Εννέα στα δέκα παιδιά του Δημοτικού δηλώνουν ευτυχισμένα αλλά όσο μεγαλώνουν έρχονται οι… «έγνοιες» 

Το χαμόγελο ενός παιδιού δεν εξαρτάται αποκλειστικά από το πορτοφόλι των γονιών του. Εξαρτάται από το αν νιώθει ασφαλές στο σπίτι, αν έχει ανθρώπους να το στηρίζουν, αν πηγαίνει με χαρά στο σχολείο, αν μπορεί να παίξει, να κάνει φίλους και να ονειρεύεται. Αυτή είναι ίσως η σημαντικότερη διαπίστωση της νέας μελέτης του ΚΕΠΕ για την παιδική ευτυχία στην Ελλάδα, η οποία δείχνει ότι η οικονομική κατάσταση αποτελεί μόνο ένα κομμάτι ενός πολύ πιο σύνθετου παζλ.

Η έρευνα πραγματοποιήθηκε σε 3.046 μαθητές κατά τη σχολική χρονιά 2024-2025 και καταγράφει μια πρώτη, συνολική εικόνα για το πώς βιώνουν τα παιδιά την καθημερινότητά τους. Σχεδόν οκτώ στα δέκα παιδιά δηλώνουν ότι αισθάνονται ευτυχισμένα, ποσοστό που φτάνει στο 77,94%. Ωστόσο, το γεγονός ότι περισσότερα από δύο στα δέκα παιδιά δηλώνουν πως δεν είναι ευτυχισμένα υπενθυμίζει ότι πίσω από τον μέσο όρο υπάρχουν σημαντικές κοινωνικές διαφορές.

Το πιο αισιόδοξο εύρημα αφορά τα μικρότερα παιδιά. Στο Δημοτικό η ευτυχία μοιάζει σχεδόν αυτονόητη, καθώς το 91% των μαθητών δηλώνει ευτυχισμένο. Η εικόνα, όμως, αλλάζει όσο μεγαλώνουν. Στο Γυμνάσιο το ποσοστό πέφτει στο 81,65%, ενώ στο Λύκειο περιορίζεται στο 67,26%. Οι πιέσεις των εξετάσεων, η εφηβεία, η αβεβαιότητα για το μέλλον και οι αυξημένες κοινωνικές απαιτήσεις φαίνεται πως αφήνουν έντονο αποτύπωμα στην ψυχολογία των εφήβων.

Η οικογένεια παραμένει ο σημαντικότερος παράγοντας προστασίας. Τα παιδιά που μεγαλώνουν με τους δύο γονείς τους εμφανίζουν υψηλότερα επίπεδα ευτυχίας από εκείνα που ζουν σε μονογονεϊκές οικογένειες, ενώ καλύτερη εικόνα παρουσιάζουν και οι οικογένειες με δύο παιδιά. Αντίθετα, όσο αυξάνονται οι οικονομικές και κοινωνικές δυσκολίες ενός νοικοκυριού, τόσο αυξάνονται και οι πιθανότητες το παιδί να δηλώνει λιγότερο ικανοποιημένο από τη ζωή του.

Η μελέτη δείχνει, πάντως, ότι τα χρήματα από μόνα τους δεν αρκούν. Η σταθερή εργασία των γονέων, η ποιότητα της κατοικίας, η πρόσβαση στην υγεία, η σωστή διατροφή και κυρίως η δυνατότητα των παιδιών να έχουν δημιουργικό ελεύθερο χρόνο φαίνεται ότι επηρεάζουν περισσότερο την ευημερία τους από το ύψος του οικογενειακού εισοδήματος. Είναι χαρακτηριστικό ότι τα παιδιά που έχουν τη δυνατότητα να αξιοποιούν δημιουργικά τον ελεύθερο χρόνο τους εμφανίζουν πολύ υψηλότερα ποσοστά ευτυχίας από εκείνα που στερούνται αντίστοιχες ευκαιρίες.

Ιδιαίτερη σημασία έχουν και οι κοινωνικές σχέσεις. Η αποδοχή από τους συμμαθητές, οι φιλίες, η αίσθηση ότι το παιδί ανήκει σε μια ομάδα, αλλά και η ικανοποίηση από τη γειτονιά και την καθημερινότητά του αποδεικνύονται εξίσου σημαντικές. Όταν τα παιδιά δηλώνουν ότι είναι ευχαριστημένα από τη ζωή τους, σχεδόν τα εννέα στα δέκα αισθάνονται και ευτυχισμένα. Όταν, αντίθετα, η καθημερινότητα χαρακτηρίζεται από δυσκολίες, ανασφάλεια ή κοινωνική απομόνωση, το ποσοστό αυτό καταρρέει.

Ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι γεωγραφικές διαφοροποιήσεις. Τα υψηλότερα ποσοστά ευτυχισμένων παιδιών καταγράφονται στο Βόρειο Αιγαίο, στην Κρήτη και στη Θεσσαλία, ενώ η Ανατολική Μακεδονία και Θράκη εμφανίζει τις χαμηλότερες επιδόσεις. Αντίθετα, η έρευνα δεν εντοπίζει ουσιαστικές διαφορές ανάμεσα σε παιδιά που μεγαλώνουν σε αστικές και αγροτικές περιοχές, στοιχείο που δείχνει ότι οι κοινωνικές συνθήκες επηρεάζουν περισσότερο την παιδική ευημερία από τον τόπο κατοικίας.

Το βασικό συμπέρασμα της μελέτης είναι ίσως και το πιο ουσιαστικό. Η ευτυχία των παιδιών δεν αγοράζεται. Χτίζεται καθημερινά μέσα από ένα σταθερό οικογενειακό περιβάλλον, ένα υποστηρικτικό σχολείο, ουσιαστικές ανθρώπινες σχέσεις, ασφαλείς γειτονιές και αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης. Όσο ισχυρότερο είναι αυτό το δίχτυ προστασίας, τόσο αυξάνονται οι πιθανότητες ένα παιδί να μεγαλώσει με αισιοδοξία και αυτοπεποίθηση.

Σε μια περίοδο όπου ο δημόσιος διάλογος κυριαρχείται από δείκτες ανάπτυξης, εισοδήματα και δημοσιονομικά μεγέθη, η μελέτη του ΚΕΠΕ υπενθυμίζει ότι υπάρχει ένας ακόμη δείκτης που αξίζει να παρακολουθείται συστηματικά: η ποιότητα της παιδικής ζωής. Γιατί πίσω από τα ποσοστά της οικονομίας βρίσκεται η καθημερινότητα των παιδιών που θα αποτελέσουν την κοινωνία των επόμενων δεκαετιών.

Διαβάστε επίσης:

Συντάξεις χηρείας: Τέλος ο φόβος των περικοπών, έρχονται αναδρομικά

To πετρέλαιο σταθεροποιείται στα προπολεμικά επίπεδα – Στα 72 δολάρια το Brent

Γάμοι και δεξιώσεις στο στόχαστρο της εφορίας – Ψηφιακό πελατολόγιο μετά τα υψηλά ποσοστά φοροδιαφυγής

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.