Η ανακύκλωση δεν είναι αστείο πράγμα, ούτε προσφέρεται για επιπόλαιες συμπεριφορές. Και όποιος χρησιμοποιεί τις κατασκευές των δήμων, με βάση τις παλιές συνήθειες – πετάμε ό,τι έχουμε, όπου βρούμε- τιμωρείται πλέον.

Για παράδειγμα, η απόρριψη μιας χάρτινης κούτας στον κάδο ανακύκλωσης χωρίς να έχει προηγουμένως συμπιεστεί μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε πρόστιμο. Παρότι πολλοί πολίτες δεν το γνωρίζουν, αρκετοί δήμοι της χώρας έχουν εντάξει σχετική πρόβλεψη στους κανονισμούς καθαριότητας, προβλέποντας μάλιστα σημαντικές χρηματικές κυρώσεις.

Χαρακτηριστικό είναι ένα πρόσφατο περιστατικό στη Θεσσαλονίκη, όπου πολίτης κλήθηκε να καταβάλει πρόστιμο 150 ευρώ επειδή πέταξε χάρτινο κουτί στον κάδο ανακύκλωσης χωρίς να μειώσει προηγουμένως τον όγκο του. Όπως αποκαλύπτει σήμερα η Καθημερινή, σε εκτενές ρεπορτάζ, οι υπηρεσίες του δήμου κατάφεραν να εντοπίσουν τον υπεύθυνο μέσω του voucher που ήταν κολλημένο στη συσκευασία και στο οποίο αναγράφονταν τα στοιχεία του παραλήπτη.

Η πρόβλεψη αυτή περιλαμβάνεται στον κανονισμό καθαριότητας του Δήμου Θεσσαλονίκης, που τέθηκε σε ισχύ το 2024. Σε αυτόν αναφέρεται ότι η μη συμπίεση ή μείωση του όγκου συσκευασιών και χαρτοκιβωτίων από ιδιώτες –με συμπίεση, περίδεση ή άλλο κατάλληλο τρόπο– επισύρει πρόστιμο 150 ευρώ. Για τις επιχειρήσεις και τα καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος η ίδια παράβαση τιμωρείται επίσης με 150 ευρώ για κάθε τεμάχιο, ενώ σε περίπτωση επανάληψης το ποσό διπλασιάζεται.

Στον Δήμο Αθηναίων, αντίθετα, δεν προβλέπεται συγκεκριμένη κύρωση αποκλειστικά για τη μη συμπίεση χαρτοκιβωτίων. Ωστόσο ο κανονισμός καθαριότητας περιλαμβάνει γενικότερες κυρώσεις για ιδιώτες και επιχειρήσεις σε περιπτώσεις κακής διαχείρισης απορριμμάτων ή ρύπανσης του δημόσιου χώρου.

Όπως εξηγεί στην «Καθημερινή» η αντιδήμαρχος Καθαριότητας Όλγα Δούρου, ο δήμος έχει ενισχύσει τους ελέγχους για παραβάσεις σχετικές με τα απορρίμματα. Τα στοιχεία δείχνουν ότι τα πρόστιμα αυξάνονται σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Το 2023 επιβλήθηκαν συνολικά 2.120 πρόστιμα σε επιχειρήσεις και ιδιώτες, συνολικού ύψους 363.920 ευρώ. Το 2024 τα πρόστιμα έφτασαν τα 1.791, με συνολική αξία 358.140 ευρώ, ενώ το 2025 καταγράφηκαν 3.454 πρόστιμα συνολικού ποσού 659.120 ευρώ.

Οι παραβάσεις αυτές αφορούν διάφορες περιπτώσεις: από επιχειρήσεις που αφήνουν σακούλες απορριμμάτων στον δρόμο ή χρησιμοποιούν λάθος κάδους, έως την απόρριψη χαρτοκιβωτίων χωρίς να έχουν προηγουμένως συμπιεστεί.

Η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο σύνθετη όταν πρόκειται για ιδιώτες. Η κ. Δούρου περιγράφει χαρακτηριστικά περιστατικό που συνέβη τον Ιανουάριο, όταν αναγκάστηκε να καθαρίσει σκουπίδια από τον δρόμο επειδή κάτοικοι που έκαναν ανακαίνιση είχαν πετάξει μεγάλες ποσότητες υλικών στους κάδους ανακύκλωσης. Εκατοντάδες κούτες γεμάτες αφρολέξ είχαν καταλήξει στους μπλε κάδους, παρότι το συγκεκριμένο υλικό δεν ανακυκλώνεται. Το αποτέλεσμα ήταν να μολυνθεί ολόκληρος ο κάδος και τα απορρίμματα να ξεχειλίσουν στον δρόμο, καθώς οι κούτες είχαν πεταχτεί χωρίς να έχουν προηγουμένως σπάσει ή συμπιεστεί. Στους υπεύθυνους επιβλήθηκε πρόστιμο.

Σε πολλούς δήμους, πάντως, βασικό πρόβλημα παραμένει η έλλειψη προσωπικού που θα μπορεί να πραγματοποιεί ελέγχους και να βεβαιώνει τις παραβάσεις. Ενδεικτικό είναι το παράδειγμα του Δήμου Φιλοθέης–Ψυχικού, όπου υπηρετούν μόλις δύο δημοτικοί αστυνομικοί. Όπως εξηγεί ο αντιδήμαρχος Καθαριότητας και Πρασίνου Ηλίας Αγγελόπουλος, στον νέο κανονισμό καθαριότητας που αναμένεται να τεθεί σύντομα σε δημόσια διαβούλευση θα περιλαμβάνονται και κυρώσεις για την απόρριψη μη συμπιεσμένων χαρτοκιβωτίων. Ωστόσο το βασικό ζήτημα είναι η δυνατότητα εφαρμογής των μέτρων.

Οι δύο δημοτικοί αστυνομικοί, όπως σημειώνει, επιτελούν ήδη σημαντικό έργο, αλλά είναι προφανές ότι δεν μπορούν να ελέγχουν κάθε περίπτωση κακής διαχείρισης απορριμμάτων. Για τον λόγο αυτό προβλέπεται στον νέο κανονισμό οι εργαζόμενοι στην καθαριότητα να έχουν τη δυνατότητα να καταγράφουν τέτοιες παραβάσεις και να τις αναφέρουν στον προϊστάμενό τους, ο οποίος θα μπορεί να προχωρά στη βεβαίωση του προστίμου.

Σύμφωνα με τον ίδιο, οι επιχειρήσεις είναι συνήθως πιο εύκολο να εντοπιστούν, καθώς τα χαρτοκιβώτια που απορρίπτουν συχνά φέρουν το λογότυπο του καταστήματος ή βρίσκονται σε κοντινούς κάδους. Παράλληλα, οι υπηρεσίες των δήμων καταφεύγουν πολλές φορές σε μια μορφή «έρευνας» μέσα στα απορρίμματα για να εντοπίσουν στοιχεία που οδηγούν στον υπεύθυνο. Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά η κ. Δούρου, αν για παράδειγμα σε μια σακούλα υπάρχουν χαρτοπετσέτες με το όνομα ενός καταστήματος, οι δημοτικές αρχές μπορούν να οδηγηθούν εύκολα στον παραβάτη.

Γι’ αυτό και αρκετές επιχειρήσεις, προκειμένου να αποφύγουν την επιβολή προστίμων, αφαιρούν πλέον τις ετικέτες και τα αναγνωριστικά στοιχεία από τις συσκευασίες πριν τις απορρίψουν.

Διαβάστε επίσης:

Ο δήμος Αθηναίων τιμά την 8η Μαρτίου, Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας – Ολες οι εκδηλώσεις

Μέση Ανατολή: Επέστρεψαν οι πρώτοι 162 Έλληνες – Η ανακοίνωση του Υπουργείου Εξωτερικών

Θεσσαλονίκη: Χειροπέδες σε ιδιοκτήτη ψησταριάς για ρευματοκλοπή

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.