ΣΥΡΙΖΑ: Από κόμμα εξουσίας στη μάχη πολιτικής επιβίωσης – Τι αποκαλύπτουν πέντε δημοσκοπήσεις

Takeaways by to pontiki AI

• Πρόσφατες δημοσκοπήσεις από πέντε διαφορετικές εταιρείες καταγράφουν τον ΣΥΡΙΖΑ σε χαμηλά ποσοστά, κυμαινόμενα μεταξύ 1% και 2,5%, χωρίς να παρουσιάζουν σαφή τάση ανάκαμψης.
• Το κόμμα επιχειρεί πλέον την πολιτική και οργανωτική του ανασυγκρότηση, προσπαθώντας να αξιοποιήσει το ιστορικό του υπόβαθρο για να ανακτήσει την εμπιστοσύνη των ψηφοφόρων.
• Η ηγεσία παραμένει μεταβατική, ενώ στο εσωτερικό του κόμματος εκφράζονται διαφορετικές απόψεις σχετικά με την αναγκαιότητα διεξαγωγής συνεδρίου για την εκλογή νέας ηγεσίας.
• Η επιτυχία του εγχειρήματος εξαρτάται από την ικανότητα του ΣΥΡΙΖΑ να διαμορφώσει μια σύγχρονη πολιτική πρόταση, διαφοροποιούμενος από τους υπόλοιπους πολιτικούς σχηματισμούς της Αριστεράς.

Πέντε δημοσκοπήσεις, οι οποίες πραγματοποιήθηκαν σχεδόν ταυτόχρονα, δίνουν μια πρώτη κοινή εικόνα για τη σημερινή θέση του ΣΥΡΙΖΑ στο πολιτικό σκηνικό. MARC, MRB, Opinion Poll, Pulse και GPO τον καταγράφουν μεταξύ 1% και 2% στην πρόθεση ψήφου, ενώ ακόμη και μετά την αναγωγή των αναποφάσιστων το υψηλότερο ποσοστό που εμφανίζει είναι 2,5%.

Οι αριθμοί είναι αναμφίβολα δύσκολοι για ένα κόμμα που κυβέρνησε τη χώρα και, μέχρι πριν από λίγα χρόνια, αποτελούσε τον έναν από τους δύο βασικούς πόλους του πολιτικού συστήματος. Δεν επιτρέπουν, όμως, από μόνοι τους την προεξόφληση του τέλους του.

Ο σημερινός ΣΥΡΙΖΑ μόλις τώρα επιχειρεί να ομογενοποιηθεί πολιτικά και οργανωτικά, έπειτα από μια μακρά περίοδο συνεχούς φθοράς, διασπάσεων, αποχωρήσεων και υπαρξιακής αμφισβήτησης. Στην πραγματικότητα, η μάχη της πολιτικής του επιβίωσης δεν έχει ακόμη δοθεί πλήρως. Τώρα αρχίζει.

Πέντε μετρήσεις, μία κοινή προειδοποίηση

Τα ευρήματα των τελευταίων δημοσκοπήσεων είναι τα ακόλουθα:

Οι μικρές διαφορές ανάμεσα στις εταιρείες δεν πρέπει να υπερερμηνεύονται, καθώς πρόκειται για χαμηλά ποσοστά και διαφορετικές μεθόδους αναγωγής. Το βασικό εύρημα βρίσκεται αλλού: και οι πέντε μετρήσεις τοποθετούν τον ΣΥΡΙΖΑ χαμηλότερα από το όριο του 3%, χωρίς να καταγράφουν μέχρι στιγμής μια ευδιάκριτη δυναμική ανάκαμψης.

Στις περισσότερες έρευνες εμφανίζονται οριακές μεταβολές, της τάξης του 0,1 ή του 0,2 της μονάδας. Τρεις εταιρείες καταγράφουν ανεπαίσθητη άνοδο, μία στασιμότητα και μία μικρή πτώση. Ο απλός μέσος όρος της πρόθεσης ψήφου μετακινείται ελάχιστα σε σχέση με τις προηγούμενες μετρήσεις, από περίπου 1,38% στο 1,42%.

Δεν υπάρχει, επομένως, ακόμη δημοσκοπική επανεκκίνηση. Υπάρχει όμως ένα αρχικό σημείο από το οποίο ο νέος, συρρικνωμένος ΣΥΡΙΖΑ καλείται να αρχίσει να οικοδομεί ξανά πολιτικές σχέσεις με ένα ακροατήριο που τον γνωρίζει, αλλά προς το παρόν δεν τον επιλέγει.

Το ιστορικό βάρος και το στοίχημα του «αριστερού καταφυγίου»

Ο ΣΥΡΙΖΑ δεν ξεκινά αυτή τη μάχη ως ένα άγνωστο κόμμα του 1%. Διαθέτει ακόμη ένα όνομα με ισχυρό πολιτικό αποτύπωμα, οργανωτικές αναφορές, στελέχη με κυβερνητική και κοινοβουλευτική εμπειρία και, κυρίως, ένα σημαντικό ιστορικό και συναισθηματικό βάρος για ένα τμήμα της κοινωνικής Αριστεράς.

Για αρκετούς ψηφοφόρους παραμένει το κόμμα που ανέτρεψε τον παραδοσιακό δικομματισμό, ανέλαβε τη διακυβέρνηση μέσα στην κρίση και επιχείρησε –με επιτυχίες, υποχωρήσεις και βαριές αντιφάσεις– να εκπροσωπήσει κοινωνικές δυνάμεις που δεν αισθάνονταν ότι είχαν φωνή. Αυτό το απόθεμα δεν μεταφράζεται σήμερα σε ψήφο, αλλά δεν έχει κατ’ ανάγκην εξαφανιστεί.

Σε αυτή την ιστορική και συναισθηματική σχέση φαίνεται ότι θα στηριχθεί σε μεγάλο βαθμό η προσπάθεια επανεκκίνησης. Το στοίχημα είναι εάν ο ΣΥΡΙΖΑ μπορεί να ξαναγίνει ένα αναγνωρίσιμο αριστερό καταφύγιο, χωρίς να εγκλωβιστεί στη νοσταλγία της περιόδου της εξουσίας και χωρίς να περιοριστεί σε μια αμυντική αναζήτηση των παλιών του ψηφοφόρων.

Η στρατηγική αυτή συνδέεται άμεσα με την πορεία της ΕΛΑΣ. Η μετατόπιση του Αλέξη Τσίπρα και της νέας πολιτικής του έκφρασης προς έναν ευρύτερο κεντροαριστερό και κυβερνητικό χώρο μπορεί, υπό προϋποθέσεις, να απελευθερώσει δυνάμεις προς τα αριστερά. Ψηφοφόροι που αναγνωρίζουν την πολιτική βαρύτητα του πρώην πρωθυπουργού, αλλά δεν αισθάνονται άνετα με μια στροφή προς το Κέντρο, ενδέχεται να αναζητήσουν μια πιο καθαρή αριστερή αναφορά.

Εκεί ακριβώς εντοπίζεται η πιθανή ευκαιρία του ΣΥΡΙΖΑ: να μη διεκδικήσει να γίνει μια μικρότερη εκδοχή της ΕΛΑΣ, αλλά να καλύψει τον χώρο που εκείνη ενδέχεται να αφήσει ακάλυπτο κινούμενη προς το Κέντρο.

Αυτό, βέβαια, δεν θα συμβεί αυτόματα. Η πολιτική κληρονομιά, τα σύμβολα και η μνήμη μιας κυβερνητικής περιόδου μπορούν να λειτουργήσουν ως βάση επανασυσπείρωσης, όχι όμως ως υποκατάστατο μιας σύγχρονης πολιτικής πρότασης. Ο ΣΥΡΙΖΑ θα χρειαστεί να εξηγήσει ποια Αριστερά θέλει να εκπροσωπήσει, σε ποιες κοινωνικές δυνάμεις απευθύνεται και πώς διαφοροποιείται τόσο από την ΕΛΑΣ όσο και από το ΚΚΕ, την Πλεύση Ελευθερίας και το ΜέΡΑ25.

Η μεταβατική ηγεσία και το ανοιχτό μέτωπο Πολάκη

Το δεύτερο μεγάλο ερώτημα αφορά την ηγεσία και τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου. Μετά την παραίτηση του Σωκράτη Φάμελλου και τις ανακατατάξεις που ακολούθησαν, το κόμμα λειτουργεί ουσιαστικά με ένα μεταβατικό σχήμα. Η Ρένα Δούρου έχει αναλάβει την προεδρία της Κοινοβουλευτικής Ομάδας και ο Νίκος Παππάς τη θέση του γραμματέα της Κεντρικής Επιτροπής.

Στο εσωτερικό του κόμματος έχει συζητηθεί η συγκρότηση μιας άτυπης πολιτικής «τρόικας», με τη συμμετοχή και του Παύλου Πολάκη, η οποία θα μπορούσε να οδηγήσει τον ΣΥΡΙΖΑ μέχρι τις εκλογές. Ο Πολάκης, ωστόσο, δεν αποδέχεται αυτό το μοντέλο και δεν συμμετέχει σε μια τέτοια διευθέτηση, επιμένοντας στην ανάγκη να ακολουθηθούν οι καταστατικές διαδικασίες.

Το αίτημά του είναι να πραγματοποιηθεί συνέδριο και να εκλεγεί κανονικά η νέα ηγεσία, ώστε το κόμμα να αποκτήσει πρόεδρο με σαφή πολιτική εντολή και νομιμοποίηση από τη βάση. Το ζήτημα μπορεί να επανέλθει με μεγαλύτερη ένταση εάν οι επόμενες δημοσκοπήσεις δεν δείξουν σχετικά γρήγορα σημάδια ανάκαμψης.

Μια άνοδος προς το 2,5% ή το 3% θα έδινε χρόνο στο μεταβατικό σχήμα και θα μπορούσε να στηρίξει την επιλογή της συνέχειας μέχρι τις κάλπες. Αντίθετα, η παραμονή κοντά στο 1%-1,5% θα ενίσχυε το επιχείρημα ότι ο ΣΥΡΙΖΑ δεν μπορεί να δώσει εκλογική μάχη χωρίς εκλεγμένη ηγεσία και νέα πολιτική εντολή.

Από την άλλη πλευρά, μια νέα εσωκομματική εκλογή ενέχει τον κίνδυνο να ξανανοίξει πληγές τη στιγμή που το κόμμα προσπαθεί να σταματήσει τη φυγή στελεχών και ψηφοφόρων. Το δίλημμα είναι πραγματικό: θεσμική και πολιτική επανεκκίνηση μέσω συνεδρίου ή διατήρηση της εύθραυστης ισορροπίας μέχρι τις εθνικές εκλογές;

Οι πέντε τελευταίες δημοσκοπήσεις δεν καταδικάζουν τον ΣΥΡΙΖΑ, αλλά του αφαιρούν την πολυτέλεια του χρόνου. Το κόμμα διαθέτει ακόμη ιστορική μνήμη, αναγνωρίσιμο πολιτικό στίγμα και ένα πιθανό ακροατήριο στα αριστερά της ΕΛΑΣ. Πρέπει, όμως, να αποδείξει σχετικά γρήγορα ότι μπορεί να μετατρέψει αυτά τα στοιχεία σε πολιτική παρουσία και εκλογική πρόθεση.

Η μάχη, λοιπόν, δεν έχει κριθεί. Μόλις αρχίζει – αλλά αρχίζει από εξαιρετικά χαμηλή αφετηρία και με το ερώτημα της ηγεσίας να παραμένει ανοιχτό.

Διαβάστε επίσης

Μαρινάκης απαντά σε Τσίπρα για τους «μισθούς Βουλγαρίας»: Κάνει λαθροχειρίες, δεν θα επαναλάβουμε «συνταγή χρεοκοπίας»

Στο Κάιρο ο Δένδιας για την τριμερή Ελλάδας – Κύπρου – Αιγύπτου

Με τη «Συμμαχία Ελλήνων» συντάσσεται ο Κασιδιάρης – Το κόμμα ίδρυσαν οι Δημητροκάλλης, Βαλτογιάννης και Μανούσος από τους «Σπαρτιάτες»

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.