Ακρίβεια χωρίς φρένο: Η ενέργεια καταπίνει τα εισοδήματα και φέρνει νέο κύμα ανατιμήσεων στην αγορά

Η ακρίβεια επιστρέφει με ακόμη μεγαλύτερη ένταση, εξανεμίζοντας τις αυξήσεις σε μισθούς και συντάξεις, την ώρα που η νέα έκρηξη στις τιμές της ενέργειας απειλεί να πυροδοτήσει έναν ακόμη γύρο ανατιμήσεων. Ο πληθωρισμός εκτινάχθηκε στο 5% τον Σεπτέμβριο, με τα νοικοκυριά να βρίσκονται αντιμέτωπα με ένα εκρηκτικό μείγμα ακριβών καυσίμων, υψηλών ενοικίων και συνεχώς αυξανόμενων καθημερινών δαπανών.

Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ αποτυπώνουν την ταχύτητα με την οποία επιδεινώνεται η κατάσταση. Από 3,4% τον Ιούλιο, ο πληθωρισμός ανέβηκε στο 3,8% τον Αύγουστο και έφτασε στο 5% τον Σεπτέμβριο, έναντι μόλις 1,9% τον αντίστοιχο περσινό μήνα.

Και το χειρότερο είναι ότι οι ανατιμήσεις δεν δείχνουν να έχουν ολοκληρώσει τον κύκλο τους. Με το Brent να παραμένει πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι, οι πιέσεις στα καύσιμα και στο κόστος παραγωγής απειλούν να μεταφερθούν σταδιακά σε ολόκληρη την αγορά.

Ενεργειακό σοκ με αυξήσεις έως 55%

Το μεγαλύτερο πρόβλημα εντοπίζεται στην ενέργεια, όπου οι ανατιμήσεις έχουν πάρει ανεξέλεγκτες διαστάσεις.

Το φυσικό αέριο εμφανίζεται ακριβότερο κατά 55,2% σε ετήσια βάση, το πετρέλαιο κίνησης κατά 38,8%, η βενζίνη κατά 22,5% και το ηλεκτρικό ρεύμα κατά 11%.

Οι επιπτώσεις δεν σταματούν στα πρατήρια και στους λογαριασμούς ηλεκτρικής ενέργειας. Το ακριβότερο diesel επιβαρύνει τις μεταφορές, την αγροτική παραγωγή, τη βιομηχανία και την εφοδιαστική αλυσίδα, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για νέες αυξήσεις στις τιμές των προϊόντων.

Με άλλα λόγια, το κόστος που πληρώνουν σήμερα οι μεταφορικές επιχειρήσεις μπορεί αύριο να βρεθεί ενσωματωμένο στην τιμή των τροφίμων.

Την ίδια στιγμή, η έναρξη της περιόδου θέρμανσης προσθέτει έναν ακόμη πονοκέφαλο στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς, καθώς οι υψηλές διεθνείς τιμές δημιουργούν ανησυχίες για το κόστος του πετρελαίου θέρμανσης.

Η στέγαση γίνεται δυσβάσταχτη

Ακόμη πιο αποκαλυπτική είναι η εικόνα στα έξοδα που δύσκολα μπορεί να περιορίσει μια οικογένεια.

Η κατηγορία της στέγασης καταγράφει αύξηση 14,7%, με τα ενοίκια, την ενέργεια και τη συντήρηση των κατοικιών να απορροφούν ολοένα μεγαλύτερο μέρος του διαθέσιμου εισοδήματος.

Οι μεταφορές εμφανίζουν ανατιμήσεις 11,3%, ενώ οι τιμές των αεροπορικών εισιτηρίων έχουν αυξηθεί κατά 22%.

Ακόμη και στα τρόφιμα, όπου ο γενικός δείκτης παρουσιάζει σχετικά περιορισμένη άνοδο, υπάρχουν προϊόντα που μετατρέπονται σε πολυτέλεια. Το μοσχαρίσιο κρέας ακρίβυνε κατά 12,3% και το αρνί και κατσίκι κατά 9,7%.

Οι μειώσεις στο ελαιόλαδο και στα φρούτα συγκρατούν τον μέσο όρο, χωρίς όμως να αναιρούν την πίεση σε όσους καταναλώνουν κυρίως προϊόντα με μεγάλες αυξήσεις.

Στον αέρα ο προϋπολογισμός

Η νέα επιτάχυνση του πληθωρισμού δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα και για την αξιοπιστία των οικονομικών προβλέψεων.

Στο προσχέδιο του προϋπολογισμού για το 2027, η πρόβλεψη για τον φετινό πληθωρισμό αναθεωρήθηκε ήδη στο 3,6%, από 2,6% που εκτιμούσε το οικονομικό επιτελείο τον Απρίλιο και μόλις 1,9% πριν από έναν χρόνο.

Με τον πληθωρισμό να βρίσκεται πλέον στο 5% και τις ενεργειακές τιμές να παραμένουν υψηλές, ακόμη και ο αναθεωρημένος στόχος αντιμετωπίζει σημαντικές αβεβαιότητες.

Εάν συνεχιστούν οι ανατιμήσεις στο τελευταίο τρίμηνο, δεν αποκλείεται νέα υπέρβαση των προβλέψεων, με συνέπειες στην αγοραστική δύναμη και στις ανάγκες κρατικής στήριξης.

Το πρόβλημα αφορά και τις προγραμματισμένες αυξήσεις συντάξεων κατά 2,6% το 2027. Εάν ο πληθωρισμός παραμείνει σε επίπεδα κοντά στο 5%, τέτοιες αυξήσεις δεν θα επαρκούν για να αντισταθμίσουν την άνοδο του κόστους ζωής.

Η Ελλάδα πληρώνει ακριβότερα την κρίση

Ανησυχητική είναι και η σύγκριση με την υπόλοιπη Ευρωζώνη. Σύμφωνα με την προκαταρκτική εκτίμηση της Eurostat, ο εναρμονισμένος πληθωρισμός στην Ελλάδα έφτασε στο 5,1% τον Σεπτέμβριο, έναντι 3,8% στην Ευρωζώνη.

Η ενέργεια αυξήθηκε στη χώρα μας κατά 25,4%, έναντι 18,8% στην Ευρωζώνη, ενώ οι υπηρεσίες ακρίβυναν κατά 6,3%, έναντι 3,2%.

Ακόμη πιο αποκαλυπτικός είναι ο δομικός πληθωρισμός, ο οποίος διαμορφώθηκε στο 4,5% στην Ελλάδα, έναντι 2,5% στην Ευρωζώνη. Η απόκλιση δείχνει ότι το πρόβλημα δεν περιορίζεται στα εισαγόμενα καύσιμα, αλλά επεκτείνεται και σε άλλους τομείς της οικονομίας.

Και εδώ βρίσκεται η μεγαλύτερη απειλή: οι νέες ανατιμήσεις έρχονται να προστεθούν στις αυξήσεις των προηγούμενων ετών, χωρίς οι τιμές να έχουν επιστρέψει στα παλαιότερα επίπεδα.

Με το πετρέλαιο να παραμένει ακριβό και την ενεργειακή κρίση να συνεχίζεται, η Ελλάδα κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπη με έναν ακόμη δύσκολο χειμώνα.

Γιατί το πραγματικό πρόβλημα δεν είναι πλέον μόνο πόσο αυξάνεται ο πληθωρισμός, αλλά πόσα χρήματα απομένουν στο τέλος του μήνα, όταν έχουν πληρωθεί ενοίκιο, ρεύμα, καύσιμα και τρόφιμα.

Διαβάστε επίσης:

Κομισιόν: Στο τραπέζι έκτακτος φόρος στα υπερκέρδη τω ενεργειακών εταιρειών ενόψει του δύσκολου χειμώνα

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε ρήτρα διαφυγής στην ενέργεια για την Ελλάδα

ΕΛΣΤΑΤ: Στο 5% εκτινάχθηκε ο πληθωρισμός τον Σεπτέμβριο – Φυσικό αέριο, πετρέλαιο και καύσιμα οδηγούν την κούρσα ανόδου

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.