Ο… προσεκτικός Μάρκο Ρούμπιο

Η επίσκεψη του Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα επιβεβαίωσε με τον πλέον επίσημο τρόπο ότι η Ουάσιγκτον «ποντάρει» στο ελληνικό «χαρτί» προκειμένου να προωθήσει τις γενικότερες επιδιώξεις της στην περιοχή. Γι’ αυτό και τα θερμά λόγια περί «εμβάθυνσης της ελληνοαμερικανικής στρατηγικής συνεργασίας»…

Αν όμως πίσω από τα θερμά λόγια αναζητήσει κανείς το ισοζύγιο της σχέσης, γίνεται σαφέστερο τι ακριβώς ενδιαφέρει πρωτίστως την Ουάσιγκτον:

• Ισχυρότερο αμερικανικό στρατιωτικό αποτύπωμα στην Ανατολική Μεσόγειο.
• Μια Ελλάδα που εξελίσσεται σε βασική πύλη για τη μεταφορά αμερικανικού φυσικού αερίου (LNG) προς την Ευρώπη.

Ο ίδιος ο Ρούμπιο χαρακτήρισε την Ελλάδα «ισχυρό και πρότυπο σύμμαχο στο ΝΑΤΟ», επαινώντας τη συμβολή της στην ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου και υπενθυμίζοντας ότι η Αθήνα αναλαμβάνει ολοένα μεγαλύτερο μέρος του κόστους της άμυνάς της. Η νέα σύνδεση των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων με την Εθνοφρουρά της Φλόριντα, μέσω του State Partnership Program, προσθέτει έναν ακόμη κρίκο στη στρατιωτική διασύνδεση των δύο χωρών.

Το έδαφος άλλωστε είναι ήδη στρωμένο και κατοχυρωμένο με συμφωνίες. Οι ελληνικές κυβερνήσεις έχουν ήδη προσφέρει «γη», εξασφαλίζοντας την αμερικανική στρατιωτική παρουσία στη Σούδα και την Αλεξανδρούπολη, και «ύδωρ» με την πολυετή αμυντική συμφωνία που διαπραγματεύτηκε ο Τσίπρας ως πρωθυπουργός και υπέγραψε ο Μητσοτάκης αμέσως μόλις ανέλαβε.

Επιπρόσθετα αυτή η στενή σχέση προσφέρει στην ελληνική κυβέρνηση πρόσβαση (με το αζημίωτο βέβαια) σε προηγμένη αμερικανική στρατιωτική τεχνολογία, με την προμήθεια των F-35, την αναβάθμιση των ελληνικών F-16 σε Viper καθώς και με νέες αγορές αμερικανικών οπλικών συστημάτων.

Το γενικότερο (επικοινωνιακό) νόημα της επίσκεψης Ρούμπιο, λοιπόν, θα πρέπει να αναζητηθεί στην επιθυμία της Ουάσιγκτον να υπογραμμιστεί/διακηρυχθεί η στρατιωτική της παρουσία στην περιοχή. Μια παρουσία με σαφείς και ευδιάκριτους στόχους που έχει θέσει η αμερικανική διπλωματία…

Πύλη για το αμερικανικό LNG

Η φροντίδα των δεδομένων στρατιωτικών εγκαταστάσεων/προγεφυρωμάτων που έχουν εξασφαλίσει οι ΗΠΑ στην Ελλάδα κάνει ακόμα πιο ευδιάκριτες τις επιδιώξεις τους στο σκληρό ενεργειακό παιχνίδι που έχει στηθεί όσο συνεχίζεται και μεγαλώνει η απεξάρτηση των ευρωπαϊκών χωρών από τις ρωσικές πηγές ενέργειας.

Έτσι η Ελλάδα έχει αποκτήσει κομβική θέση στον αμερικανικό σχεδιασμό για τη μεταφορά αμερικανικού LNG μέσω ελληνικών υποδομών προς τα Βαλκάνια και από εκεί βαθύτερα στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη. Ο Κάθετος Διάδρομος μετατρέπεται έτσι από ενεργειακό έργο σε εργαλείο γεωπολιτικής, καθώς περιορίζει τη ρωσική παρουσία στην ευρωπαϊκή αγορά και ταυτόχρονα ανοίγει μεγαλύτερο χώρο για το αμερικανικό φυσικό αέριο.

Οι αριθμοί είναι αποκαλυπτικοί. Σύμφωνα με την αμερικανική Energy Information Administration, οι εξαγωγές LNG των ΗΠΑ προς την Ελλάδα αυξήθηκαν από 58,7 δισ. κυβικά πόδια το 2024 σε 99,7 δισ. το 2025. Πρόκειται για αύξηση σχεδόν 70% μέσα σε έναν χρόνο. Και μόνο στους πρώτους επτά μήνες του 2026 είχαν ήδη φτάσει περίπου τα 60,3 δισ. κυβικά πόδια.

Η εικόνα επομένως είναι καθαρή. Η Ουάσιγκτον βρίσκει στην Ελλάδα έναν γεωγραφικά πολύτιμο εταίρο: 

• για την άμυνα,
• για τα αμερικανικά εξοπλιστικά προγράμματα
• και για τη νέα ενεργειακή αρχιτεκτονική που επιχειρεί να οικοδομήσει στην Ευρώπη.

Εδώ αρχίζουν τα δύσκολα

Αυτά είναι τα σαφή αμερικανικά κέρδη από την αποκαλούμενη στενή ελληνοαμερικανική στρατηγική σχέση. Αυτό που δεν είναι σαφές σχετίζεται με το τι υπάρχει στην άλλη πλευρά του λογαριασμού.

Ο Ρούμπιο επιβεβαίωσε/υπογράμμισε τη στρατηγική σημασία που έχει η Ελλάδα για τις ΗΠΑ, αλλά στις δημόσιες τοποθετήσεις του φρόντισε να αποφύγει την παραμικρή δέσμευση για τα ζητήματα ασφαλείας που απασχολούν άμεσα την Αθήνα.

Δεν ανακοινώθηκε κάποια νέα εγγύηση απέναντι στις τουρκικές διεκδικήσεις, ούτε κάποια μεταβολή της αμερικανικής πολιτικής στα ελληνοτουρκικά. Μάλιστα, οι διατυπώσεις του έγιναν πολύ προσεκτικότερες όταν η συζήτηση πλησίασε τα πεδία όπου συγκρούονται ελληνικές και τουρκικές θέσεις.

Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου, το GSI, όπου η Αθήνα βρίσκεται αντιμέτωπη με τις τουρκικές αξιώσεις για τις έρευνες και την πόντιση του καλωδίου. Το ίδιο ισχύει για το Κυπριακό, τις τουρκικές διεκδικήσεις στο Αιγαίο και την προοπτική επιστροφής της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35. Γι’ αυτά τα ζητήματα, που βρίσκονται ψηλά στην ελληνική ατζέντα, ο Ρούμπιο απέφυγε να «δώσει» έστω και κάποια λόγια… συμπάθειας, τα οποία ενδεχομένως θα ήταν πολιτικά αξιοποιήσιμα από την ελληνική κυβέρνηση.

Και εδώ βρίσκεται ίσως η ουσία πίσω από το «τσάι και συμπάθεια». Η στρατηγική σχέση είναι πραγματική και βαθιά. Το ίδιο πραγματικά, όμως, είναι και τα συμφέροντα που την κινούν. Η Ελλάδα προσφέρει στις ΗΠΑ:

• στρατιωτικές δυνατότητες,
• γεωγραφικό βάθος,
• μεγάλες εξοπλιστικές αγορές
• και έναν ενεργειακό διάδρομο προς την Ευρώπη.

Η Ουάσιγκτον, από την πλευρά της, επιβεβαιώνει την πολιτική και στρατηγική σημασία της Ελλάδας, χωρίς αυτό να μεταφράζεται αυτομάτως σε εγγυήσεις απέναντι στην Τουρκία.

Προσωπικοί στόχοι

Η επίσκεψη έχει όμως και μια δεύτερη ανάγνωση, που ξεπερνά τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις. Ο Τραμπ δεν ήρθε στην Αθήνα, παρά την επίσκεψη που είχε προαναγγελθεί για το 2026. Ήρθε ο Μάρκο Ρούμπιο, ένα από τα ισχυρότερα πρόσωπα της κυβέρνησής του και ένα από τα ονόματα που ακούγονται ήδη για την επόμενη ημέρα των Ρεπουμπλικανών.

Ο δρόμος προς το 2028 είναι ακόμη μακρύς και ο Ρούμπιο δεν έχει ανακοινώσει υποψηφιότητα. Απέναντί του βρίσκεται άλλωστε ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος έχει ισχυρό προβάδισμα στη σχετική εσωκομματική συζήτηση. Αυτό όμως δεν κάνει αδιάφορη τη διεθνή κινητικότητα του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών. Κάθε επίσκεψη, κάθε επαφή με ξένους ηγέτες και κάθε δημόσια παρέμβασή του ενισχύουν αναπόφευκτα το διεθνές πολιτικό του αποτύπωμα.

Και κάπως έτσι η Αθήνα βρέθηκε να υποδέχεται όχι τον Πρόεδρο που περίμενε, αλλά έναν από εκείνους που διεκδικούν ήδη χώρο στη συζήτηση για το ποιος θα μπορούσε κάποτε να τον διαδεχθεί. Η Πνύκα προσφέρει, αν μη τι άλλο, ένα ισχυρό σκηνικό για έναν Αμερικανό πολιτικό που έχει κάθε λόγο να κοιτάζει πολύ πέρα από τη σημερινή του θέση.

Διαβάστε επίσης:

ΣΥΡΙΖΑ: Εξωστρέφεια και αντιπολιτευτικές στροφές – Οι συμμετοχές και το πρόγραμμα του «φεστιβάλ» Αυγής και Κόκκινου το Σαββατοκύριακο

Στο Μαξίμου ο Μάρκο Ρούμπιο – Σε εξέλιξη η συνάντηση με τον Κυριάκο Μητσοτάκη

Στη Βουλή η τροπολογία για την επιδότηση του πετρελαίου θέρμανσης – Τιμή κάτω από 1,75 ευρώ «βλέπει» η κυβέρνηση

Ακολουθήστε το topontiki.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν.