ΕΛΑΣ – ΠΑΣΟΚ για την κυριαρχία στην Κεντροαριστερά: Πώς το «εμείς ή κανείς» ανοίγει τη μετωπική Τσίπρα – Ανδρουλάκη, το δίπολο και το ρίσκο

Takeaways by to pontiki AI

• Ο Αλέξης Τσίπρας επιχειρεί να καθιερώσει την ΕΛΑΣ ως τη μοναδική εναλλακτική δύναμη εξουσίας απέναντι στη Νέα Δημοκρατία, αμφισβητώντας ευθέως τον ρόλο του ΠΑΣΟΚ.
• Με το δίλημμα «ή εμείς ή κανείς», επιδιώκει να προσελκύσει ψηφοφόρους της Κεντροαριστεράς, προβάλλοντας τη χρησιμότητα της ψήφου προς το κόμμα του.
• Το ΠΑΣΟΚ απορρίπτει τον ρόλο του δευτερεύοντος συμμάχου, κατηγορώντας τον κ.
• Τσίπρα για αλαζονεία και αμφισβητώντας την αξιοπιστία των προγραμματικών του θέσεων.
• Η εντεινόμενη σύγκρουση μεταξύ των δύο κομμάτων για τη δεύτερη θέση ευνοεί τη Νέα Δημοκρατία, καθώς η αντιπολίτευση αναλώνεται σε μια εσωτερική μάχη που απομακρύνει την προοπτική κυβερνητικής εναλλαγής.

Το «ή εμείς ή κανείς» του Αλέξη Τσίπρα δεν απευθυνόταν μόνο ή κυρίως στον Κυριάκο Μητσοτάκη. Απευθυνόταν, ίσως ακόμη πιο άμεσα, στον Νίκο Ανδρουλάκη και στους ψηφοφόρους που αναζητούν πολιτική αλλαγή, αλλά δεν έχουν αποφασίσει ποιο κόμμα μπορεί να την πετύχει.

Ο πρόεδρος της ΕΛΑΣ υποστήριξε ότι η παράταξή του είναι η μόνη που βρίσκεται αρκετά κοντά στη ΝΔ δημοσκοπικά και διαθέτει την εμπειρία και το σχέδιο για να τη νικήσει. Για το ΠΑΣΟΚ ήταν μια ευθεία αμφισβήτηση του δικού του ρόλου ως εναλλακτικής δύναμης εξουσίας.

Η απάντηση της Χαριλάου Τρικούπη ήρθε με ασυνήθιστη οξύτητα. Παρομοίασε το δίλημμα του Τσίπρα με το «Μητσοτάκης ή χάος», του καταλόγισε αλαζονεία και του υπενθύμισε τις εκλογικές ήττες του απέναντι στη ΝΔ. Αμφισβήτησε ακόμη και τη συνέπεια των προγραμματικών του θέσεων, επικαλούμενη τη συζήτηση για τον 13ο μισθό και τη 13η σύνταξη. Η αντιπαράθεση, επομένως, δεν περιορίζεται σε μια ατάκα της τηλεοπτικής συνέντευξης. Αγγίζει τα δύο επιχειρήματα πάνω στα οποία κάθε πλευρά θέλει να χτίσει την πορεία της προς τις εκλογές: ποιος μπορεί να κερδίσει και ποιος μπορεί να κυβερνήσει αξιόπιστα.

Η δεύτερη θέση είναι το όπλο του Τσίπρα, αλλά ο στόχος είναι το «δίπολο»

Ο Τσίπρας έχει σήμερα το ισχυρότερο δημοσκοπικό επιχείρημα στη μεταξύ τους αναμέτρηση. Στην έρευνα της Real Polls που πραγματοποιήθηκε στις 18–21 Σεπτεμβρίου, η ΕΛΑΣ καταγράφεται στο 15,1% στην πρόθεση ψήφου και στο 17,9% στην εκτίμηση εκλογικού αποτελέσματος. Το ΠΑΣΟΚ βρίσκεται αντίστοιχα στο 9,4% και στο 10,8%. Η απόσταση των 7,1 μονάδων στην εκτίμηση δίνει στην ΕΛΑΣ καθαρό προβάδισμα, παρότι το κόμμα Τσίπρα έχει υποχωρήσει σε σχέση με την προηγούμενη μέτρηση της ίδιας εταιρείας και το ΠΑΣΟΚ εμφανίζει μικρή άνοδο.

Ωστόσο, μία σειρά από άλλες έρευνες μικραίνουν τη διαφορά σχεδόν στα όρια του «στατιστικού λάθους». Με την ΕΛΑΣ να «φρενάρει» στη ζώνη του 16%-17% και το ΠΑΣΟΚ να «πατάει» στο 12% και να κινείται ακόμα και στο 13%+ κατ’ ορισμένους δημοσκόπους.

Το σκηνικό μοιάζει ιδανικό για τον… Κυριάκο Μητσοτάκη και τη ΝΔ: Δύο κόμματα σε ολοκληρωτικό εμφύλιο, μία μακρά και εξοντωτική μάχη μεταξύ τους για τη δεύτερη θέση και σε κάθε περίπτωση πολύ μακριά από τα ποσοστά του κυβερνώντος κόμματος (ακόμα και ο Αντώνης Σαμαράς της προκαλέσει απώλειες), έτσι ώστε να μην ανατραπεί η εικόνα ότι η «σταθερότητα διακυβέρνησης» στη χώρα περνά μέσα από την άνετη νίκη, ου μην και την αυτοδυναμία» της ΝΔ.

Το χειρότερο λοιπόν που μπορεί να συμβεί στον Αλέξη Τσίπρα και το οποίο προσπαθεί να αποφύγει, είναι να περάσει όλο τοι χειμώνα δίνοντας μία αδιέξοδη και άνευ νοήματος πολιτική μάχη με το ΠΑΣΟΚ για τη δεύτερη θέση, αφήνοντας τον Κυριάκο Μητσοτάκη «ανενόχλητο» και κυρίαρχο παίκτη στο πολιτικό σκηνικό.

Απέναντι λοιπόν σε μία βαλτωμένη κατάσταση,, που κινδυνεύει να έχει η κεντροαριστερά στη σύγκρουση με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, ο κ. Τσίπρας επιδιώξει να αναδειχθεί το «νέο δίπολο», ήτοι η ΝΔ από τη μια και η ΕΛΑΣ από την άλλη. Ένα σκηνικό δηλαδή με μια αντιπολίτευση ικανή να ελέγχει την κυβέρνηση και να διεκδικεί την εναλλαγή στην εξουσία.

Για να λειτουργήσει, όμως, ένα τέτοιο δίπολο υπέρ του, πρέπει πρώτα να πείσει ότι η ΕΛΑΣ μπορεί να διευρυνθεί πέρα από τη σημερινή της βάση. Η δεύτερη θέση, όσο καθαρή κι αν είναι, εάν δεν κριθεί ταχύτατα και δεν σπάσει το συντομότερο το ταβάνι του 17%- 18%, δεν απαντά από μόνη της στο πιο κρίσιμο ερώτημα, που είναι εάν θα υπάρξει πράγματι στις εκλογές μία πολιτική δύναμη που θα έχει δυναμική νίκης απέναντι στη ΝΔ.

Ακριβώς εδώ βρίσκεται η στρατηγική πίσω από το «ή εμείς ή κανείς». Ο Τσίπρας επιχειρεί να μετατρέψει τη δημοσκοπική δεύτερη θέση σε αδιαμφισβήτητη πολιτική κυριαρχία στον ευρύτερο προοδευτικό χώρο και μάλιστα το συντομότερο. Λέει ουσιαστικά στον ψηφοφόρο του ΠΑΣΟΚ, αλλά και των μικρότερων κομμάτων της Κεντροαριστεράς, ότι η ψήφος του αποκτά μεγαλύτερη δύναμη απέναντι στον Μητσοτάκη εφόσον κατευθυνθεί προς την ΕΛΑΣ. Είναι μια επίκληση στη λογική της χρήσιμης ψήφου, την οποία ενισχύει όταν προβλέπει ότι τα εκλογικά διλήμματα θα γίνουν σκληρότερα.

Το ΠΑΣΟΚ αρνείται τον ρόλο του «μικρού συμμάχου»

Για τον Ανδρουλάκη, η σύγκρουση έχει χαρακτήρα πολιτικής επιβίωσης. Αν η ΕΛΑΣ κινηθεί προς το 20% και το ΠΑΣΟΚ μείνει κοντά στα σημερινά του ποσοστά, η πίεση δεν θα αφορά μόνο τη διαφορά τους στα γκάλοπ. Θα αφορά την ίδια τη δυνατότητα του ΠΑΣΟΚ να διεκδικεί την πρωτοβουλία στον χώρο του και να διαπραγματεύεται από θέση ισχύος οποιαδήποτε μετεκλογική εξέλιξη.

Γι’ αυτό η Χαριλάου Τρικούπη δεν μπορεί να αφήσει αναπάντητο το επιχείρημα ότι μόνο ο Τσίπρας μπορεί να νικήσει. Προβάλλει το εκλογικό του παρελθόν, διεκδικεί την αξιοπιστία της δικής της πρότασης και επιδιώκει να ξανανοίξει τη μάχη της δεύτερης θέσης. Το μικρό δημοσκοπικό της κέρδος δεν ανατρέπει σήμερα τον συσχετισμό, της δίνει όμως λόγο να υποστηρίζει ότι η αναμέτρηση δεν έχει κριθεί.

Ο Τσίπρας, από την πλευρά του, φρόντισε να οξύνει αυτή την αντιπαράθεση. Η φράση του ότι χαίρεται για «κάθε μονάδα, μισή» που κερδίζει το ΠΑΣΟΚ ειπώθηκε αμέσως μετά την αμφισβήτηση ότι ο Ανδρουλάκης μπορεί να «ξεκολλήσει τη βελόνα». Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η διαβεβαίωση ακούστηκε περισσότερο ως ειρωνικό σχόλιο για το μέγεθος των κερδών του αντιπάλου του παρά ως χειρονομία προσέγγισης.

Η σύγκρουση μπορεί να έχει (μετ)εκλογικό κόστος

Εδώ βρίσκεται η μεγαλύτερη αντίφαση της τακτικής Τσίπρα. Ο ίδιος δηλώνει ότι, αν του δοθεί η δυνατότητα σχηματισμού κυβέρνησης, θα απευθυνθεί σε όλο το φάσμα των προοδευτικών δυνάμεων. Ταυτόχρονα, ζητεί από τους ψηφοφόρους να θεωρήσουν ότι μόνο η ΕΛΑΣ μπορεί να φέρει την αλλαγή. Η πίεση μπορεί να συσπειρώσει δυνάμεις γύρω του, αλλά όσο περισσότερο παρουσιάζει το ΠΑΣΟΚ ως πολιτικά ανεπαρκές, τόσο δυσκολότερο γίνεται να το αντιμετωπίσει αργότερα ως ισότιμο συνομιλητή.

Το δίλημμα έχει κόστος και για τις δύο πλευρές. Αν ο Τσίπρας περιοριστεί στην εξουδετέρωση του ΠΑΣΟΚ χωρίς να μειώσει ουσιαστικά τη διαφορά από τη ΝΔ, θα έχει κερδίσει μια εσωτερική μάχη χωρίς να έχει πλησιάσει αρκετά στην κυβερνητική αλλαγή. Αν το ΠΑΣΟΚ αφιερώσει όλη του την ενέργεια στην ανάσχεση της ΕΛΑΣ, θα δυσκολευτεί με τη σειρά του να πείσει ότι προσφέρει ευρύτερη προοπτική απέναντι στην κυβέρνηση.

Οι επόμενοι μήνες, με πρώτη πολιτική καμπή την περίοδο των γιορτών, θα δείξουν αν η σημερινή απόσταση παγιώνεται, μεγαλώνει ή αρχίζει να κλείνει. Τότε θα φανεί και αν το «ή εμείς ή κανείς» λειτούργησε ως επιταχυντής της ΕΛΑΣ ή ως αφορμή για να συσπειρωθεί το ΠΑΣΟΚ. Το βέβαιο είναι ότι η μάχη για την Κεντροαριστερά έχει πλέον γίνει ανοιχτή και σκληρή, ενώ ο Μητσοτάκης παραμένει ο αντίπαλος τον οποίο και οι δύο λένε ότι θέλουν να νικήσουν.

Διαβάστε επίσης

Συμμαχία Ελλήνων: Ζητά να μπει στις δημοσκοπήσεις, μετά τη στήριξη Κασιδιάρη

Δούρου: Τι γνωρίζει η κυβέρνηση για τις διαπραγματεύσεις και τι διακυβεύεται για το ιδιοκτησιακό καθεστώς της Μονής Σινά;

Ο Μητσοτάκης μίλησε στον ΟΗΕ με το βλέμμα στραμμένο στο εσωτερικό και στους δυσαρεστημένους ψηφοφόρους στα δεξιά της ΝΔ

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.