Γιατί οι μαθητές της Γαλλίας εξεγείρονται: Ο ελέφαντας στο δωμάτιο και η κοινωνική δυσφορία μιας ολόκληρης γενιάς

Οι περιορισμένοι πόροι είναι το βασικό πρόβλημα που μαστίζει το σύστημα εκπαίδευσης της Γαλλίας. Οι τάξεις είναι ασφυκτικά γεμάτες, με τη διδασκαλία να ανατίθεται ολοένα και περισσότερο σε αναπληρωτές καθηγητές.

Πίσω από τη φράση «Ελευθερία, Ισότητα, Αδελφότητα» – της δημοκρατικής υπόσχεσης που είναι χαραγμένη σε κάθε δημόσιο σχολικό κτίριο της χώρας – βρίσκονται ετοιμόρροπα κτίρια, άθλιες εγκαταστάσεις, κακώς εφοδιασμένες βιβλιοθήκες, αναξιόπιστη πληροφορική, αν υπάρχει, και αριθμητικά λιγότερο κρίσιμο προσωπικό υποστήριξης όπως νοσηλευτές και σύμβουλοι. Βίντεο που κυκλοφορούν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης από λογαριασμούς μαθητών καταγράφουν τις πιο καταστροφικές συνθήκες: αρουραίοι που τρέχουν στις αίθουσες, καταρρέουσες οροφές, τοίχοι που στάζουν από την υγρασία, σπασμένες πόρτες και ανύπαρκτος φωτισμός στις τουαλέτες.

From police chokeholds, to arrests, here’s why France’s youth are angry over their education system: https://t.co/v2Y5HfJb1o

— AJ+ (@ajplus) October 5, 2026

Για τη χρόνια παθογένεια του γαλλικού εκπαιδευτικού συστήματος υπήρξε ένα ξέσπασμα στα τέλη Σεπτεμβρίου, μόλις τρεις εβδομάδες μετά την έναρξη της νέας ακαδημαϊκής χρονιάς. Οι πρώτες σπίθες εμφανίστηκαν στις 17 Σεπτεμβρίου στο Lycée Saint-Exupéry, όπου οι απεργοί καθηγητές ενώθηκαν με μαθητές που επιχείρησαν αποκλεισμό των σχολικών εγκαταστάσεων.

Σύντομα ενώθηκαν με άλλους μαθητές στην ευρύτερη περιοχή του Παρισιού, κυρίως στο Lycée Paul Éluard στο Saint-Denis, ένα ποικιλόμορφο, εργατικό προάστιο βόρεια της πρωτεύουσας, οι οποίοι επίσης ξεκίνησαν αποκλεισμό στις 25 Σεπτεμβρίου. Λιγότερο από μια εβδομάδα αργότερα, η κινητοποίησή τους είχε εξαπλωθεί σε πάνω από 1.000 λύκεια σε όλη τη χώρα -περισσότερα από το ένα τέταρτο του συνόλου των ιδρυμάτων- αποκρυσταλλώνοντας την κοινωνική δυσφορία μιας ολόκληρης γενιάς.

Αντιδρώντας σε αυτό που γρήγορα έπαιρνε την κλίμακα μιας εθνικής κρίσης, ο Πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν παρενέβη την Τετάρτη κατά τη διάρκεια κρατικής επίσκεψης στη Μαδρίτη. «Καταλαβαίνω τις ανησυχίες και τον θυμό που μπορεί να νιώθουν οι νέοι μας, είτε αυτό σχετίζεται με το κλίμα, τις νέες τεχνολογίες είτε τις γεωπολιτικές εντάσεις», δήλωσε κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου. «Ωστόσο, κανένας από αυτούς τους φόβους δεν δικαιολογεί τη βία».

Ωστόσο οι μαθητές συνεχίζουν να εκφράζουν την αγανάκτησή τους για τις υποδομές που καταρρέουν, τις υπερπλήρεις αίθουσες διδασκαλίας, τα υπερφορτωμένα προγράμματα, την έλλειψη εκπαιδευτικών και προσωπικού, καθώς και την ανεπαρκή χρηματοδότηση των σχολείων.

🚨🇫🇷 BREAKING | The mounted police brigade charges in front of Évariste-Galois high school in Sartrouville to push back high school #students , following fireworks shots Fresh Clashes in #France right now🇫🇷🚨 https://t.co/fLTz9Wvw96

— World_Breaking_News03 (@Breaking2003) October 5, 2026

Ορισμένοι ζητούν επίσης την κατάργηση των κρατικών πλατφορμών εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση και τα πανεπιστήμια, τις οποίες χαρακτηρίζουν άδικες και αποκλειστικές.

«Δεν στερούμαστε μόρφωσης, απλώς δεν μας ακούν», έγραφε ένα πανό αυτή την εβδομάδα έξω από σχολείο στο Σεν-Ντενί (Seine-St.-Denis), ένα εργατικό προάστιο του Παρισιού που αποτελεί επίκεντρο του κινήματος διαμαρτυρίας.

Συνδικάτα και αριστερά κόμματα έχουν αξιοποιήσει τις διαδηλώσεις ως μέρος μιας ευρύτερης έκφρασης δυσαρέσκειας, καθώς ο Γάλλος Πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν —ο οποίος δεν μπορεί να διεκδικήσει νέα θητεία— πλησιάζει στο τέλος της θητείας του.

«Το δημόσιο εκπαιδευτικό σύστημα βρίσκεται σε καταστροφική κατάσταση μετά από 10 χρόνια διακυβέρνησης του Εμανουέλ Μακρόν», δήλωσε στους New York Times, η Σοφί Βενετιτέι, επικεφαλής συνδικάτου εκπαιδευτικών που συμμετέχει στις μαθητικές κινητοποιήσεις, στο περιθώριο πρόσφατης πορείας. «Του λείπουν τα πάντα».

Γιατί έχουν λάβει βίαιο χαρακτήρα οι διαδηλώσεις;

Πολλές από τις διαδηλώσεις ξεκίνησαν ειρηνικά, αλλά κλιμακώθηκαν καθώς οι διαδηλωτές επιτέθηκαν σε σχολεία και άλλες υποδομές, προκαλώντας ζημιές αξίας εκατομμυρίων δολαρίων, σύμφωνα με αξιωματούχους.

Εκατοντάδες σχολεία έχουν επηρεαστεί από τους αποκλεισμούς, δήλωσαν αξιωματούχοι, με τον αριθμό τους να αυξάνεται καθώς οι διαδηλώσεις επεκτάθηκαν από τα προάστια του Παρισιού στη Μασσαλία, τη Λυών και άλλες πόλεις.

🇫🇷🚨 BORDEAUX | CRS police charge and use tear gas as high-school students gather outside Lycée Gustave Eiffel for a general assembly to discuss their ongoing mobilization. Tensions remain high as protests continue in France. #Europost https://t.co/iUvYJ5x38b

— EuroPost Agency (@EuroPostAgency) October 5, 2026

Η αστυνομία έχει συλλάβει περισσότερα από 5.000 άτομα από τη Δευτέρα, δήλωσε την Παρασκευή στο TF1 Info ο Γάλλος υπουργός Εσωτερικών, Laurent Nuñez. Οργανώσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένης της Διεθνούς Αμνηστίας, άσκησαν κριτική για τη χρήση δακρυγόνων και χειροβομβίδων κρότου-λάμψης με σκοπό τη διάλυση συγκεντρώσεων ανηλίκων.

Στη Νάντη, διαδηλωτές έβαλαν φωτιά σε σχολείο· στη Μασσαλία, διαδηλωτές εκτόξευσαν αντικείμενα εναντίον πυροσβεστικού οχήματος· και στο Μπελφόρ, ένας 17χρονος συνελήφθη αφού μαθητές επιτέθηκαν σε αστυνομικό, δήλωσαν εισαγγελικές αρχές στο BFMTV. Περισσότεροι από 300 αστυνομικοί και χωροφύλακες έχουν τραυματιστεί κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων, ανέφερε ο κ. Nuñez στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Η Γαλλία έχει μακρά ιστορία διαδηλώσεων από τη νεολαία που ενίοτε έχουν λάβει βίαιο χαρακτήρα, συμπεριλαμβανομένων των φοιτητικών κινητοποιήσεων του 1968, οι οποίες παραλίγο να ανατρέψουν την κυβέρνηση και συνέβαλαν στον μετασχηματισμό της γαλλικής κοινωνίας.

Πώς αντέδρασαν οι αρχές;

Η γαλλική κυβέρνηση καταδίκασε έντονα τη βία και αντέδρασε δυναμικά. Ο Ζεράλντ Νταρμανέν, υπουργός Δικαιοσύνης της Γαλλίας, δήλωσε την Παρασκευή ότι έδωσε εντολή στους εισαγγελείς να ασκήσουν ποινικές διώξεις όπου είναι δυνατόν και να καταστήσουν τους γονείς υπεύθυνους για τις υλικές ζημιές.

Ωστόσο, η κυβέρνηση αναγνώρισε επίσης ορισμένα από τα αιτήματα των φοιτητών.

Την Πέμπτη, σε μια προφανή προσπάθεια κατευνασμού των διαδηλώσεων που εξαπλώνονταν ραγδαία, ο Ζεφρέ, υπουργός Παιδείας, δήλωσε ότι η κυβέρνηση θα εγκαταλείψει τα σχέδια για αύξηση ορισμένων τελών εγγραφής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση — σχέδια που είχαν ανακοινωθεί μόλις λίγες ώρες νωρίτερα στο πλαίσιο του προϋπολογισμού για το 2027.

Μετά τη συνάντησή του την Παρασκευή με εκπροσώπους φοιτητικών ενώσεων, ο Ζεφρέ ανακοίνωσε σχέδια για τη μεταρρύθμιση της σχολικής δημοκρατίας, ώστε να διασφαλιστεί η ουσιαστικότερη συμμετοχή των μαθητών. Δήλωσε επίσης ότι το γραφείο του θα εκπονήσει σχέδια για την αντιμετώπιση της έλλειψης εκπαιδευτικών.

Οι εκπρόσωποι των φοιτητών απέρριψαν τις προτάσεις, με εκπρόσωπο μιας φοιτητικής ένωσης να τις χαρακτηρίζει «προπέτασμα καπνού».

Οι φοιτητές έχουν απευθύνει κάλεσμα για διαδηλώσεις την Τρίτη και έχουν ζητήσει από πολιτικά κόμματα και συνδικάτα να συμμετάσχουν σε αυτές.

Γάλλοι αξιωματούχοι κατηγόρησαν το κόμμα της άκρας αριστεράς «Ανυπότακτη Γαλλία» (France Insoumise) ότι εκμεταλλεύεται την οργή των φοιτητών για πολιτικό όφελος. Ο υποψήφιος του κόμματος για την προεδρία, Ζαν-Λικ Μελανσόν, εμφανίζεται να δίνει μάχη στήθος με στήθος σε ορισμένες δημοσκοπήσεις με τον επικρατέστερο κεντρώο υποψήφιο ενόψει των εκλογών, οι οποίες θα διεξαχθούν σε περίπου οκτώ μήνες.

Το κόμμα «Ανυπότακτη Γαλλία» απέρριψε τις κατηγορίες.

Ο Μπαλί Μπαγκαγιόκο, μέλος του κόμματος και δήμαρχος του Σεν-Ντενί (βόρεια του Παρισιού), δήλωσε στους Times ότι οι διαδηλώσεις ξέσπασαν αυθόρμητα εξαιτίας αυτού που ο ίδιος αποκάλεσε «σημαντικό έλλειμμα στους πόρους που διατίθενται για την εκπαίδευση των παιδιών μας».

Διαβάστε επίσης:

Επικίνδυνος για την πολιτική αεροπορία ο εναέριος χώρος της Σαουδικής Αραβίας, προειδοποιούν οι Χούθι

Κίνδυνο άμεσης, βίαιης σύγκρουσης με τη Ρωσία «βλέπει» ο αρχηγός των γερμανικών μυστικών υπηρεσιών – Τι είπε για την πυρηνική απειλή

Ευρωκοινοβούλιο: Πιέζουν για απαγόρευση της Ευρωπαϊκής Αριστερής Συμμαχίας μετά τον αναβρασμό στη Γαλλία

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.