σημειώσουν ουσιαστική πρόοδο στη διεύρυνση της ΕΕ, ένα διχαστικό θέμα μεταξύ των ψηφοφόρων. Μια ευρηματική πρόταση για την επιτάχυνση της διαδικασίας του Κιέβου μέσω μιας «αντεστραμμένης» μεθοδολογίας απορρίφθηκε κατηγορηματικά, με τα κράτη μέλη να ζητούν αντ’ αυτού αξιόπιστες εναλλακτικές λύσεις.

Η Ουκρανία θέλει, τουλάχιστον, να ξεμπλοκάρει τις θεματικές ομάδες των διαπραγματεύσεων.

«Αναμφίβολα, αυτή η διαδικασία απαιτεί, όπως λένε στην Ευρώπη, ομοφωνία, ώστε να ακουστούν όλες οι φωνές της Ευρώπης. Νομίζω ότι στο εγγύς μέλλον, εβδομάδες (και) μήνες, θα δούμε πώς θα πάνε τα πράγματα, πώς θα συνεργαστούν οι εταίροι», δήλωσε ο Ζελένσκι την Τετάρτη.

«Ελπίζουμε και πιστεύουμε επίσης πολύ ότι αυτό το ζήτημα θα επιλυθεί».

Ένα άλλο θέμα στην ατζέντα θα είναι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή και το κλείσιμο του Στενού του Ορμούζ, όπου το Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν επιβάλει αντιμαχόμενους αποκλεισμούς. Οι Ευρωπαίοι έχουν προτείνει τη δημιουργία μιας πολυεθνικής δύναμης για τη συνοδεία εμπορικών πλοίων και την αποναρκοθέτηση της στενής πλωτής οδού, αλλά το σχέδιο βρίσκεται ακόμη σε πολύ πρώιμο στάδιο και μπορεί να μην πραγματοποιηθεί ποτέ.

Η αναστάτωση στο Ορμούζ έχει οδηγήσει τις τιμές της ενέργειας στα ύψη σε όλη την Ευρώπη, προκαλώντας φόβους για ελλείψεις, φτώχεια και οικονομική παρακμή. Οι ηγέτες θα συζητήσουν μια σειρά από νέα μέτρα που παρουσίασε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, όπως κοινωνικά προγράμματα, μειώσεις φόρων, επενδύσεις σε δίκτυα και επιδοτήσεις για καθαρές τεχνολογίες.

Βασιζόμενη στην εμπειρία της ενεργειακής κρίσης του 2022, η οποία αύξησε δραστικά τα επίπεδα δημόσιου χρέους, η Επιτροπή καλεί τις κυβερνήσεις των κρατών μελών να παράσχουν στοχευμένη και προσωρινή ανακούφιση που μπορεί να καταργηθεί γρήγορα σταδιακά όταν οι τιμές αρχίσουν να μειώνονται.

Προστασία τύπου ΝΑΤΟ;

Ο Πρόεδρος της Κύπρου, Νίκος Χριστοδουλίδης, θέλει να χρησιμοποιήσει τη σύνοδο κορυφής για να ξεκινήσει μια εις βάθος σκέψη σχετικά με το Άρθρο 42.7 των Συνθηκών της ΕΕ, το οποίο υποχρεώνει την αμοιβαία συνδρομή σε περίπτωση ένοπλης επίθεσης εναντίον κράτους μέλους.

Έχει χρησιμοποιηθεί μόνο μία φορά: από τη Γαλλία το 2015.

Η Κύπρος είναι μία από τις λίγες χώρες της ΕΕ που δεν ανήκουν στο ΝΑΤΟ και ως εκ τούτου δεν μπορούν να επωφεληθούν από το Άρθρο 5 της συμμαχίας. Το ακανθώδες ερώτημα προέκυψε στις πρώτες ημέρες του πολέμου στο Ιράν, όταν ένα μη επανδρωμένο αεροσκάφος Shahed χτύπησε μια βρετανική στρατιωτική βάση στο νησί.

«Έχουμε το Άρθρο 42.7 και δεν ξέρουμε τι θα συμβεί εάν ένα κράτος μέλος ενεργοποιήσει αυτό το άρθρο», δήλωσε ο Χριστοδουλίδης στο AP πριν από τη σύνοδο κορυφής.

Ένας ανώτερος αξιωματούχος της ΕΕ δήλωσε ότι η ιδέα είναι οι ηγέτες να συζητήσουν ελεύθερα το Άρθρο 42.7, τη συμβατότητά του με το ΝΑΤΟ και την πρακτική του διάσταση. Οι συνθήκες της ΕΕ αφήνουν ανοιχτή την πόρτα για διαφορετικά είδη βοήθειας, από οικονομική και διπλωματική έως στρατιωτική.

Κατά τη διάρκεια της παραμονής τους στη Λευκωσία, οι ηγέτες θα ασχοληθούν επίσης με τη μελλοντική μορφή του μακροπρόθεσμου προϋπολογισμού της ΕΕ, με την Επιτροπή να προτείνει 2 τρισεκατομμύρια ευρώ για μια επταετή περίοδο που καλύπτει την περίοδο 2028-2034. Οι περισσότερες χώρες της ΕΕ επιθυμούν να μειώσουν το συνολικό ποσό, αλλά διαφωνούν ως προς το ποια κονδύλια θα πρέπει να μειωθούν.

Ο στόχος στις Βρυξέλλες είναι να υπάρξει συμφωνία για τον νέο προϋπολογισμό μέχρι το τέλος του έτους, καθώς το 2027 θα διεξαχθούν σημαντικές εκλογές στη Γαλλία, την Ιταλία, την Ισπανία και την Πολωνία.

Διαβάστε επίσης:

Το Ισραήλ έτοιμο να συνεχίσει τον πόλεμο με το Ιράν – «Περιμένουμε το πράσινο φως από τις ΗΠΑ»

Τρόμος στη Νέα Υόρκη: 14χρονος ξυλοκόπησε βάναυσα 15χρονη επειδή δεν του έδωσε τον αριθμό της (Video)

Ιατρικά δεδομένα 500.000 Βρετανών βγήκαν στο σφυρί μέσω του κινεζικού ιστοτόπου Alibaba

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.